{"id":31284,"date":"2026-05-26T09:36:39","date_gmt":"2026-05-26T06:36:39","guid":{"rendered":"https:\/\/yeniterter.az\/?p=31284"},"modified":"2026-05-26T09:36:39","modified_gmt":"2026-05-26T06:36:39","slug":"sanli-tarixd%c9%99n-qudr%c9%99tli-g%c9%99l%c9%99c%c9%99y%c9%99","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/yeniterter.az\/?p=31284","title":{"rendered":"\u015eanl\u0131 tarixd\u0259n q\u00fcdr\u0259tli g\u0259l\u0259c\u0259y\u0259"},"content":{"rendered":"<p>Xalq\u0131m\u0131z\u0131n \u00e7ox\u0259srlik tarixin\u0259 q\u0131z\u0131l h\u0259rfl\u0259rl\u0259 yaz\u0131lm\u0131\u015f 1918-ci ilin 28 may g\u00fcn\u00fc Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259tinin yarand\u0131\u011f\u0131 g\u00fcn kimi d\u00f6vl\u0259t\u00e7ilik tariximizd\u0259 yeni bir m\u0259rh\u0259l\u0259nin ba\u015flan\u011f\u0131c\u0131n\u0131 qoymu\u015fdur. Bu \u0259lam\u0259tdar tarix t\u0259kc\u0259 t\u0259qvim s\u0259hif\u0259si deyil, eyni zamanda xalq\u0131m\u0131z\u0131n \u0259n \u0259ziz bayramlar\u0131ndan biri, milli iftixar v\u0259 milli z\u0259f\u0259r g\u00fcn\u00fcm\u00fczd\u00fcr.<\/p>\n<p>H\u0259r il oldu\u011fu kimi, bu il d\u0259 d\u00f6vl\u0259t\u00e7ilik tariximizin \u0259n parlaq v\u0259 \u015f\u0259r\u0259fli s\u0259hif\u0259si olan Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259tinin qurulmas\u0131n\u0131n 108-ci ild\u00f6n\u00fcm\u00fc \u2013 M\u00fcst\u0259qillik G\u00fcn\u00fc \u00f6lk\u0259mizd\u0259 y\u00fcks\u0259k t\u0259nt\u0259n\u0259 il\u0259 qeyd olunur. M\u00fcst\u0259qillik b\u0259yannam\u0259sinin q\u0259bul olundu\u011fu ilk g\u00fcnd\u0259n etibar\u0259n Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259ti g\u0259rgin v\u0259 q\u0259tiyy\u0259tli f\u0259aliyy\u0259t\u0259 ba\u015flad\u0131. F\u0259t\u0259li xan Xoyskinin r\u0259hb\u0259rliyi il\u0259 ilk m\u00fcv\u0259qq\u0259ti h\u00f6kum\u0259t quruldu, d\u00f6vl\u0259t\u00e7ilik atributlar\u0131n\u0131n t\u0259tbiqi v\u0259 qanunvericilik bazas\u0131n\u0131n yarad\u0131lmas\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 m\u00fch\u00fcm i\u015fl\u0259rin \u0259sas\u0131 qoyuldu. C\u00fcmhuriyy\u0259t c\u0259mi 23 ay m\u00f6vcud olsa da, bu q\u0131sa m\u00fcdd\u0259td\u0259 xalq\u0131m\u0131z\u0131n istiqlal v\u0259 suverenlik duy\u011fular\u0131n\u0131 sars\u0131lmaz etdi.Az \u00f6mr\u00fcn\u0259 baxmayaraq, \u015e\u0259rqd\u0259 ilk m\u00fcst\u0259qil, demokratik respublikan\u0131n qurulmas\u0131 m\u00fcs\u0259lman d\u00fcnyas\u0131nda azadl\u0131q ideyalar\u0131n\u0131n formala\u015fmas\u0131na b\u00f6y\u00fck t\u0259sir g\u00f6st\u0259rdi. AXC-nin h\u0259yata ke\u00e7irdiyi tarixi islahatlar xalq\u0131m\u0131z\u0131n qan yadda\u015f\u0131nda silinm\u0259z izl\u0259r buraxd\u0131. Milliyy\u0259tind\u0259n, siyasi m\u0259nsubiyy\u0259tind\u0259n v\u0259 dini etiqad\u0131ndan as\u0131l\u0131 olmayaraq b\u00fct\u00fcn v\u0259t\u0259nda\u015flara b\u0259rab\u0259r h\u00fcquqlar\u0131n verilm\u0259si, d\u00f6vl\u0259t s\u0259rh\u0259dl\u0259rinin m\u00fc\u0259yy\u0259n edilm\u0259si, milli ordunun yarad\u0131lmas\u0131, Az\u0259rbaycan dilinin d\u00f6vl\u0259t dili elan olunmas\u0131, h\u0259m\u00e7inin iqtisadiyyat, t\u0259hsil, s\u0259hiyy\u0259 v\u0259 m\u0259d\u0259niyy\u0259t sah\u0259sind\u0259 fundamental add\u0131mlar\u0131n at\u0131lmas\u0131 bu tarixi nailiyy\u0259tl\u0259rd\u0259ndir. T\u0259\u0259ss\u00fcf ki, daxili \u00e7\u0259ki\u015fm\u0259l\u0259r, tam milli birliyin \u0259ld\u0259 edilm\u0259m\u0259si v\u0259 xarici t\u0259zyiql\u0259r c\u00fcmhuriyy\u0259tin uzun\u00f6m\u00fcrl\u00fc olmas\u0131na imkan verm\u0259di. AXC 1920-ci ilin aprelind\u0259 Rusiya bol\u015fevizminin a\u00e7\u0131q t\u0259cav\u00fcz\u00fc n\u0259tic\u0259sind\u0259 s\u00fcquta u\u011frasa da, onun yaratd\u0131\u011f\u0131 z\u0259min g\u0259l\u0259k m\u00fcst\u0259qilliyimizin sars\u0131lmaz t\u0259m\u0259lin\u0259 \u00e7evrildi.XX \u0259srin sonlar\u0131nda yenid\u0259n m\u00fcst\u0259qilliyin\u0259 qovu\u015fan Az\u0259rbaycan xalq\u0131 ilk ill\u0259rd\u0259 daxili b\u00f6hranlar, torpaqlar\u0131m\u0131z\u0131n i\u015f\u011fal\u0131, hakimiyy\u0259t \u00e7evrili\u015fl\u0259ri v\u0259 v\u0259t\u0259nda\u015f qar\u015f\u0131durmas\u0131 il\u0259 \u00fcz-\u00fcz\u0259 qald\u0131. Bu \u00e7\u0259tin v\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259li v\u0259ziyy\u0259t d\u00f6vl\u0259timizi m\u0259hv olmaq astanas\u0131na g\u0259tirmi\u015fdi.<!--more--><\/p>\n<p>Lakin 1993-c\u00fc ilin iyununda ulu \u00f6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyevin xalq\u0131n t\u0259kidli t\u0259l\u0259bi il\u0259 siyasi hakimiyy\u0259t\u0259 qay\u0131tmas\u0131 tarixin axar\u0131n\u0131 d\u0259yi\u015fdi. \u00dcmummilli Lider d\u00f6vl\u0259t\u00e7ilik s\u00fckan\u0131n\u0131 \u00f6z q\u00fcdr\u0259tli \u0259ll\u0259rin\u0259 alaraq \u00f6lk\u0259ni a\u011f\u0131r yaralardan xilas etdi. Heyd\u0259r \u018fliyev d\u00fchas\u0131 v\u0259 m\u00fcdrikliyi b\u00fct\u00fcn xalq\u0131 vahid milli ideya \u2013 az\u0259rbaycan\u00e7\u0131l\u0131q m\u0259fkur\u0259si \u0259traf\u0131nda birl\u0259\u015fdirdi. Onun z\u0259ngin idar\u0259\u00e7ilik t\u0259cr\u00fcb\u0259si \u00f6lk\u0259d\u0259 m\u00f6hk\u0259m ictimai-siyasi sabitlik yaratd\u0131, demokratik, d\u00fcny\u0259vi d\u00f6vl\u0259t quruculu\u011funun \u0259sas\u0131n\u0131 qoydu v\u0259 davaml\u0131 inki\u015fafa yol a\u00e7d\u0131. Ulu \u00d6nd\u0259r h\u0259r zaman b\u00f6y\u00fck q\u00fcrurla b\u0259yan edirdi: &#8220;Az\u0259rbaycan\u0131m\u0131z\u0131n m\u00fcst\u0259qilliyi bizim tarixi nailiyy\u0259timizdir&#8221;. Bu g\u00fcn h\u0259r birimiz f\u0259xrl\u0259 q\u0259bul edirik ki, Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259tinin varisi olan m\u00fcasir, m\u00fcst\u0259qil Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259tinin banisi v\u0259 qurucusu m\u0259hz Heyd\u0259r \u018fliyevdir.<\/p>\n<p>Ulu \u00f6nd\u0259rin siyasi kursu bu g\u00fcn onun layiqli davam\u00e7\u0131s\u0131, Prezident c\u0259nab\u00a0 \u0130lham \u018fliyev t\u0259r\u0259find\u0259n b\u00f6y\u00fck u\u011furla davam etdirilir. Heyd\u0259r \u018fliyev siyasi m\u0259kt\u0259binin prinsipl\u0259rini m\u0259nims\u0259y\u0259n d\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 siyas\u0259tin real i\u015fd\u0259n ibar\u0259t oldu\u011funu \u00f6z f\u0259aliyy\u0259ti il\u0259 s\u00fcbuta yetirmi\u015fdir. Onun r\u0259hb\u0259rliyi v\u0259 xalq\u0131n sars\u0131lmaz d\u0259st\u0259yi say\u0259sind\u0259 Az\u0259rbaycan s\u00fcr\u0259tli iqtisadi inki\u015faf tempin\u0259 g\u00f6r\u0259 regional v\u0259 qlobal miqyasda lider m\u00f6vqey\u0259 y\u00fcks\u0259lmi\u015fdir. Bu g\u00fcn f\u0259xr edirik ki, ulu \u00f6nd\u0259rin biz\u0259 \u0259man\u0259t qoydu\u011fu Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 etibarl\u0131 \u0259ll\u0259rd\u0259dir. \u00d6lk\u0259mizin siyasi v\u0259 iqtisadi q\u00fcdr\u0259ti qar\u015f\u0131ya \u00e7\u0131xan h\u0259r bir problemi h\u0259ll etm\u0259y\u0259 qadirdir. \u018fn b\u00f6y\u00fck tarixi u\u011furumuz v\u0259 q\u00fcrurumuz is\u0259 ondan ibar\u0259tdir ki, bu g\u00fcn Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259tinin yadigar\u0131 olan \u00fc\u00e7r\u0259ngli d\u00f6vl\u0259t bayra\u011f\u0131m\u0131z respublikam\u0131z\u0131n h\u0259r bir gu\u015f\u0259sind\u0259 \u0259z\u0259m\u0259tl\u0259 dal\u011falan\u0131r.<\/p>\n<p>Biz q\u00fcdr\u0259tli, h\u0259rt\u0259r\u0259fli inki\u015faf ed\u0259n, d\u00fcnyada s\u00f6z sahibi olan demokratik v\u0259 m\u00fcst\u0259qil Az\u0259rbaycan\u0131n v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131y\u0131q. Az\u0259rbaycan xalq\u0131 \u00f6z taleyini v\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259yini Heyd\u0259r \u018fliyev ideyalar\u0131n\u0131 d\u00f6nm\u0259d\u0259n h\u0259yata ke\u00e7ir\u0259n Prezident \u0130lham \u018fliyevl\u0259 ba\u011flayaraq g\u0259l\u0259c\u0259y\u0259 do\u011fru daha q\u0259tiyy\u0259tli add\u0131mlarla ir\u0259lil\u0259yir. M\u00fcst\u0259qilliyimiz \u0259b\u0259di, d\u00f6nm\u0259z v\u0259 sars\u0131lmazd\u0131r!<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><strong><em>Eldar \u018fs\u0259dov<\/em><\/strong><strong><em>,<\/em><\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><strong><em>YAP T\u0259rt\u0259r rayon t\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n s\u0259dri <\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>\u00a0<\/em><\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Xalq\u0131m\u0131z\u0131n \u00e7ox\u0259srlik tarixin\u0259 q\u0131z\u0131l h\u0259rfl\u0259rl\u0259 yaz\u0131lm\u0131\u015f 1918-ci ilin 28 may g\u00fcn\u00fc Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259tinin yarand\u0131\u011f\u0131 g\u00fcn kimi d\u00f6vl\u0259t\u00e7ilik tariximizd\u0259 yeni bir m\u0259rh\u0259l\u0259nin ba\u015flan\u011f\u0131c\u0131n\u0131 qoymu\u015fdur. Bu \u0259lam\u0259tdar tarix t\u0259kc\u0259 t\u0259qvim s\u0259hif\u0259si deyil, eyni zamanda xalq\u0131m\u0131z\u0131n \u0259n \u0259ziz bayramlar\u0131ndan biri, milli iftixar v\u0259 milli z\u0259f\u0259r g\u00fcn\u00fcm\u00fczd\u00fcr. H\u0259r il oldu\u011fu kimi, bu il d\u0259 d\u00f6vl\u0259t\u00e7ilik tariximizin \u0259n parlaq [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[10],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/31284"}],"collection":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=31284"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/31284\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":31285,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/31284\/revisions\/31285"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=31284"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=31284"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=31284"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}