{"id":617,"date":"2015-05-16T09:35:20","date_gmt":"2015-05-16T06:35:20","guid":{"rendered":"http:\/\/www.yeniterter.az\/?p=617"},"modified":"2015-05-16T09:35:20","modified_gmt":"2015-05-16T06:35:20","slug":"elektrik-c%c9%99r%c9%99yani-il%c9%99-z%c9%99d%c9%99l%c9%99nm%c9%99","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/yeniterter.az\/?p=617","title":{"rendered":"Elektrik c\u0259r\u0259yan\u0131 il\u0259 z\u0259d\u0259l\u0259nm\u0259"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"http:\/\/www.yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/logo.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"  wp-image-618 alignleft\" src=\"http:\/\/www.yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/logo.jpg\" alt=\"logo\" width=\"149\" height=\"145\" \/><\/a>Elektrotravma-elektrik c\u0259r\u0259yan\u0131n\u0131n insan orqanizmin\u0259 t\u0259siri n\u0259tic\u0259sind\u0259 yaranan v\u0259 d\u0259rhal tibbi yard\u0131m g\u00f6st\u0259rilm\u0259si laz\u0131m olan a\u011f\u0131r z\u0259d\u0259l\u0259nm\u0259dir.<br \/>\nElektrik naqill\u0259ri il\u0259, elektrik cihazlar\u0131 il\u0259 i\u015fl\u0259y\u0259rk\u0259n t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik qaydalar\u0131na riay\u0259t et m\u0259dikd\u0259, h\u0259m\u00e7inin q\u0259zalar v\u0259 texnogen f\u0259lak\u0259tl\u0259r zaman\u0131 elektrik c\u0259r\u0259yan\u0131 il\u0259 z\u0259d\u0259l\u0259nm\u0259 ba\u015f ver\u0259 bil\u0259r. Bundan ba\u015fqa ild\u0131r\u0131m v\u0259 son ill\u0259r yaranm\u0131\u015f yeni bir faktorlazer \u015f\u00fcalanmas\u0131 da elektrotravma kimi insanlar\u0131n sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131na t\u0259hl\u00fck\u0259 yarad\u0131r.<!--more--><br \/>\nElektrik c\u0259r\u0259yan\u0131n\u0131n insan orqanizmin\u0259 t\u0259siri \u0259sas\u0259n iki t\u0259rkib hiss\u0259d\u0259n ibar\u0259tdir.<br \/>\n-elekrik c\u0259r\u0259yan\u0131n\u0131n \u00fcmumi t\u0259siri; y\u0259ni m\u0259rk\u0259zi sinir siste-min\u0259, \u00fcr\u0259k f\u0259aliyy\u0259tin\u0259, t\u0259n\u0259ff\u00fcs sistemin\u0259 v\u0259.s.<br \/>\n-elektrik c\u0259r\u0259yan\u0131n\u0131n yerli t\u0259siri; y\u0259ni m\u00fcxt\u0259lif d\u0259r\u0259c\u0259li ya-n\u0131qlar, toxumalar\u0131n aralanmas\u0131 v\u0259 h\u0259tta \u0259traf\u0131n b\u0259d\u0259nd\u0259n qopmas\u0131.<br \/>\nElektrotravman\u0131n m\u0259nb\u0259yi \u0259sas\u0259n texniki elektrik c\u0259r\u0259ya-n\u0131d\u0131r. \u0130nsanlar\u0131n elektrik c\u0259r\u0259yan\u0131 il\u0259 z\u0259d\u0259l\u0259nm\u0259si \u0259n \u00e7ox a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 variantlarda olur:<br \/>\n\u2013elektrik c\u0259r\u0259yan\u0131 ke\u00e7iricisi il\u0259 birba\u015fa t\u0259mas zaman\u0131;<br \/>\n\u2013elektrik q\u00f6vs\u00fc il\u0259 (y\u00fcks\u0259k g\u0259rginlikli c\u0259r\u0259yan sah\u0259sind\u0259). Elektrik q\u00f6vs\u00fc al\u0131\u015fmas\u0131 zaman\u0131 \u0259n \u00e7ox b\u0259d\u0259nin a\u00e7\u0131q yerl\u0259ri sif\u0259t v\u0259 \u0259ll\u0259r z\u0259d\u0259l\u0259nir.<br \/>\n-\u201cadd\u0131m g\u0259rginliyi\u201dil\u0259. Elektrikl\u0259\u015fmi\u015f torpaq \u00fcz\u0259rind\u0259 add\u0131mlayan zaman iki ayaq aras\u0131nda potensial f\u0259rq yaran\u0131r v\u0259 insan elektrik z\u0259d\u0259si al\u0131r.<br \/>\nElektrotravman\u0131n a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131na t\u0259sir ed\u0259n amill\u0259r:<br \/>\n-elektrik c\u0259r\u0259yan\u0131n\u0131n n\u00f6v\u00fc (sabit v\u0259 ya d\u0259yi\u015f\u0259n c\u0259r\u0259yan)<br \/>\n-elektrik c\u0259r\u0259yan\u0131n\u0131n g\u00fcc\u00fc (\u00f6l\u00e7\u00fc vahidi-amper)<br \/>\n-elektrik c\u0259r\u0259yan\u0131n\u0131n g\u0259r-ginliyi (\u00f6l\u00e7\u00fc vahidi-volt)<br \/>\n-c\u0259r\u0259yan\u0131n t\u0259sir etm\u0259 m\u00fcdd\u0259ti<br \/>\n-b\u0259d\u0259nin hans\u0131 hiss\u0259sind\u0259n ke\u00e7m\u0259si<br \/>\n-d\u0259rinin n\u0259m, yaxud quru olmas\u0131<br \/>\n-orqanizmin \u00fcmumi v\u0259ziyy\u0259ti.<br \/>\nElektrotravma zaman\u0131 z\u0259r\u0259r\u00e7\u0259kmi\u015f \u015f\u0259xsd\u0259 a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 hallar m\u00fc\u015fahid\u0259 olunur:<br \/>\n-hu\u015fun qaranl\u0131qla\u015fmas\u0131, a\u011f\u0131r hallarda hu\u015fun itm\u0259si;<br \/>\n-\u0259z\u0259l\u0259 q\u0131colmalar\u0131;<br \/>\n-h\u0259r\u0259ki oynaql\u0131q;<br \/>\n-\u00fcr\u0259k d\u00f6y\u00fcnt\u00fcs\u00fc-artimiyalar;<br \/>\n-t\u0259n\u0259ff\u00fcs pozuntular\u0131;<br \/>\n-yadda\u015f poz\u011funlu\u011fu (retroqrad amneziya);<br \/>\n-ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131;<br \/>\n-\u00fcmumi z\u0259iflik;<br \/>\n-i\u015f\u0131qdan qorxma;<br \/>\n-\u00f6l\u00fcm qorxusu v\u0259 s.<br \/>\nElektrik z\u0259d\u0259l\u0259nm\u0259si il\u0259 z\u0259d\u0259l\u0259nm\u0259 zaman\u0131 ilk yard\u0131m:<br \/>\n\u0130lk n\u00f6vb\u0259d\u0259 t\u0259cili olaraq c\u0259r\u0259yan\u0131n t\u0259sirini dayand\u0131rmaq laz\u0131md\u0131r. Bunu rubilniki (elektrik c\u0259r\u0259yan\u0131n\u0131 k\u0259s\u0259n a\u00e7ar) s\u00f6nd\u00fcrm\u0259kl\u0259 etm\u0259k olar. H\u0259r hans\u0131 s\u0259b\u0259bl\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259 bu m\u00fcmk\u00fcn deyils\u0259, yadda saxlamal\u0131y\u0131q ki, c\u0259r\u0259yan ke\u00e7\u0259n \u015f\u0259xs\u0259 \u0259ll\u0259 toxunduqda siz d\u0259 z\u0259r\u0259r\u00e7\u0259k\u0259n\u0259 \u00e7evril\u0259\u00e7\u0259ksiniz! Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259, z\u0259r\u0259r\u00e7\u0259k\u0259n\u0259 k\u00f6m\u0259klik g\u00f6st\u0259r\u0259rk\u0259n rezin \u0259lc\u0259kl\u0259rd\u0259 v\u0259 ayaq-qab\u0131da olmaq laz\u0131md\u0131r.Yard\u0131m g\u00f6st\u0259r\u0259n \u00f6z t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyini t\u0259min etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn aya\u011f\u0131 alt\u0131na quru taxta l\u00f6vh\u0259, yaxud rezin par\u00e7as\u0131 atmal\u0131d\u0131r. Elektrik c\u0259r\u0259yan\u0131n\u0131n t\u0259sirini dayand\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn naqili taxta sapl\u0131 balta il\u0259 k\u0259sm\u0259k olar. Bu da m\u00fcmk\u00fcn deyils\u0259, \u0259l alt\u0131nda olan quru taxta par\u00e7as\u0131 il\u0259, plastik \u0259\u015fya v\u0259 s. il\u0259 naqili k\u0259narla\u015fd\u0131rmaq, yaxud z\u0259r\u0259r\u00e7\u0259k\u0259ni k\u0259nara it\u0259l\u0259m\u0259k g\u0259r\u0259kdir. Z\u0259r\u0259r\u00e7\u0259k\u0259ni c\u0259r\u0259yan m\u0259nb\u0259yi il\u0259 t\u0259masdan azad etdikd\u0259n sonra ona m\u00fcvafiq yard\u0131m g\u00f6st\u0259rm\u0259kl\u0259 b\u0259rab\u0259r eyni zamanda d\u0259rhal t\u0259cili yard\u0131ma z\u0259ng edin. \u0130lk yard\u0131m\u0131n xarakteri z\u0259r\u0259r\u00e7\u0259k\u0259nin elektrik c\u0259r\u0259yan\u0131ndan ay\u0131rd\u0131qdan sonrak\u0131 v\u0259ziyy\u0259tind\u0259n as\u0131l\u0131d\u0131r. Bu v\u0259ziyy\u0259ti qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn:<br \/>\n-z\u0259r\u0259r\u00e7\u0259k\u0259ni arxas\u0131 \u00fcst\u0259 rahat uzand\u0131r\u0131n;<br \/>\n-t\u0259n\u0259ff\u00fcs\u0259 mane olan s\u0131x paltarlar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131b bo\u015fald\u0131n;<br \/>\n-n\u0259f\u0259s al\u0131balmamas\u0131n\u0131 yoxlay\u0131n;<br \/>\n-n\u0259bzini yoxlay\u0131n.<br \/>\n\u018fg\u0259r t\u0259n\u0259ff\u00fcs\u00fc dayan\u0131bsa, a\u011f\u0131zdan-a\u011f\u0131za metodu il\u0259 s\u00fcni t\u0259n\u0259ff\u00fcs verin. \u018fg\u0259r \u00fcr\u0259k f\u0259aliyy\u0259ti dayan\u0131bsa, \u00fcr\u0259yin qapal\u0131 masaj\u0131n\u0131 edin. S\u00fcni t\u0259n\u0259ff\u00fcs verilm\u0259si v\u0259 \u00fcr\u0259yin qapal\u0131 masaj\u0131 z\u0259r\u0259r\u00e7\u0259k\u0259nd\u0259 bu funksiyalar b\u0259rpa olanad\u0259k (1-2 saat \u0259rzind\u0259) v\u0259 ya t\u0259cili yard\u0131m h\u0259kimi g\u0259l\u0259n\u0259d\u0259k davam etdirilm\u0259lidir. Z\u0259r\u0259r\u00e7\u0259k\u0259nin v\u0259ziyy\u0259ti yax\u015f\u0131 olsa bel\u0259, yen\u0259 d\u0259 h\u0259kim\u0259 m\u00fcraci\u0259t edilm\u0259lidir. \u00c7\u00fcnki hadis\u0259d\u0259n bir m\u00fcdd\u0259t ke\u00e7dikd\u0259n sonra da v\u0259ziyy\u0259t d\u0259yi\u015f\u0259, z\u0259r\u0259r\u00e7\u0259k\u0259nin hal\u0131 pisl\u0259\u015f\u0259 v\u0259 h\u0259tta \u00f6l\u0259 d\u0259 bil\u0259r. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 elektrik c\u0259r\u0259yan\u0131 il\u0259 z\u0259d\u0259l\u0259nm\u0259 hallar\u0131nda h\u0259mi\u015f\u0259 t\u0259cili yard\u0131m \u00e7a\u011f\u0131rmaq m\u00fctl\u0259q g\u00f6st\u0259ri\u015fdir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Elektrotravma-elektrik c\u0259r\u0259yan\u0131n\u0131n insan orqanizmin\u0259 t\u0259siri n\u0259tic\u0259sind\u0259 yaranan v\u0259 d\u0259rhal tibbi yard\u0131m g\u00f6st\u0259rilm\u0259si laz\u0131m olan a\u011f\u0131r z\u0259d\u0259l\u0259nm\u0259dir. Elektrik naqill\u0259ri il\u0259, elektrik cihazlar\u0131 il\u0259 i\u015fl\u0259y\u0259rk\u0259n t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik qaydalar\u0131na riay\u0259t et m\u0259dikd\u0259, h\u0259m\u00e7inin q\u0259zalar v\u0259 texnogen f\u0259lak\u0259tl\u0259r zaman\u0131 elektrik c\u0259r\u0259yan\u0131 il\u0259 z\u0259d\u0259l\u0259nm\u0259 ba\u015f ver\u0259 bil\u0259r. Bundan ba\u015fqa ild\u0131r\u0131m v\u0259 son ill\u0259r yaranm\u0131\u015f yeni bir faktorlazer \u015f\u00fcalanmas\u0131 da elektrotravma kimi [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[10],"tags":[20],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/617"}],"collection":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=617"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/617\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=617"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=617"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=617"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}