{"id":29487,"date":"2025-04-23T09:06:00","date_gmt":"2025-04-23T06:06:00","guid":{"rendered":"https:\/\/yeniterter.az\/?p=29487"},"modified":"2025-04-23T09:06:00","modified_gmt":"2025-04-23T06:06:00","slug":"az%c9%99rbaycan-cin-munasib%c9%99tl%c9%99rind%c9%99-yeni-s%c9%99hif%c9%99-acir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/yeniterter.az\/?p=29487","title":{"rendered":"Az\u0259rbaycan-\u00c7in m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rind\u0259 yeni s\u0259hif\u0259 a\u00e7\u0131r"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\" wp-image-29488 alignleft\" src=\"https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/492496728_534927133005085_5848391050038070712_n-300x152.jpg\" alt=\"\" width=\"405\" height=\"205\" srcset=\"https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/492496728_534927133005085_5848391050038070712_n-300x152.jpg 300w, https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/492496728_534927133005085_5848391050038070712_n-1024x519.jpg 1024w, https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/492496728_534927133005085_5848391050038070712_n-768x389.jpg 768w, https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/492496728_534927133005085_5848391050038070712_n.jpg 1065w\" sizes=\"(max-width: 405px) 100vw, 405px\" \/>2023-c\u00fc il iyulun 3-d\u0259 \u201cAz\u0259rbaycan Respublikas\u0131 il\u0259 \u00c7in Xalq Respublikas\u0131 aras\u0131nda strateji t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131\u011f\u0131n qurulmas\u0131 haqq\u0131nda Birg\u0259 B\u0259yannam\u0259\u201d q\u0259bul olundu. B\u0259yannam\u0259d\u0259 x\u00fcsusi olaraq qeyd edildi ki, 1992-ci il aprelin 2-d\u0259 diplomatik m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rin quruldu\u011fu andan sonra ikit\u0259r\u0259fli \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir \u00e7ox s\u0259m\u0259r\u0259li n\u0259tic\u0259 verib. Bununla yana\u015f\u0131 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 d\u0259 geni\u015fl\u0259ndir\u0259k, beyn\u0259lxalq m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259 qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 f\u0259aliyy\u0259ti m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndir\u0259k, iki \u00f6lk\u0259nin \u00fcmumi maraqlar\u0131n\u0131 birlikd\u0259 m\u00fcdafi\u0259 ed\u0259k, h\u0259m\u00e7inin regional v\u0259 qlobal s\u00fclh, sabitlik v\u0259 inki\u015faf f\u0259aliyy\u0259tini birg\u0259 t\u0259\u015fviq ed\u0259k.<\/p>\n<p>Strateji t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 h\u00f6rm\u0259t, b\u0259rab\u0259rlik, etimad, qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 d\u0259st\u0259k, qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 fayda v\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q kimi ikit\u0259r\u0259fli m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rin \u0259sas prinsipl\u0259ri \u00fcz\u0259rind\u0259 qurulacaq. Birg\u0259 B\u0259yannam\u0259d\u0259 bir-birinin suverenliyin\u0259 v\u0259 \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcn\u0259 layiqli h\u00f6rm\u0259tl\u0259 yana\u015fan, daxili i\u015fl\u0259r\u0259 qar\u0131\u015fmamaq v\u0259 dinc yana\u015f\u0131 ya\u015famaq prinsipl\u0259rind\u0259n ir\u0259li g\u0259l\u0259n m\u00fcst\u0259qil xarici siyas\u0259t y\u00fcr\u00fcd\u0259n vacib v\u0259 etibarl\u0131 t\u0259r\u0259fda\u015flar\u0131q;<\/p>\n<p>Q\u0259bul olunan B\u0259yannam\u0259 \u00c7XR v\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131 r\u0259smi strateji t\u0259r\u0259fda\u015flara \u00e7evirir v\u0259 bu, b\u00f6y\u00fck nailiyy\u0259t, b\u00f6y\u00fck m\u0259suliyy\u0259tdir.<\/p>\n<p>\u0130kit\u0259r\u0259fli m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rin d\u0259rinl\u0259\u015fm\u0259sini Az\u0259rbaycan\u0131n xarici siyas\u0259tinin m\u00fch\u00fcm istiqam\u0259tl\u0259rind\u0259n biri kimi qiym\u0259tl\u0259ndiririk. Bu g\u00fcn \u0259minlikl\u0259 dem\u0259k olar ki, m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rimiz \u00e7ox m\u00fcsb\u0259t dinamikaya malikdir.<!--more--><\/p>\n<p>\u00d6t\u0259n il \u00c7inin Xalq Siyasi M\u0259\u015fv\u0259r\u0259t \u015euras\u0131n\u0131n \u00dcmum-\u00c7in Komit\u0259si s\u0259drinin m\u00fcavini v\u0259 \u00c7inin Xarici \u00d6lk\u0259l\u0259rl\u0259 Dostluq C\u0259miyy\u0259tinin s\u0259dri Az\u0259rbaycana s\u0259f\u0259r edibl\u0259r. \u00c7XR Ba\u015f nazirinin m\u00fcavininin BMT-nin \u0130qlim D\u0259yi\u015fm\u0259l\u0259ri \u00fczr\u0259 \u00c7\u0259r\u00e7iv\u0259 Konvensiyas\u0131n\u0131n T\u0259r\u0259fl\u0259r Konfrans\u0131n\u0131n 29-cu sessiyas\u0131nda\u2013COP29-da i\u015ftirak\u0131 \u0259lam\u0259tdar hadis\u0259 oldu. Bu t\u0259dbird\u0259 196 d\u00f6vl\u0259tin, 150 beyn\u0259lxalq t\u0259\u015fkilat\u0131n v\u0259 BMT strukturlar\u0131n\u0131n, h\u0259m\u00e7inin t\u0259xmin\u0259n 2 min QHT-nin n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259ri i\u015ftirak etdil\u0259r. \u0130nki\u015faf etm\u0259kd\u0259 olan \u00f6lk\u0259l\u0259r\u0259 iqlim maliyy\u0259sinin ayr\u0131lmas\u0131, \u0130tki v\u0259 Z\u0259r\u0259r Fondunun f\u0259aliyy\u0259t\u0259 ba\u015flamas\u0131, h\u0259m\u00e7inin Paris Sazi\u015finin 6-c\u0131 madd\u0259sinin tam realla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 COP29 \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 q\u0259bul edil\u0259n m\u00fch\u00fcm q\u0259rarlard\u0131r.<\/p>\n<p>Astanada \u00c7XR-in S\u0259dri il\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f \u0259snas\u0131nda \u0259ld\u0259 olunan daha bir raz\u0131la\u015fma iqtisadi-ticari \u0259laq\u0259l\u0259rin g\u0259l\u0259c\u0259k inki\u015faf\u0131ndan, onlar\u0131n keyfiyy\u0259tc\u0259 yeni m\u0259zmunla z\u0259nginl\u0259\u015fm\u0259sind\u0259n gedir.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan il\u0259 \u00c7in aras\u0131nda \u0259mt\u0259\u0259 d\u00f6vriyy\u0259sinin h\u0259cmi 2024-c\u00fc ild\u0259 \u0259vv\u0259lki ill\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 20,7 faiz art\u0131b v\u0259 3,744 milyard dollar t\u0259\u015fkil edib. B\u0259li, h\u0259qiq\u0259t\u0259n \u00c7in Az\u0259rbaycan\u0131n 4-c\u00fc \u0259n b\u00f6y\u00fck ticar\u0259t t\u0259r\u0259fda\u015f\u0131na \u00e7evrilib, onun xarici ticar\u0259t d\u00f6vriyy\u0259mizd\u0259 pay\u0131 7,9 faiz olub, h\u0259m\u00e7inin idxal \u00fczr\u0259 d\u0259 lider m\u00f6vqeyin\u0259 \u00e7\u0131x\u0131b v\u0259 bu g\u00f6st\u0259rici 17,69 faiz\u0259 \u00e7at\u0131b;<\/p>\n<p>\u0130ki \u00f6lk\u0259 aras\u0131nda iqtisadi-ticari \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q \u00fczr\u0259 H\u00f6kum\u0259tl\u0259raras\u0131 Komissiya ikit\u0259r\u0259fli iqtisadi \u0259laq\u0259l\u0259ri geni\u015fl\u0259ndirm\u0259k, \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n perspektivli istiqam\u0259tl\u0259rini a\u015fkara \u00e7\u0131xarmaq v\u0259 onlar\u0131 h\u00fcquqi m\u00fcst\u0259vid\u0259 bundan sonra m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fch\u00fcm mexanizmdir. Komissiyan\u0131n q\u0259rarlar\u0131n\u0131n vaxt\u0131nda yerin\u0259 yetirilm\u0259si s\u0259yl\u0259rimizin u\u011fur qazanmas\u0131n\u0131n r\u0259hni olacaq.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan ticar\u0259t v\u0259 \u015f\u0259rab evl\u0259ri art\u0131q \u00c7XR-in Pekin, \u015eanxay, Urum\u00e7i, Tsindao, \u00c7endu, Nankin v\u0259 \u00c7jantszyatsze \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rind\u0259 f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rir. Onlar ikit\u0259r\u0259fli ticari m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rimizin inki\u015faf\u0131na sanball\u0131 t\u00f6hf\u0259 verir. Az\u0259rbaycan Ticar\u0259t Evi, h\u0259m\u00e7inin \u00c7ind\u0259 tan\u0131nm\u0131\u015f beyn\u0259lxalq \u201cJD\u201d onlayn ticar\u0259t platformas\u0131nda yarad\u0131l\u0131b;<\/p>\n<p>Haz\u0131rda Az\u0259rbaycanla \u00c7in aras\u0131nda qeyri-neft sektorunda, x\u00fcsus\u0259n y\u00fcks\u0259k texnologiyalara v\u0259 innovasiyalara, alternativ v\u0259 b\u0259rpaolunan energetikaya y\u00f6n\u0259lmi\u015f birba\u015fa investisiyalar\u0131n c\u0259lb olunmas\u0131 sah\u0259sind\u0259 birg\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n perspektivl\u0259rin\u0259 dair dan\u0131\u015f\u0131qlar apar\u0131l\u0131r;<\/p>\n<p>\u201cK\u0259m\u0259r v\u0259 yol\u201d t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fc \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 \u00c7inl\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131 geni\u015fl\u0259ndiririk. Bu istiqam\u0259td\u0259 art\u0131q m\u00fch\u00fcm u\u011furlar qazan\u0131l\u0131b. \u00d6z\u00fcn\u00fcn \u0259lveri\u015fli co\u011frafi m\u00f6vqeyind\u0259n istifad\u0259 ed\u0259n Az\u0259rbaycan \u0259razimizd\u0259n y\u00fck ax\u0131n\u0131n\u0131n k\u0259skin artmas\u0131n\u0131 n\u0259z\u0259r\u0259 alaraq, beyn\u0259lxalq n\u0259qliyyat d\u0259hlizl\u0259rini f\u0259al inki\u015faf etdirm\u0259y\u0259, m\u00fcasir infrastruktur yaratma\u011fa v\u0259 onlar\u0131n \u00f6t\u00fcr\u00fcc\u00fcl\u00fck qabiliyy\u0259tinin art\u0131r\u0131lmas\u0131na \u0259lav\u0259 investisiya qoyma\u011fa davam edir.<\/p>\n<p>Son 20 ild\u0259 \u00f6lk\u0259mizd\u0259 21 min kilometr avtomobil yollar\u0131 sal\u0131n\u0131b v\u0259 t\u0259mir edilib, 335 k\u00f6rp\u00fc v\u0259 yolayr\u0131c\u0131, 45 tunel, 163 yer\u00fcst\u00fc v\u0259 yeralt\u0131 ke\u00e7id tikilib. D\u0259mir yolu infrastrukturunun yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 \u00fczr\u0259 b\u00f6y\u00fck i\u015fl\u0259r g\u00f6r\u00fcl\u00fcb, 1500 kilometrd\u0259n art\u0131q d\u0259mir yolu tikilib v\u0259 1800 kilometrlik sah\u0259 t\u0259mir edilib.<\/p>\n<p>Bu g\u00fcn Bak\u0131-Tbilisi-Qars d\u0259mir yolu, \u201c\u015eimal-C\u0259nub\u201d Beyn\u0259lxalq N\u0259qliyyat D\u0259hlizi v\u0259 Trans-X\u0259z\u0259r Beyn\u0259lxalq N\u0259qliyyat Mar\u015frutu (Orta D\u0259hliz), h\u0259m\u00e7inin X\u0259z\u0259rd\u0259 \u0259n iri limanlardan biri olan Bak\u0131 Beyn\u0259lxalq D\u0259niz Ticar\u0259t Liman\u0131 \u201cK\u0259m\u0259r v\u0259 yol\u201d t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fc \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 iqtisadi v\u0259 n\u0259qliyyat imkanlar\u0131n\u0131n realla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn yeni perspektivl\u0259r a\u00e7\u0131r.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan il\u0259 \u00c7in aras\u0131nda tranzit da\u015f\u0131malar\u0131n h\u0259cmi 2024-c\u00fc ild\u0259 378 min ton olub ki, bu da 2023-c\u00fc ill\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 86 faiz \u00e7oxdur. 2024-c\u00fc il \u0259rzind\u0259 \u00c7ind\u0259n Az\u0259rbaycana ixrac v\u0259 tranzit rejimind\u0259 Orta D\u0259hlizl\u0259 287 mar\u015frut qatar\u0131 yola sal\u0131n\u0131b;<\/p>\n<p>Bununla yana\u015f\u0131, dill\u0259rin \u00f6yr\u0259nilm\u0259si v\u0259 t\u0259drisi sah\u0259sind\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011fa x\u00fcsusi diqq\u0259t yetirmi\u015fik. Az\u0259rbaycan v\u0259 \u00c7inin ali t\u0259hsil m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rind\u0259 m\u00fcxt\u0259lif ixtisaslar \u00fczr\u0259 bakalavr, magistratura v\u0259 doktorantura s\u0259viyy\u0259l\u0259rind\u0259 t\u0259hsil almaq imkan\u0131 \u0259ld\u0259 ed\u0259n \u00f6lk\u0259l\u0259rimizin v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n\u0131n say\u0131 ild\u0259n-il\u0259 durmadan art\u0131r. Konfutsi \u0130nstitutunun t\u0259r\u0259fda\u015flar\u0131 olan Az\u0259rbaycan\u0131n bir s\u0131ra ali t\u0259hsil m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rind\u0259 \u00c7in dili t\u0259dris olunur. Sevindirici hald\u0131r ki, son ill\u0259rd\u0259 \u00c7ind\u0259 d\u0259 Az\u0259rbaycan dilinin v\u0259 m\u0259d\u0259niyy\u0259tinin \u00f6yr\u0259nilm\u0259si m\u0259rk\u0259zl\u0259ri f\u0259aliyy\u0259t\u0259 ba\u015flay\u0131b, m\u00fcvafiq kafedra yarad\u0131l\u0131b. \u0130ki \u00f6lk\u0259nin universitetl\u0259ri aras\u0131nda m\u0259hsuldar \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q h\u0259yata ke\u00e7irilir, z\u0259ruri m\u00fcqavil\u0259-h\u00fcquqi baza yarad\u0131l\u0131r. \u018fmin\u0259m ki, \u00c7in v\u0259 Az\u0259rbaycan dill\u0259rinin t\u0259hsil m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rind\u0259 t\u0259drisinin, m\u00fc\u0259lliml\u0259r aras\u0131nda m\u00fcbadil\u0259nin v\u0259 m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r haz\u0131rlanmas\u0131n\u0131n d\u00f6vl\u0259t t\u0259r\u0259find\u0259n d\u0259st\u0259kl\u0259nm\u0259si d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin m\u00fcxt\u0259lif sah\u0259l\u0259rd\u0259 qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 f\u0259aliyy\u0259tinin s\u0259m\u0259r\u0259liliyin\u0259 imkan yaradacaq, iki xalq\u0131n yax\u0131nla\u015fmas\u0131na v\u0259 qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 m\u0259d\u0259ni z\u0259nginl\u0259\u015fm\u0259sin\u0259 xidm\u0259t ed\u0259c\u0259k.<\/p>\n<p>\u00c7XR-in S\u0259dri Si Cinpinin q\u0259tiyy\u0259tli v\u0259 m\u00fcdrik r\u0259hb\u0259rliyi alt\u0131nda \u00c7inin b\u00fct\u00fcn sah\u0259l\u0259rd\u0259 qazand\u0131\u011f\u0131 nailiyy\u0259tl\u0259r v\u0259 u\u011furlar onu d\u00fcnyan\u0131n \u0259n g\u00fccl\u00fc v\u0259 qabaqc\u0131l \u00f6lk\u0259l\u0259ri s\u0131ras\u0131na \u00e7\u0131xard\u0131, \u00f6lk\u0259nin beyn\u0259lxalq arenada m\u00f6vqel\u0259rini daha da m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirdi. Si Cinpinin ba\u015f\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131 il\u0259 \u00c7in b\u00f6y\u00fck u\u011furlar qazan\u0131b. \u00c7inin inki\u015faf\u0131 t\u0259kc\u0259 \u00c7in xalq\u0131n\u0131n deyil, h\u0259m d\u0259 d\u00fcnyan\u0131n maraqlar\u0131na cavab verir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>2023-c\u00fc il iyulun 3-d\u0259 \u201cAz\u0259rbaycan Respublikas\u0131 il\u0259 \u00c7in Xalq Respublikas\u0131 aras\u0131nda strateji t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131\u011f\u0131n qurulmas\u0131 haqq\u0131nda Birg\u0259 B\u0259yannam\u0259\u201d q\u0259bul olundu. B\u0259yannam\u0259d\u0259 x\u00fcsusi olaraq qeyd edildi ki, 1992-ci il aprelin 2-d\u0259 diplomatik m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rin quruldu\u011fu andan sonra ikit\u0259r\u0259fli \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir \u00e7ox s\u0259m\u0259r\u0259li n\u0259tic\u0259 verib. Bununla yana\u015f\u0131 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 d\u0259 geni\u015fl\u0259ndir\u0259k, beyn\u0259lxalq m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259 qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 f\u0259aliyy\u0259ti m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndir\u0259k, iki \u00f6lk\u0259nin \u00fcmumi [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[10],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/29487"}],"collection":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=29487"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/29487\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":29489,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/29487\/revisions\/29489"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=29487"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=29487"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=29487"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}