{"id":22642,"date":"2022-09-05T15:31:06","date_gmt":"2022-09-05T12:31:06","guid":{"rendered":"https:\/\/yeniterter.az\/?p=22642"},"modified":"2022-09-05T15:32:26","modified_gmt":"2022-09-05T12:32:26","slug":"az%c9%99rbaycan-italiya-coxt%c9%99r%c9%99fli-munasib%c9%99tl%c9%99ri-getdikc%c9%99-daha-da-sax%c9%99l%c9%99nir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/yeniterter.az\/?p=22642","title":{"rendered":"Az\u0259rbaycan\u2013\u0130taliya \u00e7oxt\u0259r\u0259fli m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri getdikc\u0259 daha da \u015fax\u0259l\u0259nir"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\" wp-image-22643 alignleft\" src=\"https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/305654784_157832696852687_610029551833434129_n-300x152.jpg\" alt=\"\" width=\"298\" height=\"151\" srcset=\"https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/305654784_157832696852687_610029551833434129_n-300x152.jpg 300w, https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/305654784_157832696852687_610029551833434129_n-1024x519.jpg 1024w, https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/305654784_157832696852687_610029551833434129_n-768x389.jpg 768w, https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/305654784_157832696852687_610029551833434129_n-1536x779.jpg 1536w, https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/305654784_157832696852687_610029551833434129_n.jpg 2048w\" sizes=\"(max-width: 298px) 100vw, 298px\" \/>Prezident \u0130lham \u018fliyev cari ilin 2 sentyabr tarixind\u0259 \u0130taliyan\u0131n \u00c7ernobbio \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 ke\u00e7irilmi\u015f 48-ci Beyn\u0259lxalq \u00c7ernobbio Forumunda \u201cEnerji t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyinin t\u0259min olunmas\u0131nda Az\u0259rbaycan\u0131n rolu\u201d m\u00f6vzusunda \u00e7\u0131x\u0131\u015f edib.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan\u0131n d\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131n\u0131n bu Forumdak\u0131 \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131 b\u00f6y\u00fck mara\u011fa s\u0259b\u0259b olub.<\/p>\n<p>C\u0259nab Prezident \u00f6z \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131nda bildirib ki, \u00f6lk\u0259l\u0259rimiz aras\u0131nda siyasi dialoq olduqca f\u0259ald\u0131r v\u0259 ikit\u0259r\u0259fli g\u00fcnd\u0259liyimiz\u0259 yeni, vacib m\u00f6vzular daxil olunur. \u0130kit\u0259r\u0259fli \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n inki\u015faf\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u00f6n\u0259mli t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcsl\u0259r at\u0131l\u0131r. 2020-ci ild\u0259 \u0130taliya v\u0259 Az\u0259rbaycan aras\u0131nda strateji t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131\u011fa dair s\u0259n\u0259d imzalanm\u0131\u015fd\u0131r. <!--more-->\u00d6lk\u0259l\u0259rimiz aras\u0131nda s\u0131x \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q v\u0259 strateji t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131q il\u0259 ba\u011fl\u0131 daim geni\u015f m\u00fczakir\u0259l\u0259r davaml\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 apar\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>\u00d6n\u0259mli \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q istiqam\u0259tl\u0259rind\u0259n biri t\u0259hsil sah\u0259sidir. Az\u0259rbaycan\u0131n ADA Universiteti \u0130taliyan\u0131n be\u015f apar\u0131c\u0131 universitetinin t\u0259r\u0259fda\u015f\u0131d\u0131r. Bunlar Luiss Universiteti, Turin Politexnik Universiteti, Milan Politexnik Universiteti, Bolonya Universiteti v\u0259 Roman\u0131n Sapienza Universitetidir.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan \u0130taliyan\u0131 neftl\u0259 t\u0259chiz ed\u0259n bir n\u00f6mr\u0259li \u00f6lk\u0259dir. 1994-c\u00fc ild\u0259 m\u00fcst\u0259qilliyimizin b\u0259rpas\u0131ndan, sad\u0259c\u0259, \u00fc\u00e7 il ke\u00e7dikd\u0259n sonra Az\u0259rbaycan d\u00fcnyan\u0131n apar\u0131c\u0131 enerji \u015firk\u0259tl\u0259rini X\u0259z\u0259r d\u0259nizind\u0259 \u00e7al\u0131\u015fma\u011fa d\u0259v\u0259t ed\u0259n ilk \u00f6lk\u0259 oldu. Tezlikl\u0259 Avropa bazar\u0131na, \u0259sas\u0259n d\u0259 \u0130taliyaya neft ixrac ed\u0259n \u00f6lk\u0259y\u0259 \u00e7evrildik.<\/p>\n<p>Qeyd olunub ki, iki strateji neft boru k\u0259m\u0259rinin in\u015fas\u0131 il\u0259 Az\u0259rbaycan Avrasiyan\u0131n enerji x\u0259rit\u0259sinin d\u0259yi\u015fdirilm\u0259si prosesind\u0259 t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fc \u00f6z \u00fcz\u0259rin\u0259 g\u00f6t\u00fcrd\u00fc. Biri T\u00fcrkiy\u0259nin Aral\u0131q d\u0259nizi sahilind\u0259ki limana q\u0259d\u0259r uzan\u0131r, dig\u0259ri is\u0259 G\u00fcrc\u00fcstan\u0131n Qara d\u0259niz sahilind\u0259ki limana q\u0259d\u0259r. Bununla da Az\u0259rbaycan Qara d\u0259niz bazar\u0131 v\u0259 d\u00fcnya bazarlar\u0131na t\u0259chizat\u0131 \u015fax\u0259l\u0259ndirm\u0259y\u0259 nail oldu.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan\u0131n enerji strategiyas\u0131n\u0131n \u00f6n\u0259mli m\u0259rh\u0259l\u0259si n\u0259h\u0259ng qaz yataqlar\u0131n\u0131n istismar\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r. Az\u0259rbaycan\u0131n t\u0259sdiq edilmi\u015f ehtiyatlar\u0131 2,6 trilyon kubmetr\u0259 b\u0259rab\u0259rdir. Az\u0259rbaycan son 10 il \u0259rzind\u0259 qon\u015fu \u00f6lk\u0259l\u0259r bazar\u0131nda etibarl\u0131 t\u0259chizat\u00e7\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan b\u00f6y\u00fck qaz t\u0259chizat\u0131 boru k\u0259m\u0259rin\u0259 malikdir. C\u0259nub Qaz D\u0259hlizi \u00fc\u00e7 boru k\u0259m\u0259rind\u0259n ibar\u0259t inteqrasiya edilmi\u015f boru k\u0259m\u0259rl\u0259ri sistemidir \u2013 C\u0259nubi Qafqaz boru k\u0259m\u0259ri, Trans-Anadolu (TANAP) boru k\u0259m\u0259ri v\u0259 Trans-Adriatik (TAP) boru k\u0259m\u0259ridir ki, o, \u0130taliyaya q\u0259d\u0259r uzan\u0131r. Bu, 3500 kilometr uzunlu\u011funda m\u00fcr\u0259kk\u0259b texniki infrastrukturdur.<\/p>\n<p>Diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131l\u0131b ki, Az\u0259rbaycan\u0131n t\u0259bii qaz ehtiyatlar\u0131na t\u0259l\u0259bat durmadan art\u0131r. Bir il yar\u0131m \u0259rzind\u0259 art\u0131q Avropaya 13,5 milyard kubmetr qaz n\u0259ql edilib ki, onun da 11,7 milyard kubmetri \u0130taliyan\u0131n pay\u0131na d\u00fc\u015f\u00fcr. Cari ild\u0259 \u0130taliya bazar\u0131na 10 milyard kubmetr qaz n\u0259ql etm\u0259k planla\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r. \u00dcmumi ixrac\u0131m\u0131z 22 milyard kubmetrd\u0259n art\u0131q olacaq v\u0259 burada art\u0131m \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7ox b\u00f6y\u00fck potensial var.<\/p>\n<p>Avropa \u0130ttifaq\u0131 il\u0259 Az\u0259rbaycan aras\u0131nda enerji sah\u0259sind\u0259 strateji t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131\u011fa dair Anla\u015fma Memorandumunun imzalanmas\u0131 b\u00fct\u00fcn \u00f6lk\u0259l\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn b\u00f6y\u00fck perspektivl\u0259r v\u0259d edir. S\u00f6z\u00fcged\u0259n Memorandum enerji resurslar\u0131m\u0131z\u0131n daha da inki\u015faf etdirilm\u0259si istiqam\u0259tind\u0259 at\u0131lm\u0131\u015f \u00e7ox vacib add\u0131md\u0131r. Bu s\u0259n\u0259d g\u0259l\u0259c\u0259k f\u0259aliyy\u0259timizin yol x\u0259rit\u0259sidir.<\/p>\n<p>Rusiya-Ukrayna m\u00fcharib\u0259si n\u0259tic\u0259sind\u0259 t\u0259bii qaz m\u0259s\u0259l\u0259si avropal\u0131lar\u0131n g\u00fcnd\u0259liyind\u0259 \u0259n aktual m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259n biridir. \u0130onik-Adriatik boru k\u0259m\u0259ri layih\u0259si var ki, o, Az\u0259rbaycan qaz\u0131n\u0131 \u00fc\u00e7 Balkan \u00f6lk\u0259sin\u0259 \u00e7atd\u0131racaq. Rusiya-Ukrayna m\u00fcharib\u0259si ba\u015flayandan Az\u0259rbaycana qaz ixrac\u0131n\u0131n h\u0259cminin art\u0131r\u0131lmas\u0131 v\u0259 ya ixraca ba\u015flan\u0131lmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 10-dan art\u0131q \u00f6lk\u0259d\u0259n r\u0259smi m\u00fcraci\u0259tl\u0259r olunub.<\/p>\n<p>Avropa \u0130ttifaq\u0131 v\u0259 Az\u0259rbaycan aras\u0131nda enerji il\u0259 ba\u011fl\u0131 dialoqa start verilib. Buraya yaln\u0131z t\u0259bii qaz deyil, h\u0259m\u00e7inin enerji bazar\u0131n\u0131n dig\u0259r seqmentl\u0259ri d\u0259 daxil olacaq, x\u00fcsusil\u0259 elektrik enerjisi, hidrogen v\u0259 ya\u015f\u0131l hidrogen daxildir.<\/p>\n<p>B\u0259rpaolunan enerji sah\u0259sin\u0259 s\u0259rmay\u0259 qoymaq m\u0259n\u0259vi \u00f6hd\u0259likdir. B\u0259rpaolunan enerji sah\u0259l\u0259rinin Az\u0259rbaycandak\u0131 potensial\u0131 d\u0259y\u0259rl\u0259ndirilib. X\u0259z\u0259rin t\u0259kc\u0259 Az\u0259rbaycan sektorunda t\u0259sdiq olunmu\u015f potensial\u0131 157 qiqavatd\u0131r;<\/p>\n<p>2020-ci ilin V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259sind\u0259 azad etdiyimiz \u0259razil\u0259rd\u0259 &#8211; Qaraba\u011f v\u0259 Z\u0259ng\u0259zurda k\u00fcl\u0259k, g\u00fcn\u0259\u015f v\u0259 hidroenerji stansiyalar\u0131n\u0131n potensial\u0131 10 qiqavatdan \u00e7oxdur. Bu m\u00fch\u00fcm potensial\u0131n inki\u015faf etdirilm\u0259si m\u0259rh\u0259l\u0259sind\u0259yik. Bu imkanlar ixrac \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259lav\u0259 qaz t\u0259dar\u00fck etm\u0259y\u0259 k\u00f6m\u0259k ed\u0259c\u0259kdir.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan ke\u00e7\u0259n il m\u00fcst\u0259qilliyinin 30-cu ild\u00f6n\u00fcm\u00fcn\u00fc qeyd etdi. Az\u0259rbaycan h\u0259r zaman \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q sah\u0259l\u0259rini tapma\u011fa \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Az\u0259rbaycan he\u00e7 bir zaman \u00f6z\u00fcn\u00fc n\u0259h\u0259ng qon\u015fular\u0131n siyas\u0259tin\u0259 uy\u011funla\u015fd\u0131rmay\u0131b. Bizim h\u0259r zaman \u00f6z siyas\u0259timiz olub, hans\u0131 ki, beyn\u0259lxalq h\u00fcquq, \u0259dal\u0259t, beyn\u0259lxalq t\u0259\u015fkilatlar\u0131n q\u0259rarlar\u0131 v\u0259 s\u0259n\u0259dl\u0259ri, h\u0259m\u00e7inin m\u00fcdriklik \u00fcz\u0259rind\u0259 formala\u015f\u0131b.<\/p>\n<p>Art\u0131q 30 ildir ki, bizim insanlar\u0131m\u0131z m\u00fcst\u0259qildir v\u0259 biz \u0259b\u0259di olaraq m\u00fcst\u0259qil ya\u015famaq ist\u0259yirik. Az\u0259rbaycan art\u0131q sabit siyasi m\u00f6vqey\u0259 malikdir, h\u0259m\u00e7inin iqtisadiyyat\u0131m\u0131z da sabitdir. M\u00fcst\u0259qil olmaq \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259sasl\u0131 maliyy\u0259 yat\u0131r\u0131mlar\u0131 edilib.<\/p>\n<p>D\u00fcnya fevraldan \u0259vv\u0259l oldu\u011fu v\u0259ziyy\u0259td\u0259 he\u00e7 vaxt olmayacaq. D\u00fcnya d\u0259yi\u015fib v\u0259 bu d\u0259yi\u015fiklikl\u0259rin hans\u0131 ax\u0131nla ged\u0259c\u0259yi Ukraynada m\u00fcharib\u0259 n\u0259 q\u0259d\u0259r m\u00fcdd\u0259t davam ed\u0259c\u0259k v\u0259 bu sava\u015f\u0131n sonu nec\u0259 bit\u0259c\u0259k, d\u00fcnyadak\u0131 g\u00fccl\u0259rin balans\u0131 hans\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 olacaq kimi amill\u0259rd\u0259n as\u0131l\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>M\u00fcst\u0259qil bir \u00f6lk\u0259 kimi xarici amill\u0259rd\u0259n m\u00fcdafi\u0259 olunmaq \u0259sas m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259ndir. \u00d6lk\u0259l\u0259rimiz daxil\u0259n art\u0131q inteqrasiya edib. Bizim daxild\u0259 \u00f6lk\u0259mizi hans\u0131 y\u00f6nd\u0259 inki\u015faf etdirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn birliyimiz var. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 yeni qlobal d\u00fcz\u0259nin bizim regiona t\u0259sirl\u0259ri, b\u00f6y\u00fck region \u00f6lk\u0259l\u0259rinin m\u00f6vqel\u0259rinin nec\u0259 olaca\u011f\u0131, Erm\u0259nistanla s\u00fclh\u0259 nail olmaq planlar\u0131m\u0131zda n\u0259l\u0259r \u0259ld\u0259 ed\u0259c\u0259yimiz, \u00f6vladlar\u0131m\u0131z v\u0259 yeni n\u0259sill\u0259rin g\u0259l\u0259c\u0259yinin nec\u0259 olaca\u011f\u0131 bizim \u00fc\u00e7\u00fcn \u00f6n\u0259mlidir.<\/p>\n<p>D\u00f6vl\u0259timizin ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 s\u00f6yl\u0259yib ki, bu g\u00fcn d\u00fcnyada beyn\u0259lxalq h\u00fcquq normalar\u0131 tamamil\u0259 pozulub. Beyn\u0259lxalq h\u00fcquq normalar\u0131 bizim \u00f6z m\u0259s\u0259l\u0259mizd\u0259 d\u0259 pozulmu\u015fdur. Biz torpaqlar\u0131m\u0131z i\u015f\u011fal alt\u0131nda olark\u0259n beyn\u0259lxalq ictimaiyy\u0259t\u0259 f\u0259al \u015f\u0259kild\u0259 m\u00fcraci\u0259t etmi\u015fdik. Birl\u0259\u015fmi\u015f Mill\u0259tl\u0259r T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik \u015euras\u0131n\u0131n q\u0259tnam\u0259l\u0259ri 27 il \u0259rzind\u0259 yerin\u0259 yetirilm\u0259mi\u015fdi.<\/p>\n<p>Prezident \u0130lham \u018fliyevin \u0130taliyaya s\u0259f\u0259rinin yekunlar\u0131 h\u0259m Az\u0259rbaycan, h\u0259m d\u0259 \u0259sas t\u0259r\u0259fda\u015f\u0131m\u0131z olan \u0130taliya \u00fc\u00e7\u00fcn olduqca \u0259h\u0259miyy\u0259tlidir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Prezident \u0130lham \u018fliyev cari ilin 2 sentyabr tarixind\u0259 \u0130taliyan\u0131n \u00c7ernobbio \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 ke\u00e7irilmi\u015f 48-ci Beyn\u0259lxalq \u00c7ernobbio Forumunda \u201cEnerji t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyinin t\u0259min olunmas\u0131nda Az\u0259rbaycan\u0131n rolu\u201d m\u00f6vzusunda \u00e7\u0131x\u0131\u015f edib. Az\u0259rbaycan\u0131n d\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131n\u0131n bu Forumdak\u0131 \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131 b\u00f6y\u00fck mara\u011fa s\u0259b\u0259b olub. C\u0259nab Prezident \u00f6z \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131nda bildirib ki, \u00f6lk\u0259l\u0259rimiz aras\u0131nda siyasi dialoq olduqca f\u0259ald\u0131r v\u0259 ikit\u0259r\u0259fli g\u00fcnd\u0259liyimiz\u0259 yeni, vacib m\u00f6vzular daxil olunur. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[10],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/22642"}],"collection":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=22642"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/22642\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":22646,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/22642\/revisions\/22646"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=22642"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=22642"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=22642"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}