{"id":9596,"date":"2018-05-29T10:33:00","date_gmt":"2018-05-29T07:33:00","guid":{"rendered":"http:\/\/www.yeniterter.az\/?p=9596"},"modified":"2018-05-29T10:33:00","modified_gmt":"2018-05-29T07:33:00","slug":"beyn%c9%99lxalq-muzeyl%c9%99r-gunu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/yeniterter.az\/?p=9596","title":{"rendered":"BEYN\u018fLXALQ MUZEYL\u018fR G\u00dcN\u00dc"},"content":{"rendered":"<p><strong>KE\u00c7M\u0130\u015e\u0130M\u0130Z\u0130 QORUYAN M\u018fB\u018fDL\u018fR<\/strong><\/p>\n<p><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\" wp-image-9597 alignleft\" src=\"http:\/\/www.yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/1431683101_1400397638_muzey-son2-300x209.jpg\" alt=\"\" width=\"145\" height=\"101\" srcset=\"https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/1431683101_1400397638_muzey-son2-300x209.jpg 300w, https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/1431683101_1400397638_muzey-son2.jpg 717w\" sizes=\"(max-width: 145px) 100vw, 145px\" \/>H\u0259r il may\u0131n 18-ni d\u00fcnya m\u0259d\u0259ni ictimaiyy\u0259ti Beyn\u0259lxalq Muzeyl\u0259r G\u00fcn\u00fc kimi qeyd edir. Bu g\u00fcn 1977-ci ild\u0259 Beyn\u0259lxalq M\u00fczeyl\u0259r \u015euras\u0131n\u0131n 11-ci konfrans\u0131nda Sovet n\u00fcmay\u0259nd\u0259 hey\u0259tinin t\u0259klifi il\u0259 t\u0259sis olunmu\u015fdur. 1978-ci ild\u0259n etibar\u0259n bu bayram h\u0259r il 150-d\u0259n \u00e7ox \u00f6lk\u0259d\u0259 qeyd edilir. H\u0259min g\u00fcn Rusiyan\u0131n b\u00fct\u00fcn m\u00fczeyl\u0259rind\u0259 \u201ca\u00e7\u0131q qap\u0131\u201d elan olunur. B\u00fct\u00fcn arzu ed\u0259nl\u0259r pulsuz olaraq s\u0259rgi v\u0259 ekspozisiyalarla tan\u0131\u015f olurlar.<br \/>\n\u201cMuzey\u201d yunan s\u00f6z\u00fc olub, \u201cmuzalar m\u0259b\u0259di\u201d dem\u0259kdir. Muzalar q\u0259dim yunan mifologiyas\u0131nda inc\u0259s\u0259n\u0259t v\u0259 elm ilah\u0259l\u0259ri hesab olunurdular. Sonralar maddi v\u0259 m\u0259n\u0259vi m\u0259d\u0259niyy\u0259t abid\u0259l\u0259rini komplektl\u0259\u015fdir\u0259n, saxlayan, m\u00fcmayi\u015f etdir\u0259n, t\u0259dqiq v\u0259 t\u0259bli\u011f ed\u0259n elmi m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259r bu adla adland\u0131r\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r.<br \/>\nD\u00fcnyada ilk muzey Ellin d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 q\u0259dim Misirin paytaxt\u0131 \u0130sg\u0259nd\u0259riyy\u0259 \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 yarad\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r. Burada 40.000-d\u0259n art\u0131q eksponatlar\u2013sikk\u0259l\u0259r, heyk\u0259ll\u0259r, sarkofaqlar, gil qablar, papiruslar v\u0259 bir-birind\u0259n g\u00f6z\u0259l t\u0259sviri s\u0259n\u0259t n\u00fcmun\u0259l\u0259ri toplanm\u0131\u015fd\u0131r. Bu eksponatlar q\u0259dim misirlil\u0259rin h\u0259yat\u0131, m\u0259i\u015f\u0259ti, m\u0259d\u0259niyy\u0259ti, el\u0259c\u0259 d\u0259 yunan-Roma m\u0259d\u0259niyy\u0259tl\u0259ri haqq\u0131nda z\u0259ngin m\u0259lumatlar verir.<!--more--><br \/>\n\u0130ndi d\u00fcnyada muzeyl\u0259r \u00e7oxdur. Onlardan \u0259n m\u0259\u015fhurlar\u0131 Parisd\u0259 Luvr muzeyi (Fransa), Londonda Viktoriya v\u0259 Albert muzeyi (B\u00f6y\u00fck Britaniya), \u0130stanbulda Topqap\u0131 muzeyi (T\u00fcrkiy\u0259) v\u0259 Sankt-Peterburqda Ermitajd\u0131r (Rusiya).<br \/>\nAz\u0259rbaycanda muzey i\u015finin tarixi \u00e7ox da q\u0259dim deyil.<br \/>\n\u0130lk milli muzeyin yarad\u0131lmas\u0131 Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259ti d\u00f6vr\u00fc il\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r. 1919-cu il dekabr\u0131n 7-d\u0259 \u201c\u0130stiqlal\u201d muzeyi f\u0259aliyy\u0259t\u0259 ba\u015flad\u0131.<br \/>\nMuzeyin t\u0259sisi il\u0259 \u0259laq\u0259dar \u201cAz\u0259rbaycan\u201d q\u0259zeti (1919, 23 sentyabr) yaz\u0131rd\u0131: \u201cS\u0259n\u0259l\u0259rd\u0259n b\u0259ri b\u0259sl\u0259diyimiz bir arzu var ki, o da v\u0259t\u0259nimiz Az\u0259rbaycanda bir milli muzey t\u0259sisidir.<br \/>\nSabiq Rusiya zaman\u0131nda t\u0259sis ed\u0259c\u0259yimiz muzeyin ad\u0131n\u0131 \u201cmilli muzey\u201d qoymaq fikrind\u0259 idiks\u0259 d\u0259, bu g\u00fcn f\u0259rdimizin k\u00f6ks\u00fcn\u00fc qabardan istiqlal \u015f\u00fcar\u0131 olmas\u0131na g\u00f6r\u0259 \u201c\u0130stiqlal muzesi\u201d olmas\u0131n\u0131 \u0259h\u0259miyy\u0259tli g\u00f6r\u00fcrs\u00fcz \u201d. Muzeyd\u0259 tariximizi, milli-m\u0259n\u0259vi d\u0259y\u0259rl\u0259rimizi \u0259ks etdir\u0259n eksponatlar\u2013m\u0259i\u015f\u0259t \u0259\u015fyalar\u0131, silahlar v\u0259 \u0259lyazmalar toplanm\u0131\u015fd\u0131r. Muzeyin t\u0259\u015fkili v\u0259 f\u0259aliyy\u0259ti il\u0259 ba\u011fl\u0131 b\u00fct\u00fcn x\u0259rcl\u0259r Az\u0259rbaycan Parlamenti R\u0259yas\u0259t Hey\u0259tinin hesab\u0131nda idi. Aprel i\u015f\u011fal\u0131ndan sonra \u201c\u0130stiqlal\u201d muzeyinin eksponatlar\u0131 yeni t\u0259\u015fkil olunmu\u015f Az\u0259rbaycan D\u00f6vl\u0259t Muzeyin\u0259 verildi. Sonralar eksponatlar\u0131n bir hiss\u0259si (o c\u00fcml\u0259d\u0259n, Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259tinin bayra\u011f\u0131, \u201c\u0130stiqlal B\u0259yann\u0259m\u0259si\u201dnin \u0259sli, Az\u0259rbaycan Parlamentinin materiallar\u0131 v\u0259 s) Moskvadak\u0131 \u201c\u0130nqilab\u201d muzeyin\u0259 apar\u0131ld\u0131.<br \/>\nSovet hakimiyy\u0259ti ill\u0259rind\u0259 respublikada muzeyl\u0259r \u015f\u0259b\u0259k\u0259si daha da geni\u015fl\u0259nmi\u015fdi. Nizami ad\u0131na \u018fd\u0259biyyat muzeyi, L\u0259tif K\u0259rimov ad\u0131na Az\u0259rbaycan Xal\u00e7as\u0131 v\u0259 Xalq T\u0259tbiqi S\u0259n\u0259t D\u00f6vl\u0259t Muzeyi. Az\u0259rbaycan Tarix muzeyi, Xalq Maarifi muzeyi, \u0259ks\u0259r rayon v\u0259 \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rd\u0259 tarix-diyar\u015f\u00fcnasl\u0131q muzeyl\u0259ri, elm v\u0259 m\u0259d\u0259niyy\u0259t xadiml\u0259rinin ev rayon muzeyl\u0259ri v\u0259 s. bu q\u0259bild\u0259ndir. Qaraba\u011f\u0131n z\u00fcmr\u00fcd tac\u0131 olan \u015eu\u015fa \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 1892-ci ild\u0259 \u201cYa\u015f\u0131l Aptek muzeyi\u201d yarad\u0131lm\u015fd\u0131r. Ulu \u00d6nd\u0259r d\u0259 bu muzeyi ziyar\u0259t etmi\u015fdir.<br \/>\n28 noyabr 2017-ci il tarixd\u0259 m\u00f6ht\u0259r\u0259m Prezidentimiz \u0130lham \u018fliyevin i\u015ftirak\u0131 il\u0259 rayonumuzda 1800 kvardratmetr \u0259razisi olan yeni tarix-diyar\u015f\u00fcnasl\u0131q muzeyi istifad\u0259y\u0259 verildi. Haz\u0131rda muzeyd\u0259 1800 \u0259\u015fya vard\u0131r. Onlar\u0131n 150-si birinci m\u0259rt\u0259b\u0259nin ekspozisiya zal\u0131nda s\u0259rgil\u0259nib. T\u0259rt\u0259rin flora v\u0259 faunas\u0131, k\u0259nd evi, Nubar M\u0259d\u0259tli t\u0259r\u0259find\u0259n h\u0259diyy\u0259 olunmu\u015f bir \u0259sr ya\u015f\u0131 olan xal\u00e7a da birinci m\u0259rt\u0259b\u0259d\u0259 yerl\u0259\u015fir. \u0130kinci m\u0259rt\u0259b\u0259d\u0259 Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259sini \u0259ks etdir\u0259n v\u0259 ilk C\u00fcmhuriyy\u0259t qurucular\u0131ndan biri Behbud a\u011fa Cavan\u015fir\u0259 h\u0259sr olunmu\u015f s\u0259rgil\u0259r yerl\u0259\u015fir. Ziyar\u0259t\u00e7il\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n bu s\u0259rgil\u0259r maraqla qar\u015f\u0131lan\u0131r. Bu ilin \u0259vv\u0259lind\u0259n indiy\u0259d\u0259k 15 ekskursiya t\u0259dbiri ke\u00e7irilib.<br \/>\nAz\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Prezidentinin \u201cMuzey i\u015finin yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 haqq\u0131nda\u201d 6 mart 2007-ci il tarixli S\u0259r\u0259ncam\u0131n\u0131 \u0259ld\u0259 \u0259sas tutaraq muzey i\u015fini g\u00fcn\u00fcn t\u0259l\u0259bl\u0259ri s\u0259viyy\u0259sind\u0259 qurma\u011fa \u00e7al\u0131\u015f\u0131r\u0131q.<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><em><strong>Ayb\u0259niz M\u018fMM\u018fDOVA<\/strong><\/em><br \/>\n<em><strong>T\u0259rt\u0259r Tarix-Diyar\u015f\u00fcnasl\u0131q <\/strong><\/em><br \/>\n<em><strong>Muzeyinin direktor \u0259v\u0259zi<\/strong><\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>KE\u00c7M\u0130\u015e\u0130M\u0130Z\u0130 QORUYAN M\u018fB\u018fDL\u018fR H\u0259r il may\u0131n 18-ni d\u00fcnya m\u0259d\u0259ni ictimaiyy\u0259ti Beyn\u0259lxalq Muzeyl\u0259r G\u00fcn\u00fc kimi qeyd edir. Bu g\u00fcn 1977-ci ild\u0259 Beyn\u0259lxalq M\u00fczeyl\u0259r \u015euras\u0131n\u0131n 11-ci konfrans\u0131nda Sovet n\u00fcmay\u0259nd\u0259 hey\u0259tinin t\u0259klifi il\u0259 t\u0259sis olunmu\u015fdur. 1978-ci ild\u0259n etibar\u0259n bu bayram h\u0259r il 150-d\u0259n \u00e7ox \u00f6lk\u0259d\u0259 qeyd edilir. H\u0259min g\u00fcn Rusiyan\u0131n b\u00fct\u00fcn m\u00fczeyl\u0259rind\u0259 \u201ca\u00e7\u0131q qap\u0131\u201d elan olunur. B\u00fct\u00fcn arzu [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[30],"tags":[32],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9596"}],"collection":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=9596"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9596\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=9596"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=9596"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=9596"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}