{"id":9602,"date":"2018-05-29T10:50:17","date_gmt":"2018-05-29T07:50:17","guid":{"rendered":"http:\/\/www.yeniterter.az\/?p=9602"},"modified":"2018-05-29T10:53:46","modified_gmt":"2018-05-29T07:53:46","slug":"dini-v%c9%99-milli-tolerantliq-mill%c9%99tl%c9%99rarasi-munasib%c9%99tl%c9%99rin-inkisaf-etdirilm%c9%99si","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/yeniterter.az\/?p=9602","title":{"rendered":"D\u0130N\u0130 V\u018f M\u0130LL\u0130 TOLERANTLIQ, M\u0130LL\u018fTL\u018fRARASI M\u00dcNAS\u0130B\u018fTL\u018fR\u0130N \u0130NK\u0130\u015eAF ETD\u0130R\u0130LM\u018fS\u0130"},"content":{"rendered":"<p><strong>AZ\u018fRBAYCAN MULT\u0130KULTURAL\u0130ZM\u0130 D\u00dcNYAYA N\u00dcMUN\u018fD\u0130R<\/strong><\/p>\n<p><strong><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\" wp-image-9603 alignleft\" src=\"http:\/\/www.yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/01-32-300x160.jpg\" alt=\"\" width=\"158\" height=\"84\" srcset=\"https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/01-32-300x160.jpg 300w, https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/01-32-768x409.jpg 768w, https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/01-32.jpg 779w\" sizes=\"(max-width: 158px) 100vw, 158px\" \/>&#8230;Biz ist\u0259yirik ki, d\u00fcnyada m\u00fcsb\u0259t meyill\u0259r \u00fcst\u00fcnl\u00fck t\u0259\u015fkil etsin. Biz ist\u0259yirik ki, dinl\u0259raras\u0131 \u0259laq\u0259l\u0259r normal, sa\u011flam m\u0259crada olsun. \u018fks-t\u0259qdird\u0259, d\u00fcnyada par\u00e7alanma meyill\u0259ri daha da g\u00fccl\u0259n\u0259c\u0259k. Biz onu g\u00f6r\u00fcr\u00fck. Haz\u0131rda dini, milli z\u0259mind\u0259 m\u0259zh\u0259b \u0259sas\u0131nda qar\u015f\u0131durmalar, qanl\u0131 toqqu\u015fmalar d\u00fcnyan\u0131 f\u0259lak\u0259t\u0259 apar\u0131r. \u018flb\u0259tt\u0259 ki, \u00f6lk\u0259mizin d\u00fcnya x\u0259rit\u0259sind\u0259ki co\u011frafi yeri o q\u0259d\u0259r d\u0259 b\u00f6y\u00fck deyil. Amma g\u00f6rd\u00fcy\u00fcm\u00fcz i\u015fl\u0259r \u00e7ox b\u00f6y\u00fckd\u00fcr. Biz bundan sonra da bu istiqam\u0259td\u0259 s\u0259yl\u0259rimizi g\u00f6st\u0259r\u0259c\u0259yik.<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><strong>\u0130lham \u018fL\u0130YEV,<\/strong><br \/>\n<strong>Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti<\/strong><\/p>\n<p><strong>H\u018fMR\u018fYL\u0130K<\/strong><br \/>\nBu il aprelin 11-d\u0259 rayonumuzda adi g\u00fcnl\u0259rd\u0259n tamamil\u0259 f\u0259rqli, g\u00f6z\u0259l bir bayram g\u00fcn\u00fc ya\u015fand\u0131. S\u0259h\u0259r saatlar\u0131ndan ba\u015flayaraq se\u00e7ki m\u0259nt\u0259q\u0259l\u0259rin\u0259 y\u00fczl\u0259rl\u0259 insan ax\u0131\u015f\u0131b g\u0259lirdi. Onlar\u0131n aras\u0131nda az\u0259rbaycanl\u0131larla yana\u015f\u0131 ruslar, ukraynal\u0131lar, beloruslar, y\u0259hudil\u0259r v\u0259 l\u0259zgil\u0259r d\u0259 vard\u0131. \u00d6lk\u0259mizin h\u0259r bir b\u00f6lg\u0259sind\u0259 oldu\u011fu kimi, T\u0259rt\u0259rd\u0259 d\u0259 onlar mehriban\u00e7\u0131l\u0131q \u015f\u0259raitind\u0259 ya\u015fay\u0131rlar. <!--more--><br \/>\n95 sayl\u0131 T\u0259rt\u0259r Se\u00e7ki Dair\u0259sinin 2 sayl\u0131 se\u00e7ki m\u0259nt\u0259q\u0259sind\u0259 milliy\u0259tc\u0259 ukraynal\u0131 olan 78 ya\u015fl\u0131 Qalina Yanko il\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcb s\u00f6hb\u0259t etdik. O dedi:<br \/>\n\u2013B\u00f6y\u00fck V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259si zaman\u0131 valideynl\u0259rimi itirmi\u015f\u0259m. L\u0259nk\u0259randak\u0131 u\u015faq evind\u0259 b\u00f6y\u00fcm\u00fc\u015f\u0259m. Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n humanistliyi m\u0259ni v\u0259 y\u00fczl\u0259rl\u0259 m\u0259nim kimi m\u00fcharib\u0259 qurban\u0131n\u0131 \u00f6l\u00fcm\u00fcn p\u0259nc\u0259sind\u0259n xilas edib. Bu g\u00fcn Az\u0259rbaycan \u00e7ox g\u00fccl\u00fc bir d\u00f6vl\u0259tdir. Burada b\u00fct\u00fcn dinl\u0259rin v\u0259 mill\u0259tl\u0259rin n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259rin\u0259 eyni m\u00fcnasib\u0259t g\u00f6st\u0259rilir, eyni \u015f\u0259rait yarad\u0131l\u0131r. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 biz c\u0259nab \u0130lham \u018fliyev\u0259 s\u0259s verm\u0259kl\u0259, \u0259min-amanl\u0131\u011fa, sabitliy\u0259, \u00f6vladlar\u0131m\u0131z\u0131n xo\u015fb\u0259xt g\u0259l\u0259c\u0259yin\u0259 s\u0259s veririk.<br \/>\nAz\u0259rbaycanda tarix\u0259n b\u00fct\u00fcn dinl\u0259rin v\u0259 mill\u0259tl\u0259rin n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259rin\u0259 humanist m\u00fcnasib\u0259t g\u00f6st\u0259rilib. Amerikada \u00e7\u0131xan \u201cYewich Yournal\u201d n\u0259\u015frind\u0259 d\u0259rc olunmu\u015f Az\u0259rbaycan y\u0259hudi icmas\u0131n\u0131n r\u0259hb\u0259ri Milix Yevdayevin \u201cAntisemitizm\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259d\u0259 v\u0259 m\u00fck\u0259mm\u0259l c\u0259miyy\u0259t quruculu\u011funda h\u0259mr\u0259yliyin g\u00fcc\u00fc\u201d s\u0259rl\u00f6vh\u0259li m\u0259qal\u0259sind\u0259 qeyd olunur ki, 2017-ci ild\u0259 t\u0259kc\u0259 Birl\u0259\u015fmi\u015f \u015etatlarda antisemitizm hallar\u0131 \u0259vv\u0259lki ild\u0259kin\u0259 nisb\u0259t\u0259n 60 faiz art\u0131b. Az\u0259rbaycanda m\u00fc\u015fahid\u0259 olunan konfessiyalararas\u0131 v\u0259 m\u0259d\u0259niyy\u0259tl\u0259raras\u0131 harmoniya v\u0259 tolerantl\u0131q modeli d\u00fcnyan\u0131n qalan hiss\u0259l\u0259rind\u0259 d\u0259 t\u0259tbiq edilm\u0259lidir.<br \/>\nMilix Yevdayev bildirir ki, \u0259halisinin \u0259ks\u0259riyy\u0259ti m\u00fcs\u0259lmanlar olan Az\u0259rbaycanda y\u0259hudi m\u00fcll\u0259tind\u0259n olan parlament \u00fczvl\u0259ri \u00f6lk\u0259 v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n\u0131 b\u0259rab\u0259r h\u00fcquqla t\u0259msil edirl\u0259r. Az\u0259rbaycanda y\u0259hudi m\u0259tb\u0259xi yem\u0259kl\u0259rini \u015fagirdl\u0259r\u0259 pulsuz t\u0259klif ed\u0259n \u00fcmumt\u0259hsil m\u0259kt\u0259bl\u0259ri, \u00f6lk\u0259 Prezidenti \u0130lham \u018fliyevin tap\u015f\u0131r\u0131\u011f\u0131na \u0259sas\u0259n tikilmi\u015f v\u0259 yenid\u0259n qurulmu\u015f g\u00f6z\u0259l sinaqoqlar var. T\u0259\u0259cc\u00fcbl\u00fc deyil ki, bu yax\u0131nlarda ke\u00e7iril\u0259n se\u00e7kil\u0259rd\u0259 \u0130lham \u018fliyev se\u00e7icil\u0259rin b\u00f6y\u00fck \u0259ks\u0259riyy\u0259tinin s\u0259sini toplayaraq yenid\u0259n Prezident se\u00e7ildi. Bu da t\u0259\u0259cc\u00fcbl\u00fc deyil ki, \u00f6lk\u0259nin y\u0259hudi icmas\u0131n\u0131n h\u0259r bir n\u00fcmay\u0259nd\u0259si \u0130lham \u018fliyev\u0259 s\u0259s verib.<br \/>\nM\u0259qal\u0259d\u0259 deyilir ki, Holokost d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 Az\u0259rbaycan y\u0259hudi qa\u00e7q\u0131nlar \u00fc\u00e7\u00fcn s\u0131\u011f\u0131nacaq yeri olub v\u0259 nasistl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 yorulmadan m\u00fcbariz\u0259 apar\u0131b.<br \/>\n<strong>HUMAN\u0130ZM XALQIMIZIN MENTAL\u0130TET\u0130, H\u018fM D\u018f D\u00d6VL\u018fT\u0130M\u0130Z\u0130N S\u0130YAS\u018fT\u0130D\u0130R<\/strong><br \/>\nTolerantl\u0131q, ba\u015fqa mill\u0259tl\u0259rin v\u0259 dinl\u0259rin n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259rin\u0259 qar\u015f\u0131 insanp\u0259rv\u0259rlik, d\u00f6z\u00fcml\u00fcl\u00fck Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n menta-litetind\u0259n, q\u0259dim ad\u0259t-\u0259n\u0259n\u0259l\u0259rind\u0259n g\u0259l\u0259n bir x\u00fcsusiyy\u0259tdir. Bu, h\u0259m\u00e7inin d\u00f6vl\u0259timizin h\u0259yata ke\u00e7irdiyi siyas\u0259tdir.<br \/>\nC\u0259mi 23 ay ya\u015famas\u0131na baxmayaraq, Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259ti d\u0259 bu sah\u0259d\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259n add\u0131mlar atm\u0131\u015fd\u0131r. Bel\u0259 ki, d\u00f6v\u0259t\u00e7ilik tariximizd\u0259 ilk Konstitusiya akt\u0131 olan \u0130stiqlal B\u0259yannam\u0259sind\u0259 dini, sinfi, silki v\u0259 cinsi m\u0259nsubiyy\u0259tind\u0259n as\u0131l\u0131 olmayaraq, h\u0259r k\u0259s\u0259 b\u0259rab\u0259r \u015f\u0259raitin yarad\u0131lmas\u0131 ideyas\u0131 \u00f6z t\u0259sbitini tapm\u0131\u015fd\u0131r. Bu B\u0259yannam\u0259d\u0259 el\u0259c\u0259 d\u0259 Az\u0259rbaycanda ya\u015fayan b\u00fct\u00fcn konfessiya n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259rinin parlamentd\u0259 t\u0259msil olunaca\u011f\u0131 g\u00f6st\u0259rilmi\u015fdir. \u0130lk parlamentimiz 80 m\u00fcs\u0259lman, 10 rus, 1 alman v\u0259 1 y\u0259hudi mill\u0259t v\u0259kili \u0259sas\u0131nda formala\u015fm\u0131\u015fd\u0131r.Parlamentd\u0259 h\u0259m\u00e7inin 21 erm\u0259ni n\u00fcmay\u0259nd\u0259si d\u0259 t\u0259msil olunmu\u015fdur.<br \/>\nM\u0259lumdur ki, \u00e7ar Rusiyas\u0131 az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n milli azadl\u0131q h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131 bo\u011fmaq m\u0259qs\u0259di il\u0259 milli qar\u015f\u0131durma v\u0259 dini m\u0259zh\u0259b ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131 faktorlar\u0131ndan \u00e7ox m\u0259har\u0259tl\u0259 istifad\u0259 etmi\u015fdir. Bel\u0259 ki, 1872 v\u0259 1917-ci ill\u0259rd\u0259 imperiya t\u0259r\u0259find\u0259n az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131 \u015fi\u0259 v\u0259 s\u00fcnni olmaqla m\u0259zh\u0259bl\u0259r\u0259 par\u00e7alayan q\u0259r\u0259zli s\u0259r\u0259ncamlar verilmi\u015f, onlar\u0131n ayr\u0131ca ruhani idar\u0259l\u0259ri yarad\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r. 1918-ci il sentyabr ay\u0131n\u0131n 1-d\u0259 ilk olaraq ruhani r\u0259hb\u0259rl\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n \u015fi\u0259 v\u0259 s\u00fcnnil\u0259rin \u201cM\u0259\u015fix\u0259t\u201d ad\u0131 alt\u0131nda vahid idar\u0259d\u0259 birl\u0259\u015fm\u0259si \u00e7arizmin m\u0259zh\u0259b ayr\u0131l\u0131qlar\u0131ndan istifad\u0259 ed\u0259r\u0259k, Az\u0259rbaycan dindarlar\u0131 aras\u0131nda \u0259dav\u0259t yaratmaq niyy\u0259tl\u0259rinin iflasa u\u011frad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6st\u0259rmi\u015fdir.<br \/>\nMaraql\u0131d\u0131r ki, Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259ti d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 b\u00fct\u00fcn ibtidai m\u0259kt\u0259bl\u0259rd\u0259 qeyri-m\u00fcs\u0259lman \u015fagirdl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn din v\u0259 onlar\u0131n ana dilinin t\u0259drisi t\u0259tbiq edilmi\u015f, bu t\u0259dris \u00fc\u00e7\u00fcn x\u0259rcl\u0259ri d\u00f6vl\u0259t \u00f6z \u00fcz\u0259rin\u0259 g\u00f6t\u00fcrm\u00fc\u015fd\u00fcr. H\u0259m\u00e7inin xalq maarifi naziri y\u0259hudi m\u0259kt\u0259binin r\u0259hb\u0259ri Y.Baysbanda t\u0259\u015fkil etdiyi y\u0259hudi dili, y\u0259hudi xalq\u0131n\u0131n tarixi v\u0259 \u0259d\u0259biyyat\u0131 kurslar\u0131na dinl\u0259yici yazd\u0131rma\u011fa icaz\u0259 vermi\u015fdir. Az\u0259rbaycan h\u00f6kum\u0259ti t\u0259r\u0259find\u0259n alman koloniyalar\u0131nda f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n m\u0259kt\u0259bl\u0259r d\u0259 d\u0259st\u0259kl\u0259nmi\u015fdir. Bel\u0259 ki, alman koloniyalar\u0131ndak\u0131 m\u00fc\u0259lliml\u0259rin h\u0259r birin\u0259 h\u0259r ay 90 rubl m\u0259vacib verilmi\u015fdir.<br \/>\nAXC h\u00f6kum\u0259ti Bak\u0131 Rus Pravoslav Kils\u0259sin\u0259, Baptist v\u0259 Molokan dini c\u0259miyy\u0259tl\u0259r\u0259, y\u0259hudi ravvinliyin\u0259 yard\u0131mlar g\u00f6s-t\u0259rmi\u015f, onlar\u0131n f\u0259aliyy\u0259tin\u0259 \u015f\u0259rait yaratm\u0131\u015fd\u0131r. H\u0259min d\u00f6vrd\u0259 dig\u0259r dinl\u0259rin v\u0259 mill\u0259tl\u0259rin n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259ri \u00f6z milli v\u0259 dini bayramlar\u0131n\u0131 azad \u015f\u0259kild\u0259 qeyd etmi\u015fl\u0259r.<br \/>\n<strong>N\u0130GARAN\u00c7ILIQLARA V\u018f B\u018fDB\u0130NL\u0130Y\u018f SON QOYULDU<\/strong><br \/>\nAz\u0259rbaycan ikinci d\u0259f\u0259 m\u00fcst\u0259qillik \u0259ld\u0259 etdikd\u0259n sonra ilk ill\u0259r \u00f6lk\u0259mizd\u0259ki par\u00e7alanma, xaoc v\u0259 anarxiya m\u00fchiti dig\u0259r d\u0259y\u0259rl\u0259r kimi milli m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r\u0259 d\u0259 k\u00f6lg\u0259 salm\u0131\u015fd\u0131r.<br \/>\nO ill\u0259rd\u0259 ba\u015f ver\u0259n \u00e7\u0259tin v\u0259 ziddiyy\u0259tli hadis\u0259l\u0259r \u0259srl\u0259r boyu bu torpaqda ya\u015fayan insanlar\u0131n taleyini \u00e7\u0259tinl\u0259\u015fdirirdi. \u00d6lk\u0259ni t\u0259rk etm\u0259k m\u0259cburiyy\u0259ti qar\u015f\u0131s\u0131nda qalanlar \u00fc\u00e7\u00fcn bu, \u00e7ox a\u011f\u0131r bir \u00e7\u0131x\u0131\u015f yolu idi.<br \/>\nAx\u0131, onlar\u0131n h\u0259r biri Az\u0259rbaycan\u0131 do\u011fma v\u0259t\u0259nl\u0259ri hesab edirdil\u0259r. Az\u0259rbaycan\u0131n Milli Q\u0259hr\u0259man\u0131 Albert Aqarunov, Bak\u0131dak\u0131 20 Yanvar hadis\u0259l\u0259ri zaman\u0131 h\u0259lak olmu\u015f dig\u0259r mill\u0259tl\u0259rin n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259ri bunu \u00f6z \u0259m\u0259ll\u0259ri il\u0259 s\u00fcbut etmi\u015fl\u0259r.<br \/>\n1993-c\u00fc il oktyabr\u0131n 10-da ke\u00e7irilmi\u015f prezident se\u00e7kil\u0259ri b\u00fct\u00fcn bu nigaran\u00e7\u0131l\u0131qlara, b\u0259dbinliy\u0259 son qoydu. Ulu \u00f6nd\u0259rin \u00f6lk\u0259 se\u00e7icil\u0259rinin 95 faizind\u0259n \u00e7oxunun s\u0259sini qazanaraq inaml\u0131 q\u0259l\u0259b\u0259 \u0259ld\u0259 etm\u0259si bu \u00f6lk\u0259nin h\u0259r bir v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131n\u0131n \u2013 az\u0259rbaycanl\u0131larla yana\u015f\u0131 rusun, ukraynal\u0131n\u0131n, y\u0259hudinin, l\u0259zginin, bir s\u00f6zl\u0259, ham\u0131n\u0131n arzusunu realla\u015fd\u0131rd\u0131. \u201cGedim\u201d, yaxud \u201cqal\u0131m\u201d dilemmas\u0131 il\u0259 ya\u015fayan qeyri mill\u0259tl\u0259rin n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259ri ulu \u00f6nd\u0259rin oktyabr\u0131n 10-da andi\u00e7m\u0259 m\u0259rasimind\u0259ki nitqind\u0259 \u00f6z suallar\u0131na cavab tapd\u0131lar. H\u0259min nitqind\u0259 Heyd\u0259r \u018fliyev demi\u015fdir: \u201cAz\u0259rbaycan \u00e7oxmill\u0259tli respublikad\u0131r. Bu, respublikan\u0131n s\u0259ciyy\u0259vi c\u0259h\u0259tidir. Bunun b\u00f6y\u00fck tarixi var v\u0259 bu tarixl\u0259, respublikan\u0131n bu ictimai\u2013siyasi m\u0259nz\u0259r\u0259si il\u0259 biz f\u0259xr edirik. Respublikam\u0131zda b\u00fct\u00fcn v\u0259t\u0259nda\u015flar dini v\u0259 milli m\u0259nsubiyy\u0259tind\u0259n as\u0131l\u0131 olmayaraq, eyni h\u00fcquqa malikdirl\u0259r v\u0259 bundan sonra da b\u00fct\u00fcn v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n b\u0259rab\u0259r h\u00fcquqla Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n ictimai-siyasi h\u0259yat\u0131nda i\u015ftirak etm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn imkanlar yarad\u0131lacaqd\u0131r\u201d.<br \/>\nUlu \u00f6nd\u0259r tolerantl\u0131q s\u00f6z\u00fcn\u00fcn m\u0259nas\u0131n\u0131 \u00e7ox geni\u015f \u015f\u0259kild\u0259 izah edirdi. O bildirirdi ki, tolerantl\u0131q m\u00fcnaqi\u015f\u0259l\u0259rin, terroriz-min, ekstremizmin, separatizmin olmamas\u0131n\u0131 t\u0259l\u0259b edir. Bunlar ham\u0131s\u0131 tolerantl\u0131q anlay\u0131\u015f\u0131na daxildir.<br \/>\nH\u0259min ill\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n rusdilli \u0259halisi Moskvaya, Rusiya Prezidentinin \u00fcnvan\u0131na g\u00f6nd\u0259rdikl\u0259ri y\u00fczl\u0259rl\u0259 teleqramda Erm\u0259nistan\u0131n Az\u0259rbaycana qar\u015f\u0131 i\u015f\u011fal\u00e7\u0131l\u0131q siyas\u0259tini q\u0259tiyy\u0259tl\u0259 pisl\u0259yir, Rusiyan\u0131 Erm\u0259nistan\u0131n silahlanmas\u0131n\u0131 dayand\u0131rma\u011fa \u00e7a\u011f\u0131r\u0131rd\u0131lar. \u201cBakinckiy rabo\u00e7iy\u201d (23.04.1998,\u211674,22997) q\u0259zetind\u0259 d\u0259rc olunan teleqramlarda C\u0259lilabaddan Rus icmas\u0131n\u0131n s\u0259dri Lyubov Danilova, Bak\u0131 Elektron Hesablama Ma\u015f\u0131nlar\u0131 zavodunun i\u015f\u00e7il\u0259ri Lopatin, Aqarkova, Belousova, Bak\u0131 D\u0259ri M\u0259mulatlar\u0131 zavodunun i\u015f\u00e7il\u0259ri Vladimir Orlov, Mariya Vdovenko v\u0259 ba\u015fqalar\u0131 bildirirdil\u0259r ki, Az\u0259rbaycanda ya\u015fayan 350 minlik rus icmas\u0131 bu m\u00fcharib\u0259ni l\u0259n\u0259tl\u0259yir. Onlar deyirdil\u0259r ki, Erm\u0259nistan t\u0259r\u0259find\u0259n Az\u0259rbaycan\u0131n i\u015f\u011fal edilmi\u015f \u0259razil\u0259rinin azad edilm\u0259sind\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131larla yana\u015f\u0131 bizim o\u011fullar\u0131m\u0131z da vuru\u015fub v\u0259 h\u0259lak olublar. Az\u0259rbaycan biz\u0259 V\u0259t\u0259n olub. Bu torpaqlarda bizim \u0259cdadlar\u0131m\u0131z\u0131n v\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n m\u00fcdafi\u0259sin\u0259 qalxm\u0131\u015f bir \u00e7ox mill\u0259tl\u0259rd\u0259n olan o\u011fullar\u0131n m\u0259zarlar\u0131 var.<br \/>\nH\u0259r bir teleqramda q\u0259dim Az\u0259rbaycan torpa\u011f\u0131nda sakitliyin, s\u00fclh\u00fcn v\u0259 \u0259min-amanl\u0131\u011f\u0131n b\u0259rq\u0259rar olunmas\u0131 arzusu ifad\u0259 edilirdi.<br \/>\nXalq\u0131m\u0131z\u0131n b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fc v\u0259 birliyind\u0259 dinin m\u00fch\u00fcm rola malik oldu\u011funu diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131ran \u00dcmummilli Lider deyirdi: \u201cAz\u0259rbaycanda n\u0259inki din azadl\u0131\u011f\u0131 var, h\u0259m d\u0259 m\u00fcxt\u0259lif dinl\u0259rin birlikd\u0259 f\u0259aliyy\u0259ti m\u00f6vcuddur\u201d.<br \/>\n<strong>D\u00dcNYA T\u018fHL\u00dcK\u018fS\u0130ZL\u0130Y\u0130N\u018f T\u00d6HF\u018fL\u018fR<\/strong><br \/>\nHaz\u0131rda Yer k\u00fcr\u0259sinin bir \u00e7ox \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 m\u00fcnaqi\u015f\u0259l\u0259r, m\u00fcharib\u0259l\u0259r, terrorlar, dini ekstremizm t\u00fc\u011fyan etdiyi bir zaman dinl\u0259raras\u0131, mill\u0259tl\u0259raras\u0131 m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rin y\u00fcks\u0259k s\u0259viyy\u0259d\u0259 qurulmas\u0131 x\u00fcsusil\u0259 aktuald\u0131r.<br \/>\nBu bax\u0131mdan m\u00fcasir, q\u00fcdr\u0259tli Az\u0259rbaycanda m\u00f6vcud olan multikulturalizm modeli indi b\u00fct\u00fcn d\u00fcnya \u00fc\u00e7\u00fcn n\u00fcmun\u0259dir. \u018fsas\u0131 \u00fcmummilli liderimiz Heyd\u0259r \u018fliyev t\u0259r\u0259find\u0259n qoyulmu\u015f tolerantl\u0131\u011f\u0131n d\u00f6vl\u0259t strategiyas\u0131 haz\u0131rda Prezident \u0130lham \u018fliyev t\u0259r\u0259find\u0259n layiqinc\u0259 davam etdirilir. B\u00fct\u00fcn Qafqaz\u0131n \u015eeyxi \u015eeyx\u00fclislam Hac\u0131 Allah\u015f\u00fck\u00fcr Pa\u015fazad\u0259 Az\u0259rbaycanda multikulturalizm v\u0259 dini tolerantl\u0131q siyas\u0259tind\u0259n dan\u0131\u015faraq demi\u015fdir: \u201c\u00d6lk\u0259mizd\u0259 demokratik-h\u00fcquqi prinsipl\u0259rin, din v\u0259 vicdan azadl\u0131\u011f\u0131n\u0131n ard\u0131c\u0131l h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259sinin t\u0259minat\u00e7\u0131s\u0131 olan m\u00f6ht\u0259r\u0259m d\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131m\u0131z\u0131n qay\u011f\u0131 v\u0259 diqq\u0259ti say\u0259sind\u0259 dini bax\u0131\u015f\u0131ndan as\u0131l\u0131 olmayaraq, b\u00fct\u00fcn v\u0259t\u0259nda\u015flara b\u0259rab\u0259r m\u00fcnasib\u0259t b\u0259sl\u0259nilir, ayr\u0131-se\u00e7kiliy\u0259 yol verilmir, insanlara dini ayinl\u0259ri yerin\u0259 yetirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn \u015f\u0259rait yarad\u0131l\u0131r. M\u0259hz Az\u0259rbaycanda dini sah\u0259y\u0259 m\u00fcnasib\u0259td\u0259 y\u00fcr\u00fcd\u00fcl\u0259n m\u00fcdrik siyas\u0259tin n\u0259tic\u0259sidir ki, d\u00fcnya ictimaiyy\u0259ti, o c\u00fcml\u0259d\u0259n n\u00fcfuzlu beyn\u0259lxalq t\u0259\u015fkilatlar, habel\u0259 d\u00fcnya miqyas\u0131nda tan\u0131nm\u0131\u015f dini liderl\u0259r \u00f6lk\u0259mizin s\u00fclhp\u0259rv\u0259rliyini, tolerantl\u0131\u011f\u0131n\u0131, ba\u015fqa dinl\u0259rl\u0259 dialoqa haz\u0131rl\u0131q ruhunu etiraf edir, bunu y\u00fcks\u0259k d\u0259y\u0259r kimi qiym\u0259tl\u0259ndirirl\u0259r\u201d.<br \/>\nAz\u0259rbaycan t\u0259kc\u0259 m\u00fcxt\u0259lif beyn\u0259lxalq t\u0259\u015fkilatlara \u00fczv olmaqla kifay\u0259tl\u0259nmir. Son ill\u0259r \u00f6lk\u0259miz d\u00fcnya t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyin\u0259 \u00f6z t\u00f6hf\u0259l\u0259rini verir. Bak\u0131da bir-birinin ard\u0131nca sivilizasiyalar, m\u0259d\u0259niyy\u0259tl\u0259r v\u0259 dinl\u0259r aras\u0131nda \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011fa v\u0259 dialoqun t\u0259\u015fkilin\u0259 aid m\u00f6t\u0259b\u0259r beyn\u0259lxalq t\u0259dbirl\u0259r t\u0259\u015fkil edilir. Buna misal olaraq Az\u0259rbaycan\u0131n t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fc il\u0259 ba\u015flanan v\u0259 BMT, UNESCO, Avropa \u015euras\u0131, BMT-nin Sivilizasiyalar Alyans\u0131, \u00dcmumd\u00fcnya Turizm T\u0259\u015fkilat\u0131 v\u0259 \u0130SESKO kimi beyn\u0259lxalq t\u0259\u015fkilatlar t\u0259r\u0259find\u0259n d\u0259st\u0259kl\u0259n\u0259n D\u00fcnya M\u0259d\u0259niyy\u0259tl\u0259raras\u0131 Dialoq Forumunu misal g\u00f6st\u0259rm\u0259k olar.<br \/>\nMill\u0259tl\u0259raras\u0131 v\u0259 dinl\u0259raras\u0131 m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri daha da yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131rmaq m\u0259qs\u0259di il\u0259 2016-ci il Az\u0259rbaycanda \u201cMultikulturalizm ili\u201d, 2017-ci il is\u0259 \u201c\u0130slam h\u0259mr\u0259yliyi ili\u201d elan olunmu\u015fdur.<br \/>\nAz\u0259rbaycanda dini tolerantl\u0131q m\u0259d\u0259niyy\u0259tinin inki\u015faf etdirilm\u0259sind\u0259, milli-m\u0259n\u0259vi d\u0259y\u0259rl\u0259rimizin t\u0259bli\u011find\u0259 Az\u0259rbay-can\u0131n Birinci vitse-prezidenti, Heyd\u0259r \u018fliyev Fondunun prezidenti, UNESCO-nun v\u0259 \u0130SESKO-nun xo\u015fm\u0259raml\u0131 s\u0259firi Mehriban xan\u0131m \u018fliyevan\u0131n misilsiz xidm\u0259tl\u0259ri var. Mehriban xan\u0131m d\u00fcnyan\u0131n \u0259n y\u00fcks\u0259k tribunalar\u0131ndan Az\u0259rbaycan h\u0259qiq\u0259tl\u0259rini d\u00fcnyaya \u00e7atd\u0131rmaqla, humanizm, s\u00fclhsev\u0259rlik, insanp\u0259rv\u0259rlik ideyalar\u0131n\u0131n geni\u015f yay\u0131lmas\u0131na nail olur. O, bu bar\u0259d\u0259 deyib: \u201c\u018fsrl\u0259r boyu Az\u0259rbaycanda m\u00fcxt\u0259lif etnik qruplar v\u0259 dinl\u0259r s\u00fclh, harmoniya v\u0259 qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 h\u00f6rm\u0259t \u015f\u0259raitind\u0259 birg\u0259 ya\u015fay\u0131blar. Etnik v\u0259 dini m\u00fcxt\u0259liflik v\u0259 multikulturalizm sad\u0259c\u0259 d\u00f6vl\u0259t siyas\u0259timiz deyil, eyni zamanda bizim h\u0259yat t\u0259rzimizdir. Bu, bizim tariximizdir v\u0259 g\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn reall\u0131\u011f\u0131d\u0131r. Biz d\u00fcny\u0259vi, multikultural v\u0259 \u00e7oxkonfessiyal\u0131 c\u0259miyy\u0259tik v\u0259 bundan q\u00fcrur duyuruq\u201d.<br \/>\n\u00d6lk\u0259mizd\u0259 ya\u015fayan \u00e7oxlu sayda qeyri mill\u0259tl\u0259rin n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259ri d\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n b\u0259rab\u0259r h\u00fcquqlu v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131 olmaqla, bug\u00fcnk\u00fc q\u00fcdr\u0259tli Az\u0259rbaycanla f\u0259xr edirl\u0259r.<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><strong>Svetlana BA\u011eIROVA<\/strong><br \/>\n<strong>(Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti yan\u0131nda K\u00fctl\u0259vi \u0130nformasiya Vasit\u0259l\u0259rinin \u0130nki\u015faf\u0131na D\u00f6vl\u0259t D\u0259st\u0259yi Fondunun ke\u00e7irdiyi m\u00fcsabiq\u0259y\u0259 t\u0259qdim etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn)<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>AZ\u018fRBAYCAN MULT\u0130KULTURAL\u0130ZM\u0130 D\u00dcNYAYA N\u00dcMUN\u018fD\u0130R &#8230;Biz ist\u0259yirik ki, d\u00fcnyada m\u00fcsb\u0259t meyill\u0259r \u00fcst\u00fcnl\u00fck t\u0259\u015fkil etsin. Biz ist\u0259yirik ki, dinl\u0259raras\u0131 \u0259laq\u0259l\u0259r normal, sa\u011flam m\u0259crada olsun. \u018fks-t\u0259qdird\u0259, d\u00fcnyada par\u00e7alanma meyill\u0259ri daha da g\u00fccl\u0259n\u0259c\u0259k. Biz onu g\u00f6r\u00fcr\u00fck. Haz\u0131rda dini, milli z\u0259mind\u0259 m\u0259zh\u0259b \u0259sas\u0131nda qar\u015f\u0131durmalar, qanl\u0131 toqqu\u015fmalar d\u00fcnyan\u0131 f\u0259lak\u0259t\u0259 apar\u0131r. \u018flb\u0259tt\u0259 ki, \u00f6lk\u0259mizin d\u00fcnya x\u0259rit\u0259sind\u0259ki co\u011frafi yeri o q\u0259d\u0259r d\u0259 b\u00f6y\u00fck [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[30],"tags":[32],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9602"}],"collection":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=9602"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9602\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=9602"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=9602"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=9602"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}