{"id":23870,"date":"2022-12-16T11:08:48","date_gmt":"2022-12-16T08:08:48","guid":{"rendered":"https:\/\/yeniterter.az\/?p=23870"},"modified":"2022-12-16T11:08:48","modified_gmt":"2022-12-16T08:08:48","slug":"az%c9%99rbaycan-turkiy%c9%99-v%c9%99-turkm%c9%99nistan-arasinda-munasib%c9%99tl%c9%99r-bundan-sonra-daha-yuks%c9%99k-s%c9%99viyy%c9%99d%c9%99-inkisaf-ed%c9%99c%c9%99k","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/yeniterter.az\/?p=23870","title":{"rendered":"Az\u0259rbaycan, T\u00fcrkiy\u0259 v\u0259 T\u00fcrkm\u0259nistan aras\u0131nda m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r bundan sonra daha y\u00fcks\u0259k s\u0259viyy\u0259d\u0259 inki\u015faf ed\u0259c\u0259k"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\" wp-image-23872 alignright\" src=\"https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/3BEA3CAC-B215-4261-8C07-43EC2EA05C9A-1-300x185.jpeg\" alt=\"\" width=\"322\" height=\"199\" srcset=\"https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/3BEA3CAC-B215-4261-8C07-43EC2EA05C9A-1-300x185.jpeg 300w, https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/3BEA3CAC-B215-4261-8C07-43EC2EA05C9A-1-768x475.jpeg 768w, https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/3BEA3CAC-B215-4261-8C07-43EC2EA05C9A-1.jpeg 1000w\" sizes=\"(max-width: 322px) 100vw, 322px\" \/>\u00a0Cari ilin 14 dekabr tarixind\u0259 Prezident \u0130lham \u018fliyev T\u00fcrkm\u0259nistanda t\u0259\u015fkil olunmu\u015f \u00dc\u00e7t\u0259r\u0259fli Zirv\u0259 G\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnd\u0259 i\u015ftirak edib. D\u00f6vl\u0259timizin ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 \u00dc\u00e7t\u0259r\u0259fli Zirv\u0259 G\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnd\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f edib.<\/p>\n<p>Prezident \u0130lham \u018fliyev deyib ki, Az\u0259rbaycan, T\u00fcrkiy\u0259 v\u0259 T\u00fcrkm\u0259nistan bir-biri il\u0259 etnik, dini-m\u0259d\u0259ni k\u00f6kl\u0259r v\u0259 ortaq m\u0259n\u0259vi d\u0259y\u0259rl\u0259r il\u0259 s\u0131x ba\u011fl\u0131d\u0131r. Tarixi ba\u011flar \u00fcz\u0259rind\u0259 qurulmu\u015f m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rimiz \u00f6lk\u0259l\u0259rimiz aras\u0131nda iqtisadiyyat, ticar\u0259t, n\u0259qliyyat-logistika v\u0259 dig\u0259r sah\u0259l\u0259rd\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n inki\u015faf\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn imkanlar yarad\u0131r.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan\u0131n h\u0259m T\u00fcrkiy\u0259, h\u0259m d\u0259 T\u00fcrkm\u0259nistanla siyasi \u0259laq\u0259l\u0259ri y\u00fcks\u0259k s\u0259viyy\u0259d\u0259dir. T\u00fcrkiy\u0259 il\u0259 ke\u00e7\u0259n il imzalad\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u015eu\u015fa B\u0259yannam\u0259si m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rimizi strateji m\u00fctt\u0259fiqlik s\u0259viyy\u0259sin\u0259 \u00e7atd\u0131rm\u0131\u015fd\u0131r. 2017-ci ild\u0259 Az\u0259rbaycan il\u0259 T\u00fcrkm\u0259nistan aras\u0131nda strateji t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131q haqq\u0131nda B\u0259yannam\u0259 imzalanm\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n<p>Qeyd olunub ki, \u00f6lk\u0259l\u0259rimiz beyn\u0259lxalq t\u0259\u015fkilatlar, o c\u00fcml\u0259d\u0259n BMT, \u0130slam \u018fm\u0259kda\u015fl\u0131q T\u0259\u015fkilat\u0131, T\u00fcrk D\u00f6vl\u0259tl\u0259ri T\u0259\u015fkilat\u0131, AT\u018fT v\u0259 dig\u0259r t\u0259sisatlar \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 bir-birin\u0259 qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 d\u0259st\u0259k g\u00f6st\u0259rir v\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q edir.<\/p>\n<p>2022-ci ilin yanvar-oktyabr aylar\u0131nda Az\u0259rbaycan\u0131n T\u00fcrkiy\u0259 il\u0259 ticar\u0259t d\u00f6vriyy\u0259si 45 faiz artaraq 5 milyard dollara \u00e7atm\u0131\u015fd\u0131r. Az\u0259rbaycandan T\u00fcrkiy\u0259 iqtisadiyyat\u0131na 20 milyard dollara yax\u0131n, T\u00fcrkiy\u0259d\u0259n Az\u0259rbaycan iqtisadiyyat\u0131na is\u0259 14 milyard dollara yax\u0131n s\u0259rmay\u0259 yat\u0131r\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r. Bu il T\u00fcrkm\u0259nistan il\u0259 ticar\u0259t d\u00f6vriyy\u0259si 5 d\u0259f\u0259 artm\u0131\u015fd\u0131r.<!--more--><\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan, T\u00fcrkiy\u0259 v\u0259 T\u00fcrkm\u0259nistan n\u0259qliyyat-logistika sah\u0259sind\u0259 b\u00f6y\u00fck u\u011furlara imza atm\u0131\u015fd\u0131r. \u00d6lk\u0259l\u0259rimiz t\u0259r\u0259find\u0259n bir \u00e7ox layih\u0259l\u0259r icra edilmi\u015fdir ki, bunlar da \u00f6z n\u00f6vb\u0259sind\u0259 n\u0259qliyyat ba\u011flant\u0131lar\u0131 sah\u0259sind\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q \u00fc\u00e7\u00fcn yeni imkanlar a\u00e7\u0131r. H\u0259r \u00fc\u00e7 \u00f6lk\u0259d\u0259 bu sah\u0259y\u0259 qoyulan s\u0259rmay\u0259l\u0259r yeni, m\u00fcasir infrastrukturun yarad\u0131lmas\u0131na xidm\u0259t etmi\u015fdir.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan \u015e\u0259rq-Q\u0259rb v\u0259 \u015eimal-C\u0259nub n\u0259qliyyat d\u0259hlizl\u0259rinin f\u0259al i\u015ftirak\u00e7\u0131s\u0131d\u0131r v\u0259 \u00f6z \u0259razisind\u0259 d\u0259mir yolu, avtomobil n\u0259qliyyat\u0131 v\u0259 hava n\u0259qliyyat\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 olan b\u00fct\u00fcn \u0259sas layih\u0259l\u0259ri icra etmi\u015fdir. 2022-ci ilin ilk 10 ay\u0131nda Az\u0259rbaycan \u0259razisind\u0259n ke\u00e7\u0259n \u00fcmumi tranzit da\u015f\u0131malar\u0131n\u0131n h\u0259cmi \u00f6t\u0259n ilin m\u00fcvafiq d\u00f6vr\u00fc il\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 80 faizd\u0259n \u00e7ox artm\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n<p>Z\u0259ng\u0259zur d\u0259hlizi bar\u0259d\u0259 m\u0259lumat ver\u0259n Prezident \u0130lham \u018fliyev deyib ki, \u00a0Z\u0259ng\u0259zur d\u0259hlizinin Az\u0259rbaycan \u0259razisind\u0259n ke\u00e7\u0259n hiss\u0259sind\u0259 apar\u0131lan i\u015fl\u0259rin d\u0259mir yolu x\u0259tti \u00fczr\u0259 40 faizi, avtomobil yolu \u00fczr\u0259 70 faizi icra olunub. B\u00fct\u00fcn i\u015fl\u0259r 2024-c\u00fc ild\u0259 tamamlanacaq v\u0259 n\u0259tic\u0259d\u0259 yeni n\u0259qliyyat d\u0259hlizi yaranacaq.<\/p>\n<p>Regionun logistik potensial\u0131n\u0131 z\u0259nginl\u0259\u015fdir\u0259n layih\u0259l\u0259rin\u0259h\u0259miyy\u0259tind\u0259 qeyd olunub. Bildirilib ki, \u00a0Bak\u0131 Beyn\u0259lxalq D\u0259niz Ticar\u0259t Liman\u0131 ild\u0259 15 milyon ton y\u00fcka\u015f\u0131rma qabiliyy\u0259tin\u0259 malikdir v\u0259 bu h\u0259cmin 25 milyon tona \u00e7atd\u0131r\u0131lmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn v\u0259saitin ayr\u0131lmas\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulur. Ke\u00e7\u0259n il X\u0259z\u0259r d\u0259nizi sahilind\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n \u018fl\u0259t Azad \u0130qtisadi Zonas\u0131n\u0131n t\u0259m\u0259li qoyuldu v\u0259 orada art\u0131q ilk rezidentl\u0259r yerl\u0259\u015fir. Az\u0259rbaycan 50-d\u0259n \u00e7ox y\u00fck g\u0259misi il\u0259 X\u0259z\u0259r d\u0259nizind\u0259 \u0259n b\u00f6y\u00fck ticar\u0259t donanmas\u0131na malikdir. 2013-c\u00fc ild\u0259 istismara verilmi\u015f Bak\u0131 g\u0259miqay\u0131rma zavodu haz\u0131rda tam g\u00fcc\u00fc il\u0259 i\u015fl\u0259yir.<\/p>\n<p>Bak\u0131-Tbilisi-Qars d\u0259mir yolu layih\u0259sin\u0259 \u0259lav\u0259 100 milyon dollardan \u00e7ox s\u0259rmay\u0259 qoyulacaq v\u0259 onun \u00f6t\u00fcr\u00fcc\u00fcl\u00fck qabiliyy\u0259ti haz\u0131rk\u0131 1 milyondan 5 milyon tona \u00e7atd\u0131r\u0131lacaq.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan 18 y\u00fck t\u0259yyar\u0259si il\u0259 regionumuzda \u0259n b\u00f6y\u00fck m\u00fclki hava y\u00fck donanmalar\u0131ndan birin\u0259 malikdir. N\u00f6vb\u0259ti 10 il \u0259rzind\u0259 y\u00fck donanmam\u0131za daha 9 t\u0259yyar\u0259nin \u0259lav\u0259 edilm\u0259si n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulmu\u015fdur. Haz\u0131rda Az\u0259rbaycanda 8 beyn\u0259lxalq hava liman\u0131 f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rir. \u0130\u015f\u011faldan azad olunmu\u015f La\u00e7\u0131nda \u00f6lk\u0259mizin sayca 9-cu beyn\u0259lxalq hava liman\u0131n\u0131n 2024-c\u00fc ild\u0259 a\u00e7\u0131lmas\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulub.<\/p>\n<p>D\u00f6vl\u0259timizin ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 deyib ki, 2020-ci ilin sonunda 44 g\u00fcnl\u00fck V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259sind\u0259 \u0259ld\u0259 olunmu\u015f Z\u0259f\u0259r n\u0259tic\u0259sind\u0259 torpaqlar\u0131m\u0131z Erm\u0259nistan\u0131n 30 illik i\u015f\u011fal\u0131ndan azad edildi. Qaraba\u011f m\u00fcnaqi\u015f\u0259si h\u0259ll edildi v\u0259 bu Q\u0259l\u0259b\u0259 regionda yeni n\u0259qliyyat-kommunikasiya layih\u0259l\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259lveri\u015fli imkan yaratd\u0131.<\/p>\n<p>S\u0259f\u0259r \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 bir s\u0131ra m\u00fch\u00fcm Az\u0259rbaycan-T\u00fcrkiy\u0259-T\u00fcrkm\u0259nistan s\u0259n\u0259dl\u0259ri imzalan\u0131b.<\/p>\n<p>Bu s\u0259n\u0259dl\u0259rin imzalanmas\u0131 m\u00fcxt\u0259lif sah\u0259l\u0259rd\u0259 \u00fc\u00e7t\u0259r\u0259fli m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rin daha y\u00fcks\u0259k s\u0259viyy\u0259d\u0259 inki\u015faf\u0131n\u0131 t\u0259min ed\u0259c\u0259k.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00a0Cari ilin 14 dekabr tarixind\u0259 Prezident \u0130lham \u018fliyev T\u00fcrkm\u0259nistanda t\u0259\u015fkil olunmu\u015f \u00dc\u00e7t\u0259r\u0259fli Zirv\u0259 G\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnd\u0259 i\u015ftirak edib. D\u00f6vl\u0259timizin ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 \u00dc\u00e7t\u0259r\u0259fli Zirv\u0259 G\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnd\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f edib. Prezident \u0130lham \u018fliyev deyib ki, Az\u0259rbaycan, T\u00fcrkiy\u0259 v\u0259 T\u00fcrkm\u0259nistan bir-biri il\u0259 etnik, dini-m\u0259d\u0259ni k\u00f6kl\u0259r v\u0259 ortaq m\u0259n\u0259vi d\u0259y\u0259rl\u0259r il\u0259 s\u0131x ba\u011fl\u0131d\u0131r. Tarixi ba\u011flar \u00fcz\u0259rind\u0259 qurulmu\u015f m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rimiz \u00f6lk\u0259l\u0259rimiz aras\u0131nda iqtisadiyyat, ticar\u0259t, n\u0259qliyyat-logistika v\u0259 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[10],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23870"}],"collection":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=23870"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23870\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":23873,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23870\/revisions\/23873"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=23870"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=23870"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=23870"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}