{"id":4630,"date":"2016-10-18T14:44:22","date_gmt":"2016-10-18T11:44:22","guid":{"rendered":"http:\/\/www.yeniterter.az\/?p=4630"},"modified":"2016-10-18T14:44:22","modified_gmt":"2016-10-18T11:44:22","slug":"birl%c9%99smis-mill%c9%99tl%c9%99r-t%c9%99skilati-gunu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/yeniterter.az\/?p=4630","title":{"rendered":"B\u0130RL\u018f\u015eM\u0130\u015e  M\u0130LL\u018fTL\u018fR  T\u018f\u015eK\u0130LATI  G\u00dcN\u00dc"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\" wp-image-4631 alignleft\" src=\"http:\/\/www.yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/ONU_Diploos-300x259.jpg\" alt=\"onu_diploos\" width=\"129\" height=\"111\" srcset=\"https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/ONU_Diploos-300x259.jpg 300w, https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/ONU_Diploos.jpg 400w\" sizes=\"(max-width: 129px) 100vw, 129px\" \/>Birinci D\u00fcnya m\u00fcharib\u0259si (1914-1918) 15 milyon insan\u0131n h\u0259yat\u0131na son qoydu. M\u00fcharib\u0259nin b\u00fct\u00fcn d\u0259h\u015f\u0259tl\u0259rini g\u00f6rm\u00fc\u015f Avropa xalqlar\u0131 birg\u0259 b\u0259yanat q\u0259bul etdil\u0259r: \u201cM\u00fcharib\u0259 olmas\u0131n!\u201d Birinci D\u00fcnya m\u00fcharib\u0259sinin yekunlar\u0131na h\u0259sr olunmu\u015f Versal s\u00fclh konfrans\u0131nda (1914) s\u00fclh\u00fc m\u00fcdafi\u0259 etm\u0259k namin\u0259 beyn\u0259lxalq birliyin yarad\u0131lmas\u0131 ideyas\u0131 ir\u0259li s\u00fcr\u00fcld\u00fc. Bu ideyan\u0131n m\u00fc\u0259llifi AB\u015e prezidenti Vudro Vilson idi. Bu t\u0259klif konfrans i\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n r\u0259\u011fb\u0259tl\u0259 qar\u015f\u0131land\u0131 v\u0259 Mill\u0259tl\u0259r C\u0259miyy\u0259ti adlanan beyn\u0259lxalq t\u0259\u015fkilat yarad\u0131ld\u0131. Bu t\u0259\u015fkilat el\u0259 yarand\u0131\u011f\u0131 ilk g\u00fcnd\u0259n \u00e7\u0259tinlikl\u0259rl\u0259 qar\u015f\u0131la\u015fd\u0131. AB\u015e Senat\u0131 Vilsonun Mill\u0259tl\u0259r C\u0259miyy\u0259tin\u0259 daxil olmaq bar\u0259d\u0259 t\u0259klifini r\u0259dd etdi. SSR\u0130 yaln\u0131z 1933-c\u00fc ild\u0259 bu t\u0259\u015fkilata daxil oldu, lakin tezlikl\u0259 &#8211; 1939-cu ild\u0259 Finlandiya il\u0259 m\u00fcharib\u0259d\u0259 t\u0259qsirl\u0259ndiril\u0259r\u0259k oradan qovuldu. 1939-cu ild\u0259 Almaniya \u00c7exoslovakiya v\u0259 Pol\u015faya soxuldu. Bununla da \u0130kinci D\u00fcnya m\u00fcharib\u0259si ba\u015fland\u0131. Bu, Mill\u0259tl\u0259r C\u0259miyy\u0259tinin da\u011f\u0131lmas\u0131 dem\u0259k idi.<br \/>\n\u0130kinci D\u00fcnya m\u00fcharib\u0259si (1939-1945) ba\u015fa \u00e7atanda d\u00fcnya xalqlar\u0131 bir daha q\u0259tiyy\u0259tl\u0259 dedil\u0259r: \u201cM\u00fcharib\u0259 olmas\u0131n!\u201d Bu d\u0259f\u0259 m\u00fcharib\u0259 60 milyon insan\u0131n h\u0259yat\u0131na son qoymu\u015fdu. \u018fb\u0259di s\u00fclh\u00fc b\u0259rq\u0259rar edib m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndir\u0259n yeni bey-n\u0259lxalq birliyin yarad\u0131lmas\u0131 z\u0259rur\u0259ti meydana \u00e7\u0131xd\u0131.<!--more--><br \/>\nBirl\u0259\u015fmi\u015f Mill\u0259tl\u0259r T\u0259\u015fkilat\u0131 beyn\u0259lxalq s\u00fclh\u00fc v\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi qorumaq v\u0259 m\u00f6hk\u0259ml\u0259tm\u0259k, el\u0259c\u0259 d\u0259 d\u00f6vl\u0259tl\u0259r aras\u0131nda dinc \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131 inki\u015faf etdirm\u0259k m\u0259qs\u0259di il\u0259 m\u00fcst\u0259qil d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin k\u00f6n\u00fcll\u00fc birl\u0259\u015fm\u0259si n\u0259tic\u0259sind\u0259 t\u0259\u015fkil edilmi\u015f beyn\u0259lxalq t\u0259\u015fkilatd\u0131r. BMT-nin Nizamnam\u0259si 1945-ci ilin aprelind\u0259 AB\u015e-\u0131n San-Fransisko \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 ke\u00e7i-ril\u0259n konfransda 50 d\u00f6vl\u0259tin n\u00fcmay\u0259nd\u0259si t\u0259r\u0259-find\u0259n imzalanm\u0131\u015f v\u0259 h\u0259min ilin 24 oktyabr\u0131nda q\u00fcvv\u0259y\u0259 minmi\u015fdir. Odur ki, 24 oktyabr beyn\u0259lxalq al\u0259md\u0259 BMT G\u00fcn\u00fc kimi qeyd olunur. BMT-nin iqam\u0259tgah\u0131 Nyu-Yorkda yerl\u0259\u015fir. Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 1992-ci il mart\u0131n 2-d\u0259 BMT-nin \u00fczvl\u00fcy\u00fcn\u0259 q\u0259bul olunmu\u015fdur. 2000-ci ild\u0259 BMT \u00fczvl\u0259rinin say\u0131 189-a \u00e7atm\u0131\u015fd\u0131. \u018frazisind\u0259n v\u0259 \u0259halisinin say\u0131ndan as\u0131l\u0131 olmayaraq h\u0259r bir \u00f6lk\u0259 BMT-nin Ba\u015f M\u0259clisind\u0259 bir s\u0259sl\u0259 t\u0259msil olunur. BMT-nin m\u00fcnaqi\u015f\u0259 zonalar\u0131nda yerl\u0259\u015fdirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fcxt\u0259lif \u00f6lk\u0259l\u0259rin h\u0259rbi\u00e7il\u0259rind\u0259n t\u0259\u015fkil olunmu\u015f v\u0259 \u201cmavi d\u0259bilq\u0259lil\u0259r\u201d adlanan s\u00fclhm\u0259raml\u0131 qo\u015fun kontingenti d\u0259 vard\u0131r. Erm\u0259nistan ordusunun torpaqlar\u0131m\u0131z\u0131 i\u015f\u011fal etm\u0259si m\u0259s\u0259l\u0259si d\u00f6rd d\u0259f\u0259 BMT-d\u0259 m\u00fczakir\u0259 olunmu\u015f, bu i\u015f\u011fal\u0131 pisl\u0259y\u0259n v\u0259 i\u015f\u011fal olunmu\u015f \u0259razil\u0259ri qeyri\u015f\u0259rtsiz t\u0259rk etm\u0259yi t\u0259l\u0259b ed\u0259n 822, 853, 874 v\u0259 884 \u2116-li q\u0259tnam\u0259l\u0259r q\u0259bul edilmi\u015fdir. T\u0259\u0259ss\u00fcf ki, BMT-nin bu q\u0259tnam\u0259l\u0259ri indiy\u0259d\u0259k yerin\u0259 yetirilm\u0259mi\u015f qal\u0131b. Beyn\u0259lxalq birliyin sanksiyalar\u0131na m\u0259ruz qalmayan t\u0259cav\u00fczkar is\u0259 bu q\u0259tnam\u0259l\u0259ri yerin\u0259 yetirm\u0259kd\u0259n imtina edir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Birinci D\u00fcnya m\u00fcharib\u0259si (1914-1918) 15 milyon insan\u0131n h\u0259yat\u0131na son qoydu. M\u00fcharib\u0259nin b\u00fct\u00fcn d\u0259h\u015f\u0259tl\u0259rini g\u00f6rm\u00fc\u015f Avropa xalqlar\u0131 birg\u0259 b\u0259yanat q\u0259bul etdil\u0259r: \u201cM\u00fcharib\u0259 olmas\u0131n!\u201d Birinci D\u00fcnya m\u00fcharib\u0259sinin yekunlar\u0131na h\u0259sr olunmu\u015f Versal s\u00fclh konfrans\u0131nda (1914) s\u00fclh\u00fc m\u00fcdafi\u0259 etm\u0259k namin\u0259 beyn\u0259lxalq birliyin yarad\u0131lmas\u0131 ideyas\u0131 ir\u0259li s\u00fcr\u00fcld\u00fc. Bu ideyan\u0131n m\u00fc\u0259llifi AB\u015e prezidenti Vudro Vilson idi. Bu t\u0259klif konfrans i\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[10],"tags":[20],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4630"}],"collection":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4630"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4630\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4630"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4630"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4630"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}