Bugünlərdə ABŞ-ın “Eurasia review- təhlil və xəbərlər jurnalı”nda və “Foreign policy news” xəbər saytında amerikalı siyasi analitik və araşdırmaçı jurnalist, “Azərbaycanın Gənc Dostları Klubu” İctimai Birliyinin İdarə Heyətinin fəxri üzvü Peter Teysin Azərbaycanın multikulturalizm modeli haqqında məqaləsi dərs olunub. Bakı Beynəlxalq Multikulturalizm Mərkəzi yazının tam mətninin tərcüməsini oxuculara təqdim edir.

                                                   Multikulturalizmin Azərbaycan modeli

2016-cı ilin iyul ayında, Bakı Beynəlxalq Multikulturalizm Mərkəzi tərəfindən təşkil olunan yay məktəbində mühazirə ilə çıxış etmək üçün Azərbaycandan dəvət aldım. Mühazirəmin mövzusunu ABŞ və Paraqvayın mədəni müxtəlifliyi mövzusuna həsr eləmişdim. Mövzu Avropa və Asiyanın 15 ölkəsindən gələn gənc tələbələrin böyük marağına səbəb oldu.

Daha sonra bu gənc tələbələrin təşəbbüsü ilə beynəlxalq multikulturalizm yay məktəbi çərçivəsində, “Azərbaycanın Gənc Dostları Klubu” İctimai Birliyi yaradıldı. Bu təşkilat hazırda Dimitrios Asproulis (Yunanıstan) və Salomeja Lukaitenin (Litva) həmsədrliyi və 100-dən çox üzvü ilə (Türkiyə, Almaniya, Çexiya, Polşa, İndoneziya, Gürcüstan, Qırğızıstan, İtaliya, İsveçrə, Azərbaycan, ABŞ, Misir, Yəmən) aktiv fəaliyyət göstərir. Bu iki gənc lider Azərbaycan cəmiyyətində multikulturalizmin rolunun, eyni zamanda başqa mədəniyyətlər tərəfindən öyrənilməsinin və örnək kimi seçilməsinin təbliği istiqamətində beynəlxalq konfranslar keçirməyi planlaşdırırlar. Daha ətraflı »

TOLERANTLIQ MƏKANI

Heydər Əliyev Mərkəzində 16 noyabr–Ümumdünya Tolerantlıq Gününə həsr olunmuş tədbir keçirilib. Tədbirdə Milli Elmlər Akademiyası Fəlsəfə İnstitutunun professoru, Azərbaycan Resbublikası Prezidenti yanında “Bilik” Fondunun məruzəçisi Mətləb Mahmudov çıxış edib. O bildirib ki, bu gün Azərbaycan bütün dünyada tolerantlıq nümunəsi kimi tanınır. Ölkəmizdə müxtəlif millətlərin, dinlərin, konfessiyaların nümayəndələri eyni hüquqlara malikdirlər. Azərbaycanın multikulturalizm modeli artıq başqa ölkələrdə də öyrənilir.
Milli və dini ayrıseçkilik insanlara yanlız bəla gətirir, müharibələr doğurur.
Tədbirdə Tərtər Cümə Məscidinin axundu Sadiq Cəfərov çıxış edərək maraqlı mühazirə üçün qonağa minnətdarlığını bildirib.

“Yeni Tərtər”

Bu yaxınlarda dövlət müstəqilliyinin bərpasının 25-ci ildönümünü qeyd etdik. Bu illər ərzində ölkəmiz yüksək iqtisadi inkişafa nail olub, uğurlu daxili və xarici siyasəti ilə dünyada layiqli yer tutub. BMT Təhlükəsizlik Şurasına üzv seçilməsi isə bir daha Azərbaycanın yüksək beynəlxalq siyasi imicinin təsdiqi oldu.
Hazırda bütün dünyada hökm sürən böhran və inflyasiyaya baxmayaraq, ölkəmizdə müəyyən edilən uzunmüddətli proqramlar həyata keçirilməkdədir, xüsusən də qeyri-neft sektorunun inkişafı ilə bağlı bir sıra çox mühüm layihələr icra olunur. Lakin təəssüflə qeyd edilməlidir ki, Azərbaycanın müasir tarixinin uğurlarına hələ də davam edən Ermənistanın hərbi təcavüzü, Dağlıq Qarabağ problemi şəraitində nail olunur.
Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin sülh danışıqları yolu ilə həlli istiqamətində atılan siyasi addımlar beynəlxalq hüququn norma və prinsiplərinə, BMT Təlükəsizlik Şurasının 822, 853, 874 və 884 saylı qətnamələrinə, ATƏT-in, Avropa Şurasının və digər beynəlxalq təşkilatların müvafiq sənəd və qərarlarına əsaslanır. Daha ətraflı »

Rayonumuzun Bayraq meydanında Müdafiə Nazirliyi və Tərtər Rayon İcra Hakimiyyətinin birgə təşkilatçılığı ilə 9 noyabr–Azərbaycan Respublikası Dövlət Bayrağı Günü münasibəti ilə “Bayrağım-varlığım-bəxtiyarlığım” devizi altında möhtəşəm tədbir keçirilib.
Tədbiri polkovnik Abdulla Qurbani açaraq Azərbaycan xalqının və dövlətinin varlığının, istiqlalının və müstəqilliyinin müqəddəs rəmzlərindən olan bayrağımızın tarixi haqqında ətraflı məlumat verib. Bu bayrağın yenidən qaldırılması üçün canlarını fəda etmiş Vətən övladlarının xatirəsi hörmət və ehtiramla yad edilib. Xalqımızın Ümummilli Lideri Heydər Əliyevin sayəsində Naxçıvanda ilk dəfə olaraq Muxtar Respublikanın bayrağı kimi qəbul olunan Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin bayrağı haqqında geniş söhbət açılıb və möhtərəm Prezidentimiz, Ali Baş Komandan cənab İlham Əliyevin sayəsində bu bayrağın tezliklə Şuşada, Xankəndində, Laçında, Kəlbəcərdə və işğal alltında olan digər torpaqlarda dalğalanacağına əminlik bildirilib.
Tərtər Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı Müstəqim Məmmədov belə bir şərəfli və qürurverici tədbirin Tərtər rayonunda keçirilməsinə görə Müdafiə Nazirliyinin rəhbərliyinə bütün rayon sakinlərinin minnətdarlığını çatdırıb və bu bayrağın etibarlı əllərdə olduğunu söyləyib. Daha ətraflı »

Ulu Öndərimiz Heydər.Əliyev hakimiyyətə gələn zaman Azərbaycan Konstitusiyasına əlini basaraq and içmişdi. And yerimiz olan Konstitusiyada insan və vətəndaş hüquqlarının və azadlıqlarının təmin edilməsi dövlətin ali məqsədi hesab olunur.
Azərbaycan tarixdə ilk dövlətdir ki, bir əsrdə iki dəfə müstəqillik əldə etmişdir. Birinci dəfə 1918-ci ildə müstəqil olduq və İstiqlal Bəyannaməsini qəbul etdik, qanunlarımızı yazdıq. Lakin bu müstəqillik bizə 23 ay nəsib oldu. 1991-ci ildə biz yenidən müstəqillik əldə etdik. Ulu Öndərin sözləri ilə desək: “Müstəqilliyimiz əbədidir, sarsılmazdır və dönməzdir.” Biz yeni Konstitusiya qəbul etdik. Bu Konstitusiya xalqa xidmət edir və xalq tərəfindən səsvermə yolu ilə qəbul olunub.
2016-ci il sentyabrın 26-da ölkəmizdə ümumxalq referendumu keçirildi. Azərbaycan Konstitusiyasına əlavələr və dəyişikliklər edildi. Bu əlavələr xalqın səsverməsi yolu ilə qəbul olundu. Bütün bunlar xalqın rifahının yaxşılaşmasına xidmət edir.
Müstəqil Azərbaycan Konstitusiyasının 24 maddəsinə belə bir əlavə edilib: “İnsan ləyaqəti qorunur və ona hörmət edilir”.
Bu sözlər Azərbaycan Respublikası vətəndaşlarına hörmətin rəmzidir. Konstitusiyamıza edilən bu cür yeniliklər üçün ölkə Prezidenti cənab İlham Əliyevə qəhrəman tərtərlilər adından təşəkkür edirəm.

Kifayət Kərimova,
Aslan Kərimov adına 3 saylı ümumi orta məktəbin tarix müəllimi

16 noyabr BMT-nin humanitar sahə üzrə ixtisaslaşmış təşkilatı olan YUNESKO-nun təsis edil-diyi gündür.
Bu qurumun yaranması haqqında Nizamnamə 1945-ci il noyabrın 16-da Londonda imzalanmış, bir il sonra–1946-cı il noyabrın 4-də isə 20 üzv dövlətdən ibarət təşkilat rəsmi fəaliyyətə başlamışdır. Hazırda 193 dövlət YUNESKO-nun üzvüdür.
Ulu Öndər Heydər Əliyevin 21 fevral 1994-cü il tarixli Sərəncamı ilə Azərbaycan Respublikasının YUNESKO üzrə Milli Komissiyası yaradılmışdır. 2005-ci il sentyabrın 15-də isə Prezident İlham Əliyev Milli Komissiya ilə bağlı əlavə tədbirlər haqqında Sərəncam imzalamışdır.
Azərbaycanla YUNESKO arasında hazırda sıx əlaqələr mövcuddur.
Azərbaycanın birinci xanımı, Heydər Əliyev Fondunun prezidenti Mehriban Əliyevanın Azərbaycan-YUNESKO münasibətlərinin inkişafında və möhkəmlənməsində məxsusi xidmətləri vardır. Mehriban xanım Əliyevanın ciddi səyləri nəticəsində Azərbaycan muğamı YUNESKO tərəfindən bəşəriyyətin qeyri-maddi irsinin şah əsəri elan edilmiş, Qobustan Dövlət Tarixi Bədii Qoruğu ümumdünya irs siyahısına salınmış, İçərişəhər Qoruğu YUNESKO-nun təhlükədə olan ümumdünya irsi siyahısından çıxarılmışdır. Aşıq sənəti və Novruz bayramı da YUNESKO-nun qeyri-maddi mədəni irs siyahısında özünə yer almışdır.

Azərbaycanın Milli Dirçəliş Günü 1992-ci il noyabrın 17-də elan olunmuşdur. Bayramın tarixi isə 1988-ci ilin noyabr-dekabr aylarında Bakıda başlayan meydan hərəkatı ilə bağlıdır. O zaman Bakının əsas meydanı olan Lenin adına, indiki Azadlıq meydanında Ermənistanın torpaq iddialarına, SSRİ hökumətinin bu iddialara dolayı yolla dəstək verməsinə və Azərbaycan rəhbərliyinin bu məsələdə qətiyyətsiz mövqeyinə etiraz əlaməti olaraq başlanan tələbə hərəkatı ümummilli mitinqlərlə nəticələndi. Bu mitinqlərdə milyonlarla insan iştirak edirdi.
Dekabrın əvvəllərində mitinqlər SSRİ-nin daxili qo-şunları tərəfindən dağıdılsa da, Moskva Azərbaycan xalqının milli azadlıq hərəkatının qarşısını ala bilmədi.
1989-cu ilin iyununda Azərbaycan Xalq Cəbhəsi təsis edildi. 1990-cı ilin 19-20 yanvarında Bakıya qoşun yeridildi. Mitinq iştirakçılarına qarşı tarixdə görünməyən cinayət törədildi. Dinc insanlara ağır texnikadan və odlu silahlardan atəş açıldı. Lakin bütün bunlar xalqımızın müstəqillik, azadlıq əzmini qıra bilmədi. Əksinə, azadlıq hərəkatını daha da sürətləndirdi. 1991-ci il oktyabrın 18-də Azərbaycanın dövlət müstəqilliyinin bərpa edildiyi elan olundu.

Müstəqil dövlətin rəmzlərindən biri də onun bayrağıdır. Üçrəngli ay-ulduzlu bayrağı.
Bayrağımızın yaşı müstəqil Azərbaycanımızın yaşı ilə ölçülür. İlk dəfə 1918-ci il Xalq Cümhuriyyətinin bayrağı kimi qəbul edilib. Cəmi 18 ay dalğalanıb. 1920-ci ilin 28 aprel tarixində Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti ilhaq edilib. 70 il ərzində tabeliyində olduğumuz bir dövlətin rəmzlərinə hörmət etmək məcburiyyətində qaldıq. 1989-cu ildə isə üçrəngli bayrağımız yüz minlərlə insanların iştirak etdikləri meydan hərəkatında insanların əllərində görünməyə başladı. O zamanlar həmin bayraqları evlərdə analarımız tikib hazırlayırdılar.
Əllərində üçrəngli bayraq, ürəklərində vətən eşqi, vətən məhəbbəti, dillərində azadlıq, istiqlal sözləri olan insanlar yaxşı bilirdilər ki, yenidən dövlətimiz, xalqımız öz müstəqilliyinə qovuşacaq.
1990-cı ilin noyabrında Ümummilli Lider Heydər Əliyevin böyük fədakarlığı sayəsində üçrəngli bayrağımız Naxçıvan Muxtar Respublikasının dövlət bayrağı kimi qəbul edilib. 1991-ci il fevralın 5-dən etibarən müstəqil Azərbaycan Respublikasının Dövlət bayrağı kimi dalğalanmağa başlayıb.
Hələ zamanında Əlibəy Hüseynzadə bayrağın 3 rəngini 3 ideyanın vəhdəti kimi xarakterizə edirdi: türkçü-lük, müasirlik, islamçılıq. Daha ətraflı »

Redaksiyamızda şair–publisist Tofiq Yusiflə mədəniyyət işçilərinin rəsmiyyətdən uzaq, səmimi bir görüşü baş tutdu. Tofiq müəllim keçdiyi ömür yolu, yaradıcılığı barədə məlumat verdi. Rayonumuzda yaşayan və yaradıcılıqla məşğul olan çox istedadlı adamların adlarını çəkdi. Onların rayon əhalisinə tanıdılmasının vacibliyini qeyd etdi. Özünün çox duyğulu bir şeirini oxuyub, hamını kövrəltdi.
MKS-in direktoru Ulduzə Qurbanova bildirdi ki, Tofiq müəllimin həm poeziyası, həm də nəsr əsərləri geniş təbliğ olunmalı, gənc nəslə çatdırılmalıdır.
Bu kitablarda güclü vətənpərvərlik hissi, təbiətə vurğunluq və əlbəttə, hər bir şairin yaradıcılığında olduğu kimi, sevgi var ki, bunları da müasir gənclərimizə aşılamaq vacibdir.
Sevda İskəndərova da Tofiq Yusif yaradıcılığı haqqında səmimiyyətlə danışdı. Bildirdi ki, onların ailəsində Tofiq müəllimi həm şair , həm də insan kimi sevir, onun kitablarını oxuyur, yeni publisist yazılarını səbirsizliklə gözləyirlər.
Beləcə bu gözlənilməz görüş hamının yaddaşında kövrək xatirələrlə qaldı.

“Yeni Tərtər”

Bərabər imkanlar Mərkəzi İctimai Birliyi rayonumuzda “Mədən sənayesində şəffaflıq” mövzusunda maarifləndirmə tədbiri keçirmişdir. Birliyin nümayəndələri Rafiq Təmrazov və Taleh Əliyev Azərbaycanda neft hasilatının keçmişi və bu günü, həmçinin bu sahədə şəffaflığın təmin edilməsi məqsədilə görülən tədbirlər barədə məlumat vermişlər. Qeyd olunmuşdur ki, bu cür tədbirlərin həyata keçirilməsi nəticəsində hökumətin vətəndaşların adından idarə etdiyi gəlirlər barədə ictimaiyyətə məlumatlar açıqlanır və bununla hesabatlılıq daha da artırılır.
Tədbir açıq diskussiya şəklində keçmiş və iştirakçıların sualları ətraflı cavablandırılmışdır.

“Yeni Tərtər”