{"id":29720,"date":"2025-06-03T13:18:50","date_gmt":"2025-06-03T10:18:50","guid":{"rendered":"https:\/\/yeniterter.az\/?p=29720"},"modified":"2025-06-03T13:18:50","modified_gmt":"2025-06-03T10:18:50","slug":"az%c9%99rbaycan-sabit-siyasi-sistem%c9%99-v%c9%99-inkisaf-etm%c9%99kd%c9%99-olan-iqtisadiyyata-malik-olk%c9%99dir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/yeniterter.az\/?p=29720","title":{"rendered":"Az\u0259rbaycan sabit-siyasi sistem\u0259 v\u0259 inki\u015faf etm\u0259kd\u0259 olan iqtisadiyyata malik \u00f6lk\u0259dir"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\" wp-image-29721 alignright\" src=\"https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/503990078_565394663291665_4707870217174341966_n-300x152.jpg\" alt=\"\" width=\"436\" height=\"221\" srcset=\"https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/503990078_565394663291665_4707870217174341966_n-300x152.jpg 300w, https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/503990078_565394663291665_4707870217174341966_n-1024x519.jpg 1024w, https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/503990078_565394663291665_4707870217174341966_n-768x389.jpg 768w, https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/503990078_565394663291665_4707870217174341966_n.jpg 1065w\" sizes=\"(max-width: 436px) 100vw, 436px\" \/>Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti \u0130lham \u018fliyev iyunun 2-d\u0259 Bak\u0131 Ekspo M\u0259rk\u0259zind\u0259 Bak\u0131 Enerji H\u0259ft\u0259si \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 ke\u00e7iril\u0259n 30-cu Yubiley Beyn\u0259lxalq X\u0259z\u0259r Neft v\u0259 Qaz S\u0259rgisi \u201cCaspian Oil and Gas\u201d, 13-c\u00fc X\u0259z\u0259r Beyn\u0259lxalq Energetika v\u0259 Ya\u015f\u0131l Enerji S\u0259rgisi \u201cCaspian Power\u201d v\u0259 30-cu Yubiley \u201cBaku Energy Forum\u201dun r\u0259smi a\u00e7\u0131l\u0131\u015f m\u0259rasimind\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f edib.<\/p>\n<p>D\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 bildirib ki, ilk neft-qaz s\u0259rgisi 1994-c\u00fc ild\u0259 t\u0259\u015fkil edilmi\u015fdir.<\/p>\n<p>H\u0259min s\u0259rgid\u0259n d\u0259rhal sonra Az\u0259rbaycan beyn\u0259lxalq neft \u015firk\u0259tl\u0259ri konsorsiumu il\u0259 sonralar \u201c\u018fsrin m\u00fcqavil\u0259si\u201d adland\u0131r\u0131lan, regionda b\u00fct\u00fcn geosiyasi v\u0259 geoiqtisadi v\u0259ziyy\u0259ti d\u0259yi\u015fdir\u0259n sazi\u015fi imzalad\u0131.<\/p>\n<p>Bunlar Prezident Heyd\u0259r \u018fliyevin bax\u0131\u015f\u0131 say\u0259sind\u0259 m\u00fcmk\u00fcn oldu.<\/p>\n<p>O, ayd\u0131n \u015f\u0259kild\u0259 anlay\u0131rd\u0131 ki, x\u00fcsusil\u0259 d\u0259 enerji sah\u0259sind\u0259 geni\u015f beyn\u0259lxalq \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q olmadan &#8211; n\u0259z\u0259r\u0259 alsaq ki, o zaman bizim iqtisadiyyat\u0131m\u0131z\u0131n \u0259n c\u0259lbedici sah\u0259si m\u0259hz enerji idi, &#8211; Az\u0259rbaycan \u00e7\u0259tinlikl\u0259rin \u00f6hd\u0259sind\u0259n g\u0259l\u0259 bilm\u0259y\u0259c\u0259k v\u0259 h\u0259qiqi m\u00fcst\u0259qil d\u00f6vl\u0259t ola bilm\u0259y\u0259c\u0259k.<\/p>\n<p>\u00c7\u00fcnki bu g\u00fcn h\u0259min d\u00f6vr\u0259 n\u0259z\u0259r salanda ayd\u0131n olur ki, m\u00fcst\u0259qillik u\u011frunda yol h\u0259min tarixi m\u0259qamdan ba\u015flad\u0131. O zaman Az\u0259rbaycan m\u00fc\u0259yy\u0259n obyektiv s\u0259b\u0259bd\u0259n xarici investorlar \u00fc\u00e7\u00fcn riskli \u00f6lk\u0259 hesab edilirdi.<\/p>\n<p>Diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131l\u0131b ki, bu g\u00fcn Az\u0259rbaycan sabit siyasi sistem\u0259 v\u0259 inki\u015faf etm\u0259kd\u0259 olan iqtisadiyyata malik \u00f6lk\u0259dir.<\/p>\n<p>Neft v\u0259 qaz\u0131n bizim \u00dcDM-d\u0259 pay\u0131 t\u0259qrib\u0259n 30 faizd\u0259n art\u0131qd\u0131r.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan geni\u015fmiqyasl\u0131 islahatlar h\u0259yata ke\u00e7irir. Bizim iqtisadiyyat\u0131m\u0131z \u00f6z\u00fcn\u00fc t\u0259min edir. Bizim xarici borcumuzun s\u0259viyy\u0259si \u00dcDM-in 7 faizind\u0259n azd\u0131r v\u0259 maliyy\u0259 ehtiyatlar\u0131m\u0131z borcumuzu 14 d\u0259f\u0259 \u00fcst\u0259l\u0259yir. Biz milli s\u0259rv\u0259tl\u0259rin d\u00fczg\u00fcn b\u00f6l\u00fc\u015fd\u00fcr\u00fclm\u0259si n\u0259tic\u0259sind\u0259 yoxsullu\u011fun azald\u0131lmas\u0131na m\u00fcv\u0259ff\u0259q olduq v\u0259 bu g\u00fcn yoxsulluq s\u0259viyy\u0259si 5 faiz\u0259 b\u0259rab\u0259rdir.<!--more--><\/p>\n<p>Biz insan kapital\u0131na v\u0259 t\u0259hsil\u0259 ciddi maliyy\u0259 v\u0259saitl\u0259ri yat\u0131rd\u0131q.<\/p>\n<p>Biz t\u0259r\u0259fda\u015flar\u0131m\u0131zla birlikd\u0259 X\u0259z\u0259r d\u0259nizini Qara d\u0259niz v\u0259 Aral\u0131q d\u0259nizi il\u0259 birl\u0259\u015fdir\u0259n strateji boru k\u0259m\u0259rl\u0259rini in\u015fa etmi\u015fik.<\/p>\n<p>A\u00e7\u0131q d\u0259niz\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131 olmayan \u00f6lk\u0259 oldu\u011fumuza baxmayaraq, biz Avrasiyan\u0131n vacib n\u0259qliyyat qov\u015faqlar\u0131n\u0131n birin\u0259 \u00e7evrilmi\u015fik. \u00c7\u00fcnki biz infrastruktur layih\u0259l\u0259rin\u0259 \u00e7ox b\u00f6y\u00fck s\u0259rmay\u0259 yat\u0131rd\u0131q. Bununla yana\u015f\u0131, bizim enerji layih\u0259l\u0259rimiz say\u0259sind\u0259 Avrasiyan\u0131n enerji x\u0259rit\u0259si yenid\u0259n t\u0259rtib edilib. \u018flb\u0259tt\u0259, bunlar\u0131n tac\u0131 Az\u0259rbaycan\u0131n d\u0259niz yataqlar\u0131ndan \u0130taliyan\u0131n sahilin\u0259 q\u0259d\u0259r uzanan 3500 kilometrlik C\u0259nub Qaz D\u0259hlizidir. \u018flb\u0259tt\u0259, bir \u00e7ox dig\u0259r \u00f6lk\u0259l\u0259rin enerji t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyin\u0259 s\u0259rmay\u0259 yat\u0131r\u0131m\u0131 Az\u0259rbaycan\u0131n geosiyasi \u0259h\u0259miyy\u0259tini art\u0131r\u0131r. Biz anlay\u0131r\u0131q ki, bundan sonra da enerji, neft v\u0259 qaz bir \u00e7ox \u00f6lk\u0259nin enerji t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyinin t\u0259min edilm\u0259sind\u0259 \u0259h\u0259miyy\u0259tli rol oynayacaqd\u0131r.<\/p>\n<p>Biz ixrac co\u011frafiyas\u0131n\u0131n geni\u015fl\u0259ndirilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn b\u0259zi \u00f6lk\u0259l\u0259rl\u0259 dan\u0131\u015f\u0131qlar v\u0259 s\u0259rmay\u0259 qoyulu\u015fu m\u0259rh\u0259l\u0259sind\u0259yik.<\/p>\n<p>Qeyd olunub ki, bizim t\u0259bii qaz ixrac\u0131m\u0131z \u00f6t\u0259n il 25 milyard kubmetr\u0259 \u00e7atm\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan\u0131n ya\u015f\u0131l enerji g\u00fcnd\u0259liyi olduqca iddial\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Neft v\u0259 qazla z\u0259ngin olan \u00f6lk\u0259nin xarici investorlarla b\u0259rab\u0259r ya\u015f\u0131l enerjiy\u0259 s\u0259rmay\u0259 qoymas\u0131 bizim m\u0259suliyy\u0259timizi n\u00fcmayi\u015f etdirir.<\/p>\n<p>B\u00fct\u00fcn bu ya\u015f\u0131l enerji potensial\u0131m\u0131z say\u0259sind\u0259 biz, \u0259lb\u0259tt\u0259 ki, Az\u0259rbaycan\u0131n elektrik enerjisin\u0259 artan t\u0259l\u0259bat\u0131n\u0131 t\u0259min ed\u0259c\u0259yik, \u0259sas\u0259n b\u0259rpaolunan enerji hesab\u0131na t\u0259min ed\u0259c\u0259yik. Bunun n\u0259tic\u0259sind\u0259 bir ne\u00e7\u0259 milyard kubmetr qaza q\u0259na\u0259t edil\u0259c\u0259kdir v\u0259 bu h\u0259cm ixrac oluna bil\u0259c\u0259k.<\/p>\n<p>2030-cu il\u0259 q\u0259d\u0259r istehsal olunan 8 milyard kubmetr qaz 5 m\u00f6vcud yataqdan v\u0259 \u0259lav\u0259 yeni yataqlardan hasil edil\u0259c\u0259kdir.<\/p>\n<p>Y\u0259ni, bu g\u00fcn buraya s\u0259rmay\u0259 qoymu\u015f investorlar hasilat\u0131n h\u0259cmini art\u0131racaqlar. H\u0259m\u00e7inin imzalanm\u0131\u015f yeni sazi\u015fl\u0259r v\u0259 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulan m\u00fcqavil\u0259l\u0259r h\u0259min potensial\u0131 t\u0259min ed\u0259c\u0259kdir.<\/p>\n<p>COP29 haqq\u0131nda dan\u0131\u015fark\u0259n Prezident \u0130lham \u018fliyev onun h\u0259qiq\u0259t\u0259n d\u0259 u\u011furlu oldu\u011funu qeyd edib.<\/p>\n<p>Bu t\u0259dbirin \u201cBak\u0131 s\u0131\u00e7ray\u0131\u015f\u0131\u201d adland\u0131r\u0131lmas\u0131 bir \u00e7ox h\u0259d\u0259fl\u0259r\u0259 nail olma\u011f\u0131m\u0131zla ba\u011fl\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti \u0130lham \u018fliyev iyunun 2-d\u0259 Bak\u0131 Ekspo M\u0259rk\u0259zind\u0259 Bak\u0131 Enerji H\u0259ft\u0259si \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 ke\u00e7iril\u0259n 30-cu Yubiley Beyn\u0259lxalq X\u0259z\u0259r Neft v\u0259 Qaz S\u0259rgisi \u201cCaspian Oil and Gas\u201d, 13-c\u00fc X\u0259z\u0259r Beyn\u0259lxalq Energetika v\u0259 Ya\u015f\u0131l Enerji S\u0259rgisi \u201cCaspian Power\u201d v\u0259 30-cu Yubiley \u201cBaku Energy Forum\u201dun r\u0259smi a\u00e7\u0131l\u0131\u015f m\u0259rasimind\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f edib. D\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 bildirib ki, ilk neft-qaz s\u0259rgisi [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[10],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/29720"}],"collection":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=29720"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/29720\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":29722,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/29720\/revisions\/29722"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=29720"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=29720"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=29720"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}