{"id":24870,"date":"2023-05-06T10:08:09","date_gmt":"2023-05-06T07:08:09","guid":{"rendered":"https:\/\/yeniterter.az\/?p=24870"},"modified":"2023-05-06T10:08:09","modified_gmt":"2023-05-06T07:08:09","slug":"az%c9%99rbaycanin-siyas%c9%99ti-butun-dovl%c9%99tl%c9%99rl%c9%99-munasib%c9%99tl%c9%99rin-normallasmasi-istiqam%c9%99tind%c9%99-aparilir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/yeniterter.az\/?p=24870","title":{"rendered":"Az\u0259rbaycan\u0131n siyas\u0259ti b\u00fct\u00fcn d\u00f6vl\u0259tl\u0259rl\u0259 m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rin normalla\u015fmas\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 apar\u0131l\u0131r"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\" wp-image-24871 alignright\" src=\"https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/345443172_192523660328331_2873900102624130835_n-300x205.jpg\" alt=\"\" width=\"362\" height=\"247\" srcset=\"https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/345443172_192523660328331_2873900102624130835_n-300x205.jpg 300w, https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/345443172_192523660328331_2873900102624130835_n-768x525.jpg 768w, https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/345443172_192523660328331_2873900102624130835_n.jpg 790w\" sizes=\"(max-width: 362px) 100vw, 362px\" \/>Cari ilin 3 may tarixind\u0259 \u015eu\u015fada \u00dcmummilli Lider Heyd\u0259r \u018fliyevin 100 illik yubileyin\u0259 h\u0259sr olunmu\u015f \u201cB\u00f6y\u00fck Avrasiya geosiyas\u0259tinin formala\u015fmas\u0131: ke\u00e7mi\u015fd\u0259n bu g\u00fcn\u0259 v\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259y\u0259\u201d m\u00f6vzusunda d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc beyn\u0259lxalq konfrans ke\u00e7irilib. Prezident \u0130lham \u018fliyev konfransda \u00e7\u0131x\u0131\u015f edib.<\/p>\n<p>D\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 bildirib ki, \u00a0\u015eu\u015fan\u0131n Az\u0259rbaycan\u0131n tarixind\u0259 x\u00fcsusi yeri var. \u0130ndi \u015eu\u015fa s\u0131f\u0131rdan yenid\u0259n qurulur.<\/p>\n<p>Qeyd olunub ki, cari il Ulu \u00d6nd\u0259rin y\u00fczillik yubileyi il\u0259 \u0259laq\u0259dar olaraq \u201cHeyd\u0259r \u018fliyev \u0130li\u201d elan edilib. \u0130l \u0259rzind\u0259 m\u00fcst\u0259qil Az\u0259rbaycan\u0131n qurucusunun xatir\u0259sin\u0259 ehtiram \u0259lam\u0259ti olaraq v\u0259 eyni zamanda, daxili siyas\u0259timizin vacib m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rin\u0259, regional inki\u015faf prosesl\u0259rin\u0259 v\u0259 beyn\u0259lxalq m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r\u0259 toxunaraq Az\u0259rbaycanda v\u0259 xaricd\u0259 \u00e7oxsayl\u0131 t\u0259dbirl\u0259r, konfranslar t\u0259\u015fkil olunur.<\/p>\n<p>Ulu \u00d6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyev h\u0259mi\u015f\u0259 Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n maraqlar\u0131n\u0131 qoruyan bir \u015f\u0259xs olmu\u015fdur v\u0259 bunu zamana, siyasi v\u0259ziyy\u0259t\u0259 baxmayaraq etmi\u015fdir. Sovet Az\u0259rbaycan\u0131 d\u00f6n\u0259mind\u0259 10 ild\u0259n art\u0131q m\u00fcdd\u0259td\u0259 Sovet Az\u0259rbaycan\u0131n\u0131n r\u0259hb\u0259ri olanda v\u0259 h\u0259tta ideoloji \u0259ng\u0259ll\u0259r \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 o, Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n maraqlar\u0131n\u0131 qoruyurdu v\u0259 milli kimliyimizi saxlaya bilm\u0259yimiz \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259lind\u0259n g\u0259l\u0259ni etm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131rd\u0131. Yetmi\u015finci ill\u0259rd\u0259 v\u0259 s\u0259ks\u0259ninci ill\u0259rin \u0259vv\u0259lind\u0259 Ulu \u00d6nd\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n at\u0131lm\u0131\u015f bir \u00e7ox add\u0131ma n\u0259z\u0259r salsaq g\u00f6r\u0259rik ki, onlar Az\u0259rbaycan\u0131n m\u00fcst\u0259qilliyin\u0259 h\u0259d\u0259fl\u0259nmi\u015fdir.<\/p>\n<p>Biz regionda ba\u015f ver\u0259n prosesl\u0259r\u0259 g\u00f6z yuma bilm\u0259rik. Qaraba\u011f\u0131n azad edilm\u0259sind\u0259n sonra \u00f6lk\u0259 daxilind\u0259 art\u0131q he\u00e7 bir riskl\u0259 \u00fczl\u0259\u015fm\u0259diyimiz\u0259 baxmayaraq, biz adada ya\u015fam\u0131r\u0131q.<!--more--><\/p>\n<p>Prezident \u0130lham \u018fliyev deyib ki, \u00a0\u00f6t\u0259n il \u201c\u015eu\u015fa \u0130li\u201d elan edilmi\u015fdir, \u00e7\u00fcnki bu \u015f\u0259h\u0259rin Qaraba\u011f xan\u0131 P\u0259nah\u0259li xan t\u0259r\u0259find\u0259n yarad\u0131lmas\u0131n\u0131n 270-ci ild\u00f6n\u00fcm\u00fc idi. \u015eu\u015fa h\u0259mi\u015f\u0259 Az\u0259rbaycan \u015f\u0259h\u0259ri olmu\u015fdur. Yaln\u0131z i\u015f\u011fal d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 iyirmi s\u0259kkiz ild\u0259n art\u0131q m\u00fcdd\u0259t \u0259rzind\u0259 \u015eu\u015fa \u0259cn\u0259bi h\u00f6kmranl\u0131q alt\u0131nda idi. \u015eu\u015fa he\u00e7 vaxt erm\u0259nil\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn do\u011fma \u015f\u0259h\u0259r olmam\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n<p>Ulu \u00d6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyevin \u0259n b\u00f6y\u00fck arzusu \u015eu\u015fan\u0131 azad g\u00f6rm\u0259k idi v\u0259 biz onun arzusunu ger\u00e7\u0259kl\u0259\u015fdirdik. Az\u0259rbaycan xalq\u0131 bununla f\u0259xr edir. T\u0259kc\u0259 Az\u0259rbaycan v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131 yox, b\u00fct\u00fcn az\u0259rbaycanl\u0131lar buna sevinir.<\/p>\n<p>\u018fg\u0259r Erm\u0259nistan s\u00fclh ist\u0259mirs\u0259 s\u00fclh olmayacaq. Tarixd\u0259n bilirik ki, s\u00fclh sazi\u015fini imzalamayan \u00f6lk\u0259l\u0259r d\u0259 var. Bu, n\u0259 Erm\u0259nistan, n\u0259 d\u0259 region \u00fc\u00e7\u00fcn yax\u015f\u0131 olmayacaq.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan h\u0259l\u0259 d\u0259 \u00fcmid edir ki, r\u0259smi \u0130r\u0259van m\u0259ntiqli davranacaq v\u0259 sabiq Minsk qrupu f\u0259aliyy\u0259td\u0259 olanda i\u015f\u011fal zaman\u0131 istifad\u0259 etdikl\u0259ri taktikadan istifad\u0259 etm\u0259y\u0259c\u0259kl\u0259r.<\/p>\n<p>Otuzillik i\u015f\u011fal Erm\u0259nistana he\u00e7 bir \u00fcst\u00fcnl\u00fck verm\u0259di. \u018fksin\u0259, onlar regional inki\u015faf prosesl\u0259rind\u0259n t\u0259crid edildil\u0259r. Onlar r\u0259sm\u0259n, lakin faktiki sur\u0259td\u0259 h\u0259qiq\u0259t\u0259n d\u0259 m\u00fcst\u0259qil \u00f6lk\u0259 olmaq \u015fans\u0131n\u0131 itirdil\u0259r. Onlar indi \u00f6zl\u0259rin\u0259 yeni a\u011fa v\u0259 ya a\u011falar axtar\u0131rlar.<\/p>\n<p>Kommunikasiyalar\u0131n a\u00e7\u0131lmas\u0131 Erm\u0259nistan\u0131n da mara\u011f\u0131na xidm\u0259t edir. Onlar m\u00fcxt\u0259lif bazarlara \u00e7\u0131x\u0131\u015f \u0259ld\u0259 ed\u0259 bil\u0259c\u0259kl\u0259r. \u018flb\u0259tt\u0259 ki, bu, bizim \u00fc\u00e7\u00fcn faydal\u0131 olacaq, \u00e7\u00fcnki biz bu s\u0259hif\u0259nin ba\u011flanmas\u0131n\u0131 ist\u0259yirik.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan s\u00fclh m\u00f6vqeyind\u0259n \u00e7\u0131x\u0131\u015f edir. Verilmi\u015f b\u0259yanatlara v\u0259 hadis\u0259l\u0259rin xronologiyas\u0131na n\u0259z\u0259r sal\u0131nsa a\u00e7\u0131q \u015f\u0259kild\u0259 g\u00f6r\u00fcn\u00fcr ki, s\u00fclh sazi\u015fi haqq\u0131nda dan\u0131\u015f\u0131qlar\u0131n ba\u015flan\u0131lmas\u0131n\u0131 t\u0259klif ed\u0259n d\u0259 Az\u0259rbaycan olmu\u015fdur.<\/p>\n<p>Qeyd olunub ki, \u00fc\u00e7t\u0259r\u0259fli B\u0259yanat at\u0259\u015fk\u0259s raz\u0131la\u015fmas\u0131 deyil. O, h\u0259m\u00e7inin s\u00fclh sazi\u015fi d\u0259 deyil. Bel\u0259likl\u0259, at\u0259\u015fk\u0259sd\u0259n sonra n\u0259yin ba\u015f ver\u0259c\u0259yi b\u00f6y\u00fck sual i\u015far\u0259si idi. \u0130kinci Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259si bit\u0259nd\u0259 he\u00e7 d\u0259 \u00e7oxu sonra n\u0259yin ba\u015f ver\u0259c\u0259yini bilmirdi.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan inteqrasiya olunmu\u015f C\u0259nub Qafqaz, regional \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q, m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rin normalla\u015fmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn g\u0259l\u0259c\u0259y\u0259 bax\u0131\u015f\u0131 ir\u0259li s\u00fcrd\u00fc. Buna g\u00f6r\u0259 Az\u0259rbaycan s\u00fclh dan\u0131\u015f\u0131qlar\u0131na ba\u015flamaq t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fcn\u00fc ir\u0259li s\u00fcrd\u00fc.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan tamamil\u0259 beyn\u0259lxalq h\u00fcququn norma v\u0259 prinsipl\u0259rin\u0259 uy\u011fun g\u0259l\u0259n be\u015f prinsipi ir\u0259li s\u00fcrd\u00fc. Erm\u0259nistan r\u0259sm\u0259n ya bunlar\u0131 r\u0259dd etm\u0259li idi, ya da onlar\u0131 q\u0259bul etm\u0259li idi. R\u0259dd ets\u0259ydil\u0259r, bu, yen\u0259 d\u0259 onlar\u0131n qeyri-konstruktiv oldu\u011funu g\u00f6st\u0259r\u0259c\u0259kdi, \u00e7\u00fcnki bu prinsipl\u0259rd\u0259 beyn\u0259lxalq h\u00fcquqa zidd olan he\u00e7 n\u0259 yox idi. Onlar\u0131n q\u0259bul edilm\u0259si is\u0259 psixoloji n\u00f6qteyi-n\u0259z\u0259rd\u0259n, normal davran\u0131\u015f s\u0259rgil\u0259m\u0259y\u0259 raz\u0131 olmaq n\u00f6qteyi-n\u0259z\u0259rind\u0259n onlar \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7\u0259tin idi. Erm\u0259nistan\u0131n ciddi dan\u0131\u015f\u0131qlarda i\u015ftirak etm\u0259k ist\u0259m\u0259m\u0259si s\u0259b\u0259bind\u0259n uzun fasil\u0259 oldu.<\/p>\n<p>AB\u015e v\u0259 Avropa \u0130ttifaq\u0131n\u0131n r\u0259smil\u0259ri il\u0259 \u00e7oxsayl\u0131 dan\u0131\u015f\u0131qlarda Erm\u0259nistana v\u0259 AB\u015e-a tamamil\u0259 ayd\u0131n idi ki, m\u00f6vcud m\u0259s\u0259l\u0259d\u0259 ikiistiqam\u0259tli yana\u015fma olmal\u0131d\u0131r. Birincisi, Erm\u0259nistan-Az\u0259rbaycan m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rinin normalla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131, ikincisi, Az\u0259rbaycan h\u00f6kum\u0259ti v\u0259 Qaraba\u011f\u0131n erm\u0259ni icmas\u0131 il\u0259 dan\u0131\u015f\u0131qlar. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 s\u00fclh sazi\u015finin m\u0259tnin\u0259 m\u00f6vcud olmayan qondarma \u201cDa\u011fl\u0131q Qaraba\u011f Respublikas\u0131\u201dn\u0131 salmaq \u00fc\u00e7\u00fcn ist\u0259nil\u0259n c\u0259hd qeyri-m\u0259hsuldard\u0131r.<\/p>\n<p>\u018fg\u0259r r\u0259smi \u0130r\u0259van konstruktiv olmasa, Az\u0259rbaycan diplomatik t\u0259dbirl\u0259rd\u0259n ba\u015fqa h\u0259r hans\u0131 bir dig\u0259r t\u0259dbirl\u0259r\u0259 \u0259l atma\u011f\u0131 planla\u015fd\u0131rm\u0131r. Bu q\u0259d\u0259ri biz\u0259 b\u0259sdir. Buna g\u00f6r\u0259, sad\u0259c\u0259, s\u00fclh olmayacaq, kommunikasiyalar a\u00e7\u0131lmayacaq. Erm\u0259nistan yen\u0259 d\u0259 t\u0259crid olunacaq.<\/p>\n<p>Prezident \u0130lham \u018fliyev bildirib ki, \u00a0\u015eu\u015fa B\u0259yannam\u0259sinin imzalanmas\u0131 tarixi hadis\u0259dir. \u015eu\u015fa B\u0259yannam\u0259si T\u00fcrkiy\u0259 v\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131 r\u0259smi olaraq m\u00fctt\u0259fiq elan edib.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan vahid \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q format\u0131na malik olmaq ist\u0259mir. Assosiasiya sazi\u015fi, s\u00f6z\u00fcn \u0259sl m\u0259nas\u0131nda, sazi\u015f deyil. Bu, sad\u0259c\u0259, bir s\u00f6zd\u00fcr. Bu, h\u0259min formata qo\u015fulmu\u015f \u00f6lk\u0259l\u0259r\u0259 t\u0259qdim olunmu\u015f, sad\u0259c\u0259, t\u0259limatlardan ibar\u0259t bir siyah\u0131d\u0131r. Az\u0259rbaycan Avropa \u0130ttifaq\u0131na \u00fczv olan doqquz d\u00f6vl\u0259t il\u0259 strateji t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131q sazi\u015f v\u0259 b\u0259yannam\u0259 imzalay\u0131b.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan \u0259m\u0259li n\u0259tic\u0259l\u0259r\u0259 \u00e7evrilm\u0259y\u0259n b\u0259yanatlardansa, h\u0259mi\u015f\u0259 praktiki add\u0131mlar yolunu se\u00e7ib. Ukrayna v\u0259 G\u00fcrc\u00fcstan 15 il NATO-ya \u00fczv olma\u011fa \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar. Az\u0259rbaycan is\u0259 ordusunun g\u00fcc\u00fcn\u0259 g\u00f6r\u0259 NATO-nun ikinci d\u00f6vl\u0259ti olan T\u00fcrkiy\u0259 il\u0259 sazi\u015f imzalay\u0131b.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan v\u0259 T\u00fcrkiy\u0259 n\u0259inki m\u00fctt\u0259fiqlik format\u0131n\u0131 qoruyub saxlayacaq, h\u0259tta onu g\u00fccl\u0259ndir\u0259c\u0259kdirl\u0259r. \u00c7\u00fcnki yeni geosiyasi reall\u0131qda bu, art\u0131q regional sabitliyin v\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyin m\u00fch\u00fcm amilin\u0259 \u00e7evrilib.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan b\u00fct\u00fcn \u00f6lk\u0259l\u0259rin \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcn\u00fc d\u0259st\u0259kl\u0259yir. \u0130st\u0259nil\u0259n \u00f6lk\u0259nin, x\u00fcsusil\u0259 qon\u015fu \u00f6lk\u0259nin par\u00e7alanmas\u0131, potensial t\u0259hl\u00fck\u0259 t\u00f6r\u0259d\u0259 bil\u0259r.<\/p>\n<p>Qeyd olunub ki, C\u0259nubi Qafqazda Az\u0259rbaycan b\u00fct\u00fcn d\u00f6n\u0259ml\u0259rd\u0259 &#8211; Sovet \u0130ttifaq\u0131 d\u00f6n\u0259mind\u0259, \u00c7ar Rusiyas\u0131 d\u00f6n\u0259mind\u0259 v\u0259 ondan \u0259vv\u0259l h\u0259mi\u015f\u0259 \u015eimali Qafqaz xalqlar\u0131na tarixi \u0259laq\u0259l\u0259r, dini \u0259laq\u0259l\u0259r, qohumluq \u0259laq\u0259l\u0259ri kimi bir \u00e7ox \u0259laq\u0259l\u0259r bax\u0131m\u0131ndan \u0259n yax\u0131n olmu\u015fdur. Az\u0259rbaycan h\u0259r zaman Da\u011f\u0131stan v\u0259 \u00c7e\u00e7enistandak\u0131 qarda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n \u00f6z b\u00f6y\u00fck potensial\u0131n\u0131 tam h\u0259yata ke\u00e7irm\u0259k imkan\u0131nda olmas\u0131n\u0131 ist\u0259yib. Bu g\u00fcn bizim \u00e7ox f\u0259al qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 \u0259laq\u0259 format\u0131m\u0131z var. Bu iki respublikadan Az\u0259rbaycana v\u0259 Az\u0259rbaycandan oraya m\u00fcxt\u0259lif s\u0259viyy\u0259l\u0259rd\u0259 \u00e7oxlu n\u00fcmay\u0259nd\u0259 hey\u0259tl\u0259ri g\u0259lir. Biz \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q haqq\u0131nda sazi\u015fl\u0259r imzalam\u0131\u015f\u0131q v\u0259 sad\u0259c\u0259, bu yax\u0131nlarda Da\u011f\u0131stanla bir ne\u00e7\u0259 illik proqram imzalanm\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n<p>Qafqazda ay\u0131r\u0131c\u0131 x\u0259tl\u0259r, inzibati s\u0259rh\u0259dl\u0259r, d\u00f6vl\u0259t s\u0259rh\u0259dl\u0259ri olsa da bel\u0259, Qafqaz vahid bir orqanizmdir. Az\u0259rbaycan v\u0259 Rusiya aras\u0131nda m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycanla \u015eimali Qafqaz respublikalar\u0131 aras\u0131nda kommunikasiyalar h\u0259mi\u015f\u0259 vacib amil rolunu oynay\u0131b. Bunu h\u0259m Moskvada, h\u0259m d\u0259 Bak\u0131da yax\u015f\u0131 ba\u015fa d\u00fc\u015f\u00fcrl\u0259r v\u0259 \u00e7oxsayl\u0131 y\u00fcks\u0259k s\u0259viyy\u0259li t\u0259maslarda h\u0259mi\u015f\u0259 \u015eimali Qafqazda v\u0259 C\u0259nubi Qafqazda, x\u00fcsusil\u0259 Az\u0259rbaycanda sabitlik v\u0259 s\u00fclh\u00fcn vacibliyi qeyd olunur.<\/p>\n<p>D\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131b ki, \u00a0Az\u0259rbaycan\u0131n boru k\u0259m\u0259ri infrastrukturu vasit\u0259sil\u0259 Qazax\u0131standan neftin n\u0259qlin\u0259 ba\u015flan\u0131lmas\u0131 bar\u0259d\u0259 raz\u0131l\u0131q \u0259ld\u0259 olundu. Proses bu yax\u0131nlarda ba\u015flay\u0131b v\u0259 1,5 milyon ton neftin t\u0259chizi v\u0259 onun Bak\u0131-Tbilisi-Ceyhan boru k\u0259m\u0259ri il\u0259 Aral\u0131q d\u0259nizinin sahilin\u0259 n\u0259qli \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fcqavil\u0259 imzalanm\u0131\u015fd\u0131r. Qazax\u0131stan neftinin Az\u0259rbaycandan n\u0259ql edil\u0259r\u0259k h\u0259cmini art\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn planlar da var v\u0259 dan\u0131\u015f\u0131qlar indi davam edir.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan tarixi v\u0259 m\u0259d\u0259ni \u0259laq\u0259l\u0259rl\u0259, indi is\u0259 daha \u00e7ox siyasi \u0259laq\u0259l\u0259rl\u0259 M\u0259rk\u0259zi Asiya il\u0259 s\u0131x ba\u011fl\u0131d\u0131r. Az\u0259rbaycanla M\u0259rk\u0259zi Asiya \u00f6lk\u0259l\u0259ri aras\u0131nda dialoq f\u0259al \u015f\u0259kild\u0259 inki\u015faf edir.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycana qar\u015f\u0131 a\u00e7\u0131q-a\u015fkar b\u00f6y\u00fck \u0259dal\u0259tsizlik var v\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259n m\u0259nada ke\u00e7mi\u015f sovet \u00f6lk\u0259l\u0259rinin \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fc m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rin\u0259 metodoloji yana\u015fmada yenid\u0259n ay\u0131r\u0131c\u0131 x\u0259tt \u00e7\u0259km\u0259k c\u0259hdi var.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan xalq\u0131 beyn\u0259lxalq ictimaiyy\u0259tin, BMT T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik \u015euras\u0131 daimi \u00fczvl\u0259rinin g\u00f6rm\u0259li oldu\u011fu i\u015fi \u00f6z\u00fc g\u00f6r\u00fcb v\u0259 T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik \u015euras\u0131n\u0131n q\u0259tnam\u0259l\u0259rini icra edib. \u018fdal\u0259tsizlik aradan qald\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r v\u0259 t\u0259kc\u0259 ke\u00e7mi\u015f Sovet \u0130ttifaq\u0131 \u00f6lk\u0259l\u0259rin\u0259 m\u00fcnasib\u0259td\u0259 deyil, b\u00fct\u00fcn dig\u0259r \u00f6lk\u0259l\u0259r\u0259 m\u00fcnasib\u0259td\u0259 d\u0259 vahid standart yana\u015fma \u015famil edilm\u0259lidir.<\/p>\n<p>D\u00fcnyada he\u00e7 bir \u00f6lk\u0259nin, o c\u00fcml\u0259d\u0259n Erm\u0259nistan\u0131n tan\u0131mad\u0131\u011f\u0131 qondarma \u201cDa\u011fl\u0131q Qaraba\u011f\u201d\u0131 Fransa parlamentinin iki palatas\u0131 tan\u0131y\u0131b.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycanda he\u00e7 kim 907-ci d\u00fcz\u0259li\u015fi xat\u0131rlam\u0131r. \u00c7\u00fcnki birincisi, bizim art\u0131q bu yard\u0131ma ehtiyac\u0131m\u0131z yoxdur. \u0130kincisi, bu, Prezident Klinton t\u0259r\u0259find\u0259n m\u00fcv\u0259qq\u0259ti olaraq l\u0259\u011fv edilmi\u015fdi v\u0259 ondan sonra g\u0259l\u0259n prezidentl\u0259r bunu davam etdirirl\u0259r. Bu, faktiki olaraq onu g\u00f6st\u0259rir ki, m\u0259s\u0259l\u0259 h\u0259ll olunub.<\/p>\n<p>Erm\u0259nistan \u00f6z\u00fc indi Erm\u0259nistan\u0131n Q\u0259rbd\u0259ki b\u0259zi dostlar\u0131ndan daha a\u00e7\u0131q \u015f\u0259kild\u0259 deyir ki, onlar Az\u0259rbaycan\u0131n \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcn\u00fc de-fakto tan\u0131y\u0131rlar, \u00e7\u00fcnki \u00f6t\u0259n ilin oktyabr\u0131nda onlar Praqa B\u0259yannam\u0259sini, yen\u0259 d\u0259 \u00f6t\u0259n ilin oktyabr\u0131nda So\u00e7i B\u0259yannam\u0259sini imzalay\u0131blar. Orada raz\u0131la\u015f\u0131blar ki, 1991-ci il Almat\u0131 B\u0259yannam\u0259si normalla\u015fma \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259sas kimi g\u00f6t\u00fcr\u00fclm\u0259lidir. Almat\u0131 B\u0259yannam\u0259si faktiki olaraq ke\u00e7mi\u015f respublikalar\u0131n s\u0259rh\u0259dl\u0259rini m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirib v\u0259 onlar\u0131 r\u0259smi s\u0259rh\u0259dl\u0259r hesab edib. Bu, o dem\u0259kdir ki, onlar art\u0131q raz\u0131la\u015f\u0131blar ki, Qaraba\u011f Az\u0259rbaycand\u0131r.<\/p>\n<p>Prezident \u0130lham \u018fliyev deyib ki, \u00a0Bak\u0131-Tbilisi-Ceyhan\u0131n tutumu 50 milyon tondur. Bu, he\u00e7 vaxt bel\u0259 olmay\u0131b, b\u0259lk\u0259 bir il buna yax\u0131n olub.<\/p>\n<p>Avropa \u0130ttifaq\u0131n\u0131n enerji m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri \u00fczr\u0259 komissar\u0131 xan\u0131m Simson Az\u0259rbaycan\u0131 \u00fcmumavropa qaz t\u0259chizat\u00e7\u0131s\u0131 adland\u0131r\u0131b.<\/p>\n<p>Tamamil\u0259 ayd\u0131nd\u0131r ki, d\u00fcnya he\u00e7 vaxt Rusiya-Ukrayna m\u00fcharib\u0259sin\u0259 q\u0259d\u0259r oldu\u011fu kimi olmayacaq. Bir \u00e7ox Avropa \u00f6lk\u0259si, NATO \u00fczvl\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn ayd\u0131nd\u0131r ki, onlar t\u0259hl\u00fck\u0259sizlikl\u0259ri v\u0259 m\u00fcdafi\u0259 qabiliyy\u0259tl\u0259ri il\u0259 ba\u011fl\u0131 daha ciddi t\u0259dbirl\u0259r g\u00f6rm\u0259li idil\u0259r. \u00c7\u00fcnki onlar \u00f6zl\u0259ri r\u0259hb\u0259rlik s\u0259viyy\u0259sind\u0259 etiraf edibl\u0259r ki, \u00f6zl\u0259rini m\u00fcasir silahlar, sursatlarla t\u0259chiz etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn kifay\u0259t q\u0259d\u0259r i\u015f g\u00f6rm\u0259yibl\u0259r. Geosiyasi d\u0259yi\u015fiklik Avropan\u0131n, d\u00fcnyan\u0131n h\u0259rbil\u0259\u015fm\u0259sin\u0259 g\u0259tirib \u00e7\u0131xaracaq.<\/p>\n<p>Biz Az\u0259rbaycanda uzun ill\u0259r \u0259vv\u0259l d\u0259rk etdik ki, biz\u0259 he\u00e7 kim k\u00f6m\u0259k etm\u0259y\u0259c\u0259k. Bizim beyn\u0259lxalq h\u00fcququn \u00fcst\u00fcnl\u00fck qazanaca\u011f\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 b\u00fct\u00fcn ill\u00fcziyalar\u0131m\u0131z yoxa \u00e7\u0131xd\u0131. Biz d\u0259rk etdik ki, \u0259g\u0259r g\u00fccl\u00fc Ordumuz olmasa, g\u0259nc n\u0259sli t\u0259kc\u0259 torpaqlar\u0131 u\u011frunda deyil, h\u0259m d\u0259 \u00f6z \u015f\u0259r\u0259fl\u0259ri u\u011frunda m\u00fcbariz\u0259 aparmalar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn haz\u0131rlamasaq h\u0259mi\u015f\u0259 i\u015f\u011fal alt\u0131nda olaca\u011f\u0131q.<\/p>\n<p>\u015eu\u015fa Az\u0259rbaycanda hakimiyy\u0259td\u0259 olan v\u0259 ya hakimiyy\u0259t\u0259 g\u0259lm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015fan bir \u00e7oxlar\u0131n\u0131n x\u0259yan\u0259ti n\u0259tic\u0259sind\u0259 i\u015f\u011fal olunmu\u015fdu. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 \u015eu\u015fan\u0131n azad edilm\u0259si h\u0259qiq\u0259t\u0259n d\u0259 bizim ruhumuzun n\u00fcmayi\u015fidir.<\/p>\n<p>\u201cBir k\u0259m\u0259r, bir yol\u201d t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fc h\u0259mi\u015f\u0259 Az\u0259rbaycan t\u0259r\u0259find\u0259n d\u0259st\u0259kl\u0259nib. Az\u0259rbaycan x\u00fcsusil\u0259 indi bu layih\u0259nin m\u00fch\u00fcm hiss\u0259si hesab olunur.<\/p>\n<p>D\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 bildirib ki, \u00a0raz\u0131l\u0131\u011fa g\u0259lm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259n yax\u015f\u0131 yol Az\u0259rbaycanla Erm\u0259nistan aras\u0131nda, he\u00e7 bir vasit\u0259\u00e7i, k\u00f6m\u0259k\u00e7i v\u0259 ya pozucu olmadan birba\u015fa dan\u0131\u015f\u0131qlard\u0131r.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan h\u0259r zaman \u0130ran il\u0259 olan \u0259laq\u0259l\u0259ri inki\u015faf etdirm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131b. Qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 s\u0259f\u0259rl\u0259r daim olub. Bizim \u00e7ox f\u0259al ticar\u0259t \u0259laq\u0259l\u0259rimiz olub. Biz n\u0259qliyyatla ba\u011fl\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259, x\u00fcsusil\u0259 \u015eimal-C\u0259nub n\u0259qliyyat d\u0259hlizi il\u0259 ba\u011fl\u0131 f\u0259al i\u015fl\u0259mi\u015fik v\u0259 bu \u0259laq\u0259l\u0259rin b\u00f6y\u00fck potensial\u0131 var. \u00c7\u00fcnki qon\u015fularla yax\u015f\u0131 \u0259laq\u0259l\u0259rin olmas\u0131 h\u0259r zaman yax\u015f\u0131d\u0131r, x\u00fcsusil\u0259 tarixd\u0259 xat\u0131rlanas\u0131 \u00e7ox m\u0259qam olanda.<\/p>\n<p>\u0130\u015f\u011fal d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 bizim \u0130randan daha \u00e7ox g\u00f6zl\u0259ntil\u0259rimiz var idi. \u0130ran Az\u0259rbaycan\u0131n \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcn\u00fc h\u0259r zaman d\u0259st\u0259kl\u0259yib, BMT-d\u0259 v\u0259 \u0130slam \u018fm\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131 T\u0259\u015fkilat\u0131 daxilind\u0259 \u00f6lk\u0259mizin \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcn\u00fcn lehin\u0259 s\u0259s veribl\u0259r. Bununla bel\u0259, Az\u0259rbaycanda ya\u015fayan insanlar kimi, biz \u0130ran il\u0259 Erm\u0259nistan aras\u0131nda olan m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rd\u0259n o q\u0259d\u0259r d\u0259 raz\u0131 deyilik. Siyas\u0259t\u00e7i olaraq anlay\u0131r\u0131q ki, h\u0259r \u00f6lk\u0259nin xarici siyas\u0259tind\u0259 prioritetl\u0259r var. \u0130ran v\u0259 Erm\u0259nistan qon\u015fudurlar. Az\u0259rbaycanda bir \u00e7ox insanlar g\u00f6zl\u0259yirdil\u0259r ki, i\u015f\u011fal vaxt\u0131nda T\u00fcrkiy\u0259nin, S\u0259udiyy\u0259 \u018fr\u0259bistan\u0131n\u0131n, Pakistan\u0131n g\u00f6st\u0259rdiyi kimi eyni m\u00fcnasib\u0259t olsun. Erm\u0259nistan \u0130ran \u0259razisind\u0259n da\u015f\u0131malar, el\u0259c\u0259 d\u0259 h\u0259rbi sursat v\u0259 avadanl\u0131\u011f\u0131n da\u015f\u0131nmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn f\u0259al \u015f\u0259kild\u0259 istifad\u0259 edirdi.<\/p>\n<p>X\u0259z\u0259r d\u0259nizi raz\u0131la\u015fmas\u0131 \u00fcz\u0259rind\u0259 dig\u0259r X\u0259z\u0259ryan\u0131 d\u00f6vl\u0259tl\u0259rl\u0259 raz\u0131l\u0131\u011fa g\u0259ldik. Bu is\u0259 asan deyildi. \u00d6lk\u0259l\u0259r aras\u0131nda raz\u0131l\u0131\u011fa g\u0259lm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259xmin\u0259n 30 il vaxt t\u0259l\u0259b olundu. Bir \u00e7ox raz\u0131la\u015fma olmayan m\u0259qamlar var idi. Yekun n\u0259tic\u0259d\u0259 Aktauda, Qazax\u0131standa sazi\u015f imzaland\u0131.<\/p>\n<p>Qar\u015f\u0131m\u0131zda Qaraba\u011f\u0131n v\u0259 \u015e\u0259rqi Z\u0259ng\u0259zurun yenid\u0259n qurulmas\u0131 kimi b\u00f6y\u00fck \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f v\u0259 m\u0259s\u0259l\u0259 dayan\u0131r. Bizim he\u00e7 bir \u00f6lk\u0259, x\u00fcsus\u0259n d\u0259 qon\u015fu \u00f6lk\u0259 il\u0259 h\u0259r hans\u0131 problemin olmas\u0131na ehtiyac\u0131m\u0131z yoxdur.<\/p>\n<p>Biz \u0130ran y\u00fck ma\u015f\u0131nlar\u0131n\u0131n, d\u00f6vri olaraq, Qaraba\u011fa h\u0259r\u0259k\u0259t etdiyini if\u015fa etdik. Bu, tamamil\u0259 qanunsuz idi, \u00e7\u00fcnki \u0130ran Az\u0259rbaycan\u0131n \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcn\u00fc tan\u0131y\u0131r v\u0259 bu c\u00fcr i\u015fl\u0259rl\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olmal\u0131 deyildi.<\/p>\n<p>\u0130randan Az\u0259rbaycana qeyri-qanuni da\u015f\u0131malar davam etdiyi \u00fc\u00e7\u00fcn \u0130rana diplomatik nota verildi. \u0130ran s\u0259firi Xarici \u0130\u015fl\u0259r Nazirliyimiz\u0259 d\u0259v\u0259t olundu v\u0259 m\u0259s\u0259l\u0259 ictimai qaydada a\u00e7\u0131qland\u0131. Lakin, \u0259fsuslar olsun ki, da\u015f\u0131malar dayanmad\u0131 v\u0259 h\u0259tta daha intensiv forma ald\u0131. H\u0259tta \u0130ran bizim s\u0259rh\u0259d\u0259 yax\u0131n h\u0259rbi t\u0259liml\u0259r t\u0259\u015fkil etm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131qda, biz bunu da emosional add\u0131m kimi d\u0259y\u0259rl\u0259ndirdik.<\/p>\n<p>\u018frazi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcm\u00fcz\u00fc qorumaq m\u0259qs\u0259dil\u0259 b\u00fct\u00fcn laz\u0131mi t\u0259dbirl\u0259r g\u00f6r\u00fcl\u0259c\u0259kdir.<\/p>\n<p>Haz\u0131rda Tehrandak\u0131 s\u0259firliyimiz ba\u011fl\u0131d\u0131r. Bizim \u00fc\u00e7\u00fcn insanlar\u0131m\u0131z\u0131n t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi v\u0259 h\u0259yat\u0131 daha vacibdir. Az\u0259rbaycan s\u0259firliyimiz\u0259 qar\u015f\u0131 t\u00f6r\u0259dilmi\u015f terror h\u00fccumunun \u015f\u0259ffaf ara\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 t\u0259l\u0259b edir.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan\u0131n parlament \u00fczv\u00fcn\u00fcn birin\u0259 qar\u015f\u0131 terror akt\u0131 t\u00f6r\u0259dildi. Bir ne\u00e7\u0259 g\u00fcnd\u0259n sonra terror akt\u0131n\u0131 t\u00f6r\u0259d\u0259n qrup yaxaland\u0131. Bizim h\u00fcquq m\u00fchafiz\u0259 qurumlar\u0131m\u0131z \u00e7ox s\u0259m\u0259r\u0259li i\u015fl\u0259yir. Bu \u0259m\u0259l \u201cq\u0131rm\u0131z\u0131 x\u0259tti\u201d ke\u00e7m\u0259k dem\u0259kdir. Bu, ciddidir, terror hesab edilir.<\/p>\n<p>\u0130randa h\u0259r k\u0259s, b\u00fct\u00fcn dair\u0259l\u0259r n\u0259hay\u0259t anlamal\u0131d\u0131r ki, h\u0259d\u0259 v\u0259 terror dili Az\u0259rbaycanla i\u015fl\u0259m\u0259y\u0259c\u0259k. Az\u0259rbaycan il\u0259 \u0130ran aras\u0131nda m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r haz\u0131rda he\u00e7 zaman olmad\u0131\u011f\u0131 q\u0259d\u0259r \u00e7ox a\u015fa\u011f\u0131 s\u0259viyy\u0259d\u0259dir. Onlar\u0131n h\u0259min s\u0259viyy\u0259d\u0259 qalaca\u011f\u0131, yoxsa daha a\u015fa\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u0259c\u0259yi v\u0259 ya qalxaca\u011f\u0131 bar\u0259d\u0259 \u0259vv\u0259lc\u0259d\u0259n bir \u015fey s\u00f6yl\u0259m\u0259k \u00e7ox \u00e7\u0259tindir.<\/p>\n<p>Prezident \u0130lham \u018fliyev deyib ki, \u00a0Ulu \u00d6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyev v\u0259 G\u00fcrc\u00fcstan\u0131n sabiq Prezidenti Eduard \u015eevardnadze \u00f6lk\u0259l\u0259rimiz aras\u0131nda g\u00fccl\u00fc t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131\u011f\u0131n v\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n b\u00fcn\u00f6vr\u0259sini qoydular. Onlar sovet d\u00f6n\u0259mind\u0259 Az\u0259rbaycana v\u0259 G\u00fcrc\u00fcstana r\u0259hb\u0259rlik edirdil\u0259r. \u018fslind\u0259, onlar G\u00fcrc\u00fcstanla Az\u0259rbaycan aras\u0131nda bug\u00fcnk\u00fc t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131\u011f\u0131n format\u0131n\u0131n \u0259sas\u0131n\u0131 qoydular. T\u0259bii ki, bu, Bak\u0131-Supsa boru k\u0259m\u0259ri il\u0259 ba\u015flad\u0131. 1990-c\u0131 ill\u0259rin sonunda Prezident \u015eevardnadze v\u0259 Prezident \u018fliyevin i\u015ftirak\u0131 il\u0259 Supsada m\u0259lum a\u00e7\u0131l\u0131\u015f m\u0259rasimi oldu.<\/p>\n<p>G\u00fcrc\u00fcstan v\u0259 Az\u0259rbaycan aras\u0131nda da\u015f\u0131malar, enerji v\u0259 bir \u00e7ox dig\u0259r sah\u0259l\u0259rd\u0259 qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 \u0259laq\u0259 v\u0259 t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131q enerji v\u0259 da\u015f\u0131malar t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyinin vacib meyar\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Haz\u0131rda Az\u0259rbaycan Bak\u0131-Tbilisi-Qars d\u0259mir yolunun uzad\u0131lmas\u0131na \u0259lav\u0259 v\u0259saitl\u0259r ay\u0131r\u0131r.<\/p>\n<p>Qara d\u0259nizin dibi il\u0259 kabelin \u00f6t\u00fcr\u00fclm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn d\u00f6rd \u00f6lk\u0259d\u0259n ibar\u0259t daha geni\u015f format yarad\u0131l\u0131b &#8211; Az\u0259rbaycan, G\u00fcrc\u00fcstan, Macar\u0131stan v\u0259 Rum\u0131niya. H\u0259min layih\u0259nin M\u0259\u015fv\u0259r\u0259t \u015euras\u0131n\u0131n ilk iclas\u0131 Bak\u0131da, ikinci toplant\u0131s\u0131 is\u0259 Tbilisid\u0259 ke\u00e7irilib. Biz bu layih\u0259y\u0259 daha b\u00f6y\u00fck perspektivd\u0259n bax\u0131r\u0131q v\u0259 onu sad\u0259c\u0259 \u201cQara d\u0259niz kabeli\u201d kimi deyil, X\u0259z\u0259rd\u0259ki k\u00fcl\u0259k enerjisi stansiyalar\u0131ndan Avropaya enerjini \u00f6t\u00fcr\u0259n vasit\u0259 kimi q\u0259bul edirik.<\/p>\n<p>Avropa \u0130ttifaq\u0131 Az\u0259rbaycan\u0131n enerji layih\u0259l\u0259rini q\u0259ti \u015f\u0259kild\u0259 d\u0259st\u0259kl\u0259yir.<\/p>\n<p>\u0130st\u0259r hidro, ist\u0259r k\u00fcl\u0259k enerjisi sah\u0259sind\u0259 h\u0259m G\u00fcrc\u00fcstanda, h\u0259m d\u0259 Az\u0259rbaycanda, o c\u00fcml\u0259d\u0259n Qaraba\u011fda b\u00f6y\u00fck potensial var.<\/p>\n<p>Qeyd olunub ki, Birl\u0259\u015fmi\u015f \u015etatlarla Az\u0259rbaycan aras\u0131nda ikit\u0259r\u0259fli m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rin g\u00fcnd\u0259liyi b\u00f6y\u00fck t\u0259\u0259ss\u00fcrat ba\u011f\u0131\u015flay\u0131r. Enerji t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri il\u0259 ba\u011fl\u0131 olan b\u00fct\u00fcn layih\u0259l\u0259r Birl\u0259\u015fmi\u015f \u015etatlar t\u0259r\u0259find\u0259n d\u0259st\u0259kl\u0259nib. D\u00fcnya Bank\u0131 Bak\u0131-Tbilisi-Ceyhan\u0131n tikintisin\u0259 v\u0259saitin ayr\u0131lmas\u0131n\u0131 bir il yubatd\u0131, Birl\u0259\u015fmi\u015f \u015etatlar biz\u0259 h\u0259min \u00e7\u0259tinlikl\u0259ri d\u0259f etm\u0259kd\u0259 yard\u0131m\u00e7\u0131 oldu. Birl\u0259\u015fmi\u015f \u015etatlar\u0131n C\u0259nub Qaz D\u0259hlizi il\u0259 ba\u011fl\u0131 Az\u0259rbaycan\u0131n planlar\u0131na verdiyi d\u0259st\u0259k \u00e7ox \u0259h\u0259miyy\u0259tli oldu. Bizim Birl\u0259\u015fmi\u015f \u015etatlarla \u00e7ox d\u0259rin m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rimiz var v\u0259 x\u00fcsus\u0259n d\u0259 indi. He\u00e7 k\u0259s d\u00fc\u015f\u00fcnm\u0259m\u0259lidir ki, 907-ci d\u00fcz\u0259li\u015f v\u0259 b\u0259zi dig\u0259r m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rimiz\u0259 t\u0259sir ed\u0259 bil\u0259r. Onlar x\u0131rda m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rdir.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan v\u0259 Pakistan \u0259sl dost v\u0259 qarda\u015f \u00f6lk\u0259l\u0259rdir. Biz Pakistan xalq\u0131na, indiki v\u0259 ke\u00e7mi\u015f h\u00f6kum\u0259tl\u0259rin\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fc v\u0259 suverenliyi il\u0259 ba\u011fl\u0131 h\u0259r zaman g\u00f6st\u0259ril\u0259n d\u0259st\u0259y\u0259 g\u00f6r\u0259 minn\u0259tdar\u0131q.<\/p>\n<p>Z\u0259ng\u0259zur d\u0259hlizi, sad\u0259c\u0259, Az\u0259rbaycan v\u0259 Erm\u0259nistan \u00fc\u00e7\u00fcn deyil, bu layih\u0259nin qlobal s\u0259viyy\u0259d\u0259 \u0259h\u0259miyy\u0259ti var. Z\u0259ng\u0259zur d\u0259hlizinin b\u00f6y\u00fck potensial\u0131 var. \u00c7in, Q\u0131r\u011f\u0131z\u0131stan v\u0259 \u00d6zb\u0259kistan aras\u0131nda d\u0259mir yolu \u0259laq\u0259si yarad\u0131l\u0131r v\u0259 Z\u0259ng\u0259zur d\u0259hlizi h\u0259min mar\u015frutun davam\u0131, \u201cBir k\u0259m\u0259r, bir yol\u201d layih\u0259sinin v\u0259 ya \u015eimal-C\u0259nub d\u0259hlizinin t\u0259rkib hiss\u0259si ola bil\u0259r. \u00c7\u00fcnki Nax\u00e7\u0131van \u0259razisind\u0259n \u0130ran\u0131n d\u0259mir yolu il\u0259 ba\u011flant\u0131s\u0131 var v\u0259 bu mar\u015frutla Fars k\u00f6rf\u0259zi istiqam\u0259tind\u0259 y\u00fckl\u0259r da\u015f\u0131na bil\u0259r. Erm\u0259nistan \u0259razisind\u0259n ke\u00e7\u0259n 40 kilometrd\u0259n bir az art\u0131q olan d\u0259mir yolu x\u0259tti in\u015fa edils\u0259, bu, beyn\u0259lxalq layih\u0259 olacaq. Erm\u0259nistan bu layih\u0259 qar\u015f\u0131s\u0131nda s\u00fcni mane\u0259l\u0259r yaradacaqsa, onlar bundan yaln\u0131z uduzacaqlar.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan v\u0259 \u00c7in aras\u0131nda \u0259la m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r var v\u0259 g\u00f6r\u00fcl\u0259n i\u015fl\u0259r h\u0259min \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n inki\u015faf\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn z\u0259min yarad\u0131r.<\/p>\n<p>Orta D\u0259hliz layih\u0259si Az\u0259rbaycan t\u0259r\u0259find\u0259n tam d\u0259st\u0259kl\u0259nir. Az\u0259rbaycan yaln\u0131z y\u00fck da\u015f\u0131malar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn tranzit mar\u015frutu olmamal\u0131d\u0131r. Biz bu imkandan istifad\u0259 ed\u0259r\u0259k, mar\u015frut boyu biznes f\u0259aliyy\u0259tini stimulla\u015fd\u0131rmal\u0131y\u0131q.<\/p>\n<p>\u018fl\u0259t Azad Ticar\u0259t Zonas\u0131n\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259k f\u0259aliyy\u0259ti il\u0259 ba\u011fl\u0131 b\u00f6y\u00fck g\u00f6zl\u0259ntil\u0259r var. Zonan\u0131n g\u00fccl\u00fc qanunvericilik bazas\u0131 var, qaydalar investorlar \u00fc\u00e7\u00fcn c\u0259lbedicidir. \u0130lkin infrastruktur haz\u0131rda yarad\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan T\u00fcrk D\u00f6vl\u0259tl\u0259ri T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n b\u00fct\u00fcn f\u0259aliyy\u0259ti d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 f\u0259al olub. T\u0259sad\u00fcfi deyil ki, t\u0259\u015fkilat\u0131n yarad\u0131lmas\u0131 haqq\u0131nda b\u0259yannam\u0259 10 ild\u0259n art\u0131q bundan \u0259vv\u0259l Nax\u00e7\u0131vanda q\u0259bul edilib. T\u0259\u015fkilat\u0131n ad\u0131n\u0131n d\u0259yi\u015fdirilm\u0259si onun, sad\u0259c\u0259, nec\u0259 adland\u0131r\u0131lmas\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259si deyil. Burada mahiyy\u0259td\u0259n s\u00f6hb\u0259t gedir. T\u0259\u015fkilat\u0131 daha vacib beyn\u0259lxalq oyun\u00e7uya \u00e7evir\u0259 bils\u0259k h\u0259r k\u0259s bundan faydalanar. T\u0259\u015fkilat qlobal g\u00fcc m\u0259rk\u0259zl\u0259rind\u0259n biri ola bil\u0259r v\u0259 olmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Rusiya-Ukrayna m\u00fcharib\u0259si ba\u015flayandan Az\u0259rbaycan 10-dan art\u0131q d\u00f6vl\u0259td\u0259n enerji t\u0259chizat\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 m\u00fcraci\u0259t al\u0131b. M\u00fcraci\u0259tl\u0259r t\u0259chizat\u0131n h\u0259cminin art\u0131r\u0131lmas\u0131 v\u0259 ya t\u0259chizata ba\u015flamaq imkanlar\u0131 axtar\u0131lmas\u0131ndan ibar\u0259tdir. \u018flb\u0259tt\u0259, bunun \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259lav\u0259 s\u0259rmay\u0259 laz\u0131md\u0131r v\u0259 bir s\u0131ra texniki m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r \u00f6z h\u0259llini tapmal\u0131d\u0131r. Avropa \u0130nvestisiya Bank\u0131 art\u0131q t\u0259bii yanacaqla ba\u011fl\u0131 layih\u0259l\u0259ri maliyy\u0259l\u0259\u015fdirmir.<\/p>\n<p>Avropa \u00f6lk\u0259l\u0259rin\u0259 m\u00fcmk\u00fcn q\u0259d\u0259r \u00e7ox qaz n\u0259ql etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn bir s\u0131ra diplomatik add\u0131mlar at\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>\u201c\u015eahd\u0259niz\u201d yata\u011f\u0131ndan \u0259lav\u0259 qaz g\u00f6zl\u0259nir. T\u0259qrib\u0259n d\u00f6rd ild\u0259n sonra \u201c\u015eahd\u0259niz\u201d yata\u011f\u0131n\u0131n yeni fazas\u0131ndan \u0259lav\u0259 qaz hasil edil\u0259c\u0259k. \u201cAb\u015feron\u201d yata\u011f\u0131ndan qaz t\u0259chizat\u0131n\u0131n ba\u015flan\u0131lmas\u0131 ehtimal\u0131 var. \u0130lk m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259 \u201cAb\u015feron\u201ddan 1,5 milyard kubmetr \u0259ld\u0259 ed\u0259c\u0259yik. \u201cAz\u0259ri-\u00c7\u0131raq-G\u00fcn\u0259\u015fli\u201d yata\u011f\u0131n\u0131n b\u00f6y\u00fck potensial\u0131 var, BP v\u0259 SOCAR art\u0131q o layih\u0259d\u0259 f\u0259al \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Bu, n\u0259h\u0259ng qaz-kondensat yata\u011f\u0131d\u0131r v\u0259 onun minimum ehtiyat\u0131 300 milyard kubmetrdir. \u018flb\u0259tt\u0259, \u201c\u00dcmid\u201d v\u0259 \u201dBab\u0259k\u201d yataqlar\u0131n\u0131n b\u00f6y\u00fck potensial\u0131 var. \u201cQaraba\u011f\u201d neft yata\u011f\u0131m\u0131z var v\u0259 orada da potensial var.<\/p>\n<p>Qaz\u0131n n\u0259qli \u00fc\u00e7\u00fcn imkanlar olmal\u0131d\u0131r v\u0259 TAP m\u00fctl\u0259q geni\u015fl\u0259ndirilm\u0259lidir. Onun s\u0259hml\u0259rinin 20 faizi Az\u0259rbaycana m\u0259xsusdur, bir \u015firk\u0259td\u0259n ba\u015fqa dig\u0259rl\u0259rinin d\u0259 pay\u0131 20 faizdir. Burada TAP-\u0131n geni\u015fl\u0259ndirilm\u0259sin\u0259 dair birg\u0259 q\u0259rar verilm\u0259lidir. TAP geni\u015fl\u0259ndirilm\u0259s\u0259, qaz olmayacaq. Bu g\u00fcn TAP maksimum h\u0259dd\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. TANAP-\u0131 geni\u015fl\u0259ndirm\u0259k daha asand\u0131r, \u00e7\u00fcnki o layih\u0259d\u0259 Az\u0259rbaycan, T\u00fcrkiy\u0259 v\u0259 BP var. TAP-da is\u0259 daha \u00e7\u0259tindir. Trans-Balkan boru k\u0259m\u0259rin\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131m\u0131z olmal\u0131d\u0131r ki, bizim qaz\u0131 g\u00f6zl\u0259y\u0259n \u00f6lk\u0259l\u0259ri t\u0259chiz ed\u0259 bil\u0259k. Avropada interkonnektorlar vaxt\u0131nda tikils\u0259, biz bu ilin sonunda Macar\u0131stan\u0131 v\u0259 Serbiyan\u0131 qazla t\u0259min ed\u0259 bil\u0259rik.<\/p>\n<p>\u00d6zb\u0259kistan il\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n mahiyy\u0259ti v\u0259 ruhu unikald\u0131r. T\u0259qrib\u0259n eyni dild\u0259 dan\u0131\u015fan v\u0259 eyni d\u0259y\u0259rl\u0259ri payla\u015fan iki qarda\u015f xalq aras\u0131nda \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q \u0259laq\u0259l\u0259rin qorunmas\u0131 olduqca vacib v\u0259zif\u0259dir.<\/p>\n<p>Prezident \u0130lham \u018fliyev t\u0259r\u0259find\u0259n s\u00f6yl\u0259nil\u0259n fikirl\u0259r h\u0259r bir Az\u0259rbaycan\u00a0 v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n b\u0259y\u0259nilir v\u0259 d\u0259st\u0259kl\u0259nir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Cari ilin 3 may tarixind\u0259 \u015eu\u015fada \u00dcmummilli Lider Heyd\u0259r \u018fliyevin 100 illik yubileyin\u0259 h\u0259sr olunmu\u015f \u201cB\u00f6y\u00fck Avrasiya geosiyas\u0259tinin formala\u015fmas\u0131: ke\u00e7mi\u015fd\u0259n bu g\u00fcn\u0259 v\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259y\u0259\u201d m\u00f6vzusunda d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc beyn\u0259lxalq konfrans ke\u00e7irilib. Prezident \u0130lham \u018fliyev konfransda \u00e7\u0131x\u0131\u015f edib. D\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 bildirib ki, \u00a0\u015eu\u015fan\u0131n Az\u0259rbaycan\u0131n tarixind\u0259 x\u00fcsusi yeri var. \u0130ndi \u015eu\u015fa s\u0131f\u0131rdan yenid\u0259n qurulur. Qeyd olunub ki, cari il [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[10],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/24870"}],"collection":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=24870"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/24870\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":24872,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/24870\/revisions\/24872"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=24870"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=24870"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=24870"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}