{"id":21494,"date":"2022-05-04T15:59:06","date_gmt":"2022-05-04T12:59:06","guid":{"rendered":"https:\/\/yeniterter.az\/?p=21494"},"modified":"2022-05-04T16:00:42","modified_gmt":"2022-05-04T13:00:42","slug":"az%c9%99rbaycanin-sulh-t%c9%99sbbusl%c9%99ri-c%c9%99nubi-qafqazin-inkisafi-ucun-yeni-imkanlar-yaradir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/yeniterter.az\/?p=21494","title":{"rendered":"Az\u0259rbaycan\u0131n s\u00fclh t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcsl\u0259ri C\u0259nubi Qafqaz\u0131n inki\u015faf\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn yeni imkanlar yarad\u0131r"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-21495 alignright\" src=\"https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/278845779_128393713129919_6295524458778627912_n-300x189.jpg\" alt=\"\" width=\"375\" height=\"236\" srcset=\"https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/278845779_128393713129919_6295524458778627912_n-300x189.jpg 300w, https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/278845779_128393713129919_6295524458778627912_n-1024x645.jpg 1024w, https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/278845779_128393713129919_6295524458778627912_n-768x484.jpg 768w, https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/278845779_128393713129919_6295524458778627912_n.jpg 1340w\" sizes=\"(max-width: 375px) 100vw, 375px\" \/>\u00a0 Aprelin 29-da ADA Universitetind\u0259 \u201cC\u0259nubi QAfqaz: \u0130nki\u015faf v\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q m\u00f6vzusunda beyn\u0259lxalq konfrans ke\u00e7irilib. Prezident \u0130lham \u018fliyev konfransda giri\u015f nitqi s\u00f6yl\u0259yib.<\/p>\n<p>Prezident \u0130lham \u018fliyev bildirib ki, \u00a0erm\u0259nil\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n 30 il\u0259 yax\u0131n davam ed\u0259n i\u015f\u011fal \u0259rzind\u0259 b\u00fct\u00fcn \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rimiz v\u0259 k\u0259ndl\u0259rimizd\u0259 barbarl\u0131q v\u0259 vandalizm aktlar\u0131 h\u0259yata ke\u00e7irilib, b\u00fct\u00fcn \u015f\u0259h\u0259r v\u0259 k\u0259ndl\u0259r da\u011f\u0131d\u0131l\u0131b. K\u00fctl\u0259vi da\u011f\u0131nt\u0131lar Birinci Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259sinin deyil, 30 il \u00e7\u0259k\u0259n i\u015f\u011fal zaman\u0131 Erm\u0259nistan\u0131n t\u00f6r\u0259tdiyi barbarl\u0131q v\u0259 vandalizmin n\u0259tic\u0259sidir. B\u00fct\u00fcn k\u0259ndl\u0259rimiz v\u0259 \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rimizin \u0259ks\u0259r hiss\u0259si da\u011f\u0131d\u0131l\u0131b v\u0259 yerl\u0259-yeksan edilib. B\u0259zi rayonlarda, m\u0259s\u0259l\u0259n, K\u0259lb\u0259c\u0259rd\u0259, La\u00e7\u0131nda v\u0259 qism\u0259n, Z\u0259ngilanda v\u0259 \u015eu\u015fada r\u0259sm\u0259n Erm\u0259nistan h\u00f6kum\u0259tinin sponsorluq etdiyi qeyri-qanuni m\u0259skunla\u015fma proqram\u0131 h\u0259yata ke\u00e7irilmi\u015fdir. Bu, beyn\u0259lxalq konvensiyalar\u0131n kobud pozulmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>\u015eu\u015fa B\u0259yannam\u0259sini imzalamaqla biz T\u00fcrkiy\u0259 il\u0259 h\u0259m s\u00f6zd\u0259, h\u0259m d\u0259 \u0259m\u0259ld\u0259 bir oldu\u011fumuzu b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyaya b\u0259yan etdik. B\u0259yannam\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n mahiyy\u0259tini r\u0259smil\u0259\u015fdirdi, \u00e7\u00fcnki biz onsuz da ist\u0259nil\u0259n \u015f\u0259kild\u0259 m\u00fctt\u0259fiq idik, b\u00fct\u00fcn sah\u0259l\u0259rd\u0259, o c\u00fcml\u0259d\u0259n h\u0259rbi v\u0259 m\u00fcdafi\u0259 s\u0259nayesi sah\u0259sind\u0259.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan Erm\u0259nistanla s\u00fclh m\u00fcqavil\u0259sinin imzalanmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn 5 prinsip t\u0259klif edib v\u0259 sonda Erm\u0259nistan h\u00f6kum\u0259ti pozitiv yana\u015faraq bu t\u0259klifl\u0259ri q\u0259bul edib. Bu prinsipl\u0259r Erm\u0259nistanla imzalanacaq s\u00fclh m\u00fcqavil\u0259sinin \u0259sas\u0131n\u0131 t\u0259\u015fkil ed\u0259c\u0259k. \u018fg\u0259r s\u00fclh m\u00fcqavil\u0259si imzalanarsa v\u0259 h\u0259min t\u0259m\u0259l prinsipl\u0259r h\u0259yata ke\u00e7\u0259rs\u0259, onda Qafqazda s\u00fclh uzunm\u00fcdd\u0259tli v\u0259 dayan\u0131ql\u0131 olacaq.<!--more--><\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan\u0131n a\u00e7\u0131q b\u0259yan edilmi\u015f v\u0259 beyn\u0259lxalq ictimaiyy\u0259t t\u0259r\u0259find\u0259n q\u0259bul olunmu\u015f s\u00fclh g\u00fcnd\u0259liyi v\u0259 t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcsl\u0259ri C\u0259nubi Qafqazda regional inki\u015faf \u00fc\u00e7\u00fcn yeni imkanlar\u0131n yarad\u0131lmas\u0131na y\u00f6n\u0259ldilib. Bu, t\u0259kc\u0259 Az\u0259rbaycan v\u0259 Erm\u0259nistan aras\u0131nda deyil, \u00fcmumiyy\u0259tl\u0259, C\u0259nubi Qafqaza aid m\u0259s\u0259l\u0259dir.<\/p>\n<p>Konfransda deyilib ki, Qaraba\u011fda ya\u015fayan erm\u0259nil\u0259r vahid Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259tind\u0259 \u00f6zl\u0259rini daha t\u0259hl\u00fck\u0259siz v\u0259 rahat hiss ed\u0259 bil\u0259rl\u0259r. Bunun \u00fc\u00e7\u00fcn erm\u0259nil\u0259r, ilk n\u00f6vb\u0259d\u0259, separatizm meyill\u0259rin\u0259 son qoymal\u0131, reall\u0131qlar\u0131 anlamal\u0131d\u0131rlar. \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Az\u0259rbaycan \u0259razil\u0259rind\u0259 30-d\u0259k su elektrik stansiyas\u0131 Erm\u0259nistan t\u0259r\u0259find\u0259n m\u0259hv edilmi\u015fdir. K\u0259lb\u0259c\u0259r v\u0259 T\u0259rt\u0259r rayonlar\u0131nda quruculuq i\u015fl\u0259rin\u0259 ba\u015flan\u0131l\u0131b, 20MVt-l\u0131q stansiya art\u0131q istifad\u0259y\u0259 verilib. Cari ild\u0259 25 MVt-l\u0131q hidroelektrik stansiya istifad\u0259y\u0259 veril\u0259c\u0259k. Ancaq su elektrik stansiyalar\u0131n\u0131n potensial\u0131 daha \u00e7oxdur. B\u00fct\u00fcn Qaraba\u011f v\u0259 \u015e\u0259rqi Z\u0259ng\u0259zur elektrik x\u0259tl\u0259ri il\u0259 birl\u0259\u015fdirilib. B\u0259zi hallarda h\u0259min elektrik x\u0259tl\u0259ri ilin alt\u0131 ay\u0131 qarl\u0131 olan 3500 metrlik da\u011flar \u00fcz\u0259rind\u0259n sal\u0131nmal\u0131 olub.<\/p>\n<p>Prezident \u0130lham \u018fliyev deyib ki, uzun ill\u0259r \u0259rzind\u0259 g\u00fccl\u00fc orduya, g\u00fccl\u00fc iqtisadiyyata v\u0259 yeni n\u0259sl\u0259 ehtiyac var idi. Qaraba\u011f u\u011frunda \u00f6l\u0259nl\u0259rin b\u00f6y\u00fck \u0259ks\u0259riyy\u0259ti he\u00e7 zaman Qaraba\u011f\u0131 g\u00f6rm\u0259mi\u015fdi. Onlar g\u0259nc n\u0259slin n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259ri, v\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259r, V\u0259t\u0259ni sev\u0259n, y\u00fcks\u0259k motivasiyal\u0131 insanlar idi.<\/p>\n<p>\u0130\u015f\u011fal d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 yaln\u0131z Qaraba\u011f\u0131 geri qaytarmaq \u00fcz\u0259rind\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fcrd\u00fck. Az\u0259rbaycan m\u00fcst\u0259qilliyin g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259si v\u0259 onun d\u00f6nm\u0259z xarakter almas\u0131, habel\u0259 he\u00e7 k\u0259sd\u0259n, n\u0259 siyasi, n\u0259 iqtisadi, n\u0259 d\u0259 enerji c\u0259h\u0259td\u0259n as\u0131l\u0131 olmama\u011f\u0131 \u00fcz\u0259rind\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131b v\u0259 buna nail olub. \u00d6lk\u0259miz tam olaraq m\u00fcst\u0259qil oldu, m\u00fcst\u0259qil siyas\u0259t aparmaq imkan\u0131n\u0131 \u0259ld\u0259 etdi v\u0259 Qaraba\u011f\u0131 geri qaytard\u0131.<\/p>\n<p>&#8211; T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik olmadan \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q v\u0259 iqtisadi faydadan s\u00f6hb\u0259t ged\u0259 bilm\u0259z. Az\u0259rbaycan il\u0259 Rusiya aras\u0131nda m\u00fctt\u0259fiqlik qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 f\u0259aliyy\u0259ti haqq\u0131nda B\u0259yannam\u0259nin imzalanmas\u0131 da bizim strateji maraqlar\u0131m\u0131za \u0259saslan\u0131r, \u00e7\u00fcnki Rusiya bizim qon\u015fumuzdur.<\/p>\n<p>H\u0259m T\u00fcrkiy\u0259, h\u0259m d\u0259 Rusiya m\u00fcharib\u0259d\u0259n sonra regionda yeni konfiqurasiyan\u0131n i\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131d\u0131r. V\u0259ziyy\u0259t\u0259 n\u0259zar\u0259t ed\u0259n T\u00fcrkiy\u0259-Rusiya Monitorinq M\u0259rk\u0259zi A\u011fdamda yerl\u0259\u015fir. Bel\u0259 bir format tarixd\u0259 ilk d\u0259f\u0259 m\u00fcmk\u00fcn olmu\u015fdur. Bundan \u0259lav\u0259 T\u00fcrkiy\u0259-Rusiya m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri d\u0259 n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131nmal\u0131d\u0131r. Bu g\u00fcn Prezident \u018frdo\u011fan Ukraynada at\u0259\u015fk\u0259sin \u0259ld\u0259 olunmas\u0131nda vasit\u0259\u00e7ilik edir. B\u00fct\u00fcn bunlar regional t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik v\u0259 sabitliy\u0259 xidm\u0259t edir.<\/p>\n<p>Siyasi v\u0259 iqtisadi dialoq davam etm\u0259lidir. Az\u0259rbaycan-T\u00fcrkiy\u0259-Rusiya \u00fc\u00e7t\u0259r\u0259fli dialoq format\u0131nda r\u0259smi t\u0259mas olmay\u0131b. Haz\u0131rk\u0131 regional konfiqurasiya Az\u0259rbaycan\u0131 qane edir. \u00d6lk\u0259mizin b\u00fct\u00fcn qon\u015fularla yax\u015f\u0131 m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri var &#8211; t\u0259kc\u0259 Rusiya v\u0259 T\u00fcrkiy\u0259 il\u0259 deyil, G\u00fcrc\u00fcstan v\u0259 \u0130ranla da;<\/p>\n<p>Qeyd olunub ki, m\u00fcharib\u0259nin bitm\u0259sind\u0259n sonra minalar s\u0259b\u0259bind\u0259n 200-d\u0259n art\u0131q h\u0259rb\u00e7i v\u0259 m\u00fclki v\u0259t\u0259nda\u015f h\u0259lak olmu\u015f v\u0259 ya a\u011f\u0131r yaralanm\u0131\u015fd\u0131r. Erm\u0259nistan minalar\u0131 m\u00fcharib\u0259d\u0259n sonra yerl\u0259\u015fdirib v\u0259 K\u0259lb\u0259c\u0259rd\u0259 yeni basd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f minan\u0131n partlamas\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259 faci\u0259 ba\u015f vermi\u015f v\u0259 iki jurnalistimiz h\u0259lak olmu\u015fdur. Haz\u0131rda b\u00fct\u00fcn \u0259razil\u0259ri minalardan t\u0259mizl\u0259m\u0259k olduqca \u00e7\u0259tindir.<\/p>\n<p>Bu g\u00fcn\u0259 q\u0259d\u0259r t\u00fcrkiy\u0259li m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r minat\u0259mizl\u0259m\u0259 i\u015fl\u0259rind\u0259 k\u00f6m\u0259k edirl\u0259r, ancaq daha geni\u015f beyn\u0259lxalq \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011fa ehtiyac var. T\u0259\u0259ss\u00fcfl\u0259r olsun ki, bu c\u00fcr d\u0259h\u015f\u0259tli davran\u0131\u015fa g\u00f6r\u0259 Erm\u0259nistana he\u00e7 irad bel\u0259 tutulmay\u0131b.<\/p>\n<p>Erm\u0259nistana v\u0259 Az\u0259rbaycana verilmi\u015f maliyy\u0259 paketi aras\u0131nda b\u00f6y\u00fck f\u0259rq m\u00f6vcud idi v\u0259 buna d\u00fcz\u0259li\u015f olunmu\u015fdur. Avropa \u0130ttifaq\u0131 Erm\u0259nistana 2.6 milyard, Az\u0259rbaycana is\u0259 140-160 milyon avro yard\u0131m paketini elan edib. Bu, bir daha ikili standartlar\u0131n t\u0259zah\u00fcr\u00fcd\u00fcr. Erm\u0259nistan \u00fc\u00e7\u00fcn ayr\u0131lm\u0131\u015f v\u0259saitin b\u00f6y\u00fck hiss\u0259si kredit deyil, qrant olacaq, y\u0259ni h\u0259diyy\u0259. Az\u0259rbaycana is\u0259 y\u00fcz ne\u00e7\u0259 milyon. Avropa \u0130ttifaq\u0131 Az\u0259rbaycana minat\u0259mizl\u0259m\u0259 i\u015fl\u0259rin\u0259 5 milyon avro ay\u0131racaq.<\/p>\n<p>&#8211;\u00a0 Az\u0259rbaycan \u00fc\u00e7\u00fcn Avropa \u0130ttifaq\u0131 \u00e7ox \u00f6n\u0259mli t\u0259r\u0259fda\u015fd\u0131r. Az\u0259rbaycan Avropa \u0130ttifaq\u0131n\u0131 \u0259dal\u0259tli vasit\u0259\u00e7i kimi hesab edir v\u0259 onun s\u0259yl\u0259rini alq\u0131\u015flay\u0131r.<\/p>\n<p>Z\u0259rd\u00fc\u015ftl\u00fck m\u0259b\u0259di, m\u0259scid, katolik kils\u0259, pravoslav kils\u0259, erm\u0259ni kils\u0259si v\u0259 sinaqoq &#8211; b\u00fct\u00fcn bunlar \u00f6lk\u0259mizin milli irsidir v\u0259 biz onlar\u0131 qoruyub saxlay\u0131r\u0131q. \u0130\u015f\u011fal olunmu\u015f \u0259razil\u0259rd\u0259 67 m\u0259scidd\u0259n 65-nin erm\u0259nil\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n da\u011f\u0131d\u0131lmas\u0131na he\u00e7 bir m\u0259h\u0259l qoyulmam\u0131\u015fd\u0131r. Lakin minl\u0259rl\u0259 beyn\u0259lxalq n\u00fcmay\u0259nd\u0259nin \u015eu\u015fan\u0131 ziyar\u0259t etm\u0259si v\u0259 onlar\u0131n ham\u0131s\u0131n\u0131n erm\u0259ni kils\u0259sin\u0259 toxunulmamas\u0131n\u0131 g\u00f6rm\u0259l\u0259ri fakt\u0131, \u0259ksin\u0259 olaraq erm\u0259nil\u0259rin da\u011f\u0131td\u0131\u011f\u0131 m\u0259scidl\u0259r\u0259 r\u0259\u011fm\u0259n bu kils\u0259nin b\u0259rpa edil\u0259c\u0259yi fakt\u0131 indi UNESCO-nun regiona g\u0259lm\u0259k mara\u011f\u0131n\u0131 a\u015fa\u011f\u0131 sal\u0131r.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan Erm\u0259nistandan f\u0259rqli olaraq \u00e7oxlu etnik xalqlar\u0131n ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 bir \u00f6lk\u0259dir. Biz Qaraba\u011fda ya\u015fayan erm\u0259nil\u0259ri \u00f6z v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131m\u0131z hesab edirik. \u00dcmid edirik, onlar da tezlikl\u0259 anlayacaqlar ki, Az\u0259rbaycan v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131 kimi ya\u015famaqla onlar\u0131n b\u00fct\u00fcn h\u00fcquqlar\u0131 v\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi t\u0259min olunacaq.<\/p>\n<p>Erm\u0259ni tarix\u015f\u00fcnasl\u0131q elmind\u0259 h\u0259r bir add\u0131mda saxtakarl\u0131q g\u00f6r\u00fcr\u00fck. O c\u00fcml\u0259d\u0259n Az\u0259rbaycan \u0259razil\u0259ri il\u0259 ba\u011fl\u0131, Qaraba\u011f\u0131n tarixi il\u0259 ba\u011fl\u0131. Bu saxta tarix siyas\u0259ti son be\u015f-alt\u0131 ild\u0259 h\u0259tta yeni bir forma alm\u0131\u015fd\u0131. Onlar Az\u0259rbaycan \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rini r\u0259sm\u0259n erm\u0259ni adlar\u0131 il\u0259, saxta adlarla adland\u0131rma\u011fa ba\u015flad\u0131lar.<\/p>\n<p>Prezident \u0130lham \u018fliyev bildirib ki, cari ilin \u00fc\u00e7 ay\u0131nda iqtisadiyyat\u0131m\u0131z 7 faiz v\u0259 ixrac\u0131m\u0131z 90 faizd\u0259n \u00e7ox art\u0131b, o c\u00fcml\u0259d\u0259n enerjiy\u0259 aid olmayan ixrac sektorunda 45 faiz art\u0131m olub. Eyni zamanda, Az\u0259rbaycan s\u0259rv\u0259t v\u0259 sabitlik yarad\u0131c\u0131s\u0131d\u0131r. \u0130qtisadi, regional n\u0259qliyyat \u0259laq\u0259l\u0259ri n\u00f6qteyi-n\u0259z\u0259rd\u0259n tamamil\u0259 yeni x\u0259rit\u0259 olmal\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnki art\u0131q yeni n\u0259qliyyat x\u0259rit\u0259sini yaratm\u0131\u015f\u0131q. 2008-ci ild\u0259 Bak\u0131-Tbilisi-Qars \u00fcz\u0259rind\u0259 i\u015fl\u0259m\u0259y\u0259 ba\u015flayanda v\u0259 2017-ci ild\u0259 bu k\u0259m\u0259rin tamamlanmas\u0131na n\u0259z\u0259r salsaq g\u00f6r\u0259rik ki, bu, tamamil\u0259 yeni m\u0259nz\u0259r\u0259dir.<\/p>\n<p>Z\u0259ng\u0259zur d\u0259hlizi adland\u0131r\u0131lan d\u0259hliz Erm\u0259nistan\u0131n \u0259razisind\u0259n ke\u00e7\u0259c\u0259k. Az\u0259rbaycan art\u0131q Erm\u0259nistan s\u0259rh\u0259din\u0259 avtomagistral\u0131 v\u0259 d\u0259mir yolunu tikir v\u0259 d\u0259mir yolu bu ilin sonuna kimi haz\u0131r olacaq v\u0259 avtomagistral ola bilsin sonra. Erm\u0259nistan bu prosesd\u0259 i\u015ftirak etm\u0259s\u0259, onda ondan dolay\u0131 yollarla ke\u00e7\u0259c\u0259yik.<\/p>\n<p>\u00c7in il\u0259 m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r strateji \u0259h\u0259miyy\u0259t\u0259 malikdir. Bu m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r \u00e7ox u\u011furla inki\u015faf edir.<\/p>\n<p>\u0130kinci Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259sind\u0259n sonra erm\u0259ni c\u0259miyy\u0259tinin d\u0259 yaralar\u0131 var. Bunu ba\u015fa d\u00fc\u015fm\u0259k olar. \u018fg\u0259r yaralar\u0131m\u0131z otuz il\u0259 sa\u011falmad\u0131sa, bilirik ki, onlar\u0131n da yaralar\u0131 qanl\u0131 qalacaq. Bu, reall\u0131qd\u0131r. Biz m\u0259suliyy\u0259ti \u00f6z \u00fcz\u0259rimiz\u0259 g\u00f6t\u00fcrm\u0259liyik v\u0259 \u00f6lk\u0259l\u0259r\u0259 r\u0259hb\u0259rlik ed\u0259n liderl\u0259r m\u0259suliyy\u0259ti eyni olaraq q\u0259bul etm\u0259lidirl\u0259r. Paralel olaraq c\u0259miyy\u0259ti haz\u0131rlamal\u0131y\u0131q.<\/p>\n<p>&#8211; S\u0259rh\u0259dl\u0259rin m\u00fc\u0259yy\u0259n edilm\u0259si zaman\u0131 tarix n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131nmal\u0131, C\u0259nubi Qafqaz\u0131n sovetl\u0259\u015fdirilm\u0259sind\u0259n sonrak\u0131 d\u00f6vr\u0259 aid x\u0259rit\u0259l\u0259r istifad\u0259 edilm\u0259lidir. Yaln\u0131z bir x\u0259rit\u0259 \u00fcz\u0259rind\u0259 dayanmamal\u0131y\u0131q, \u00e7\u00fcnki bir \u00e7ox x\u0259rit\u0259l\u0259r var \u2013 1918-ci ilin x\u0259rit\u0259si var ki, \u0130r\u0259van o zaman Az\u0259rbaycan\u0131n t\u0259rkib hiss\u0259si idi. 1920-ci ilin noyabr ay\u0131n\u0131n x\u0259rit\u0259si var ki, Z\u0259ng\u0259zur o zaman Az\u0259rbaycan\u0131n t\u0259rkib hiss\u0259si idi. Bununla yana\u015f\u0131, bu g\u00fcn \u0130ran-Erm\u0259nistan s\u0259rh\u0259di boyu olan \u0259razil\u0259rd\u0259 o zaman az\u0259rbaycanl\u0131lar ya\u015fay\u0131rd\u0131 v\u0259 o torpaqlar\u0131n erm\u0259ni xalq\u0131na he\u00e7 bir aidiyy\u0259ti yox idi. 1920-ci ilin noyabr\u0131nda sovet hakimiyy\u0259ti Z\u0259ng\u0259zuru Erm\u0259nistana verm\u0259k q\u0259rar\u0131 q\u0259bul etdi. Lakin bu \u0259razi Erm\u0259nistana veril\u0259nd\u0259 o bug\u00fcnk\u00fc sah\u0259y\u0259 &#8211; 42 kilometrlik sah\u0259y\u0259 malik deyildi, \u0259razi daha ensiz idi.<\/p>\n<p>Vacib olan odur ki, qon\u015fu \u00f6lk\u0259l\u0259r il\u0259 v\u0259 \u00fcmumiyy\u0259tl\u0259 b\u00fct\u00fcn \u00f6lk\u0259l\u0259rl\u0259 m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycan H\u00f6kum\u0259tinin v\u0259 onun n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259rinin b\u0259yanatlar\u0131 olduqca m\u0259suliyy\u0259tlidir. \u018frazi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fc q\u0131rm\u0131z\u0131 x\u0259tdir. Xaricd\u0259 ya\u015fayanlar\u0131n m\u00fcxt\u0259lif m\u00f6vzularla ba\u011fl\u0131 f\u0259rqli m\u00f6vqel\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259 Az\u0259rbaycan m\u0259suliyy\u0259t da\u015f\u0131m\u0131r. Az\u0259rbaycan azad \u00f6lk\u0259dir v\u0259 h\u0259r k\u0259s \u2013 bizim v\u0259t\u0259nda\u015flar v\u0259 \u0259cn\u0259bi v\u0259t\u0259nda\u015flar ist\u0259diyini s\u00f6yl\u0259y\u0259 bil\u0259r. \u018flb\u0259tt\u0259, bunun bizim qanunvericilikl\u0259 ziddiyy\u0259t t\u0259\u015fkil etm\u0259m\u0259si \u015f\u0259rti il\u0259;<\/p>\n<p>\u201c\u015eu\u015fan\u0131n dostlar\u0131\u201d qrupunun \u00e7oxsayl\u0131 \u00fczvl\u0259ri olacaq. Bu qrupun nec\u0259 formala\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131na dair d\u00fc\u015f\u00fcnm\u0259y\u0259 ehtiyac\u0131m\u0131z var. H\u0259qiq\u0259tl\u0259rin t\u0259bli\u011f olunmas\u0131nda v\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q \u0259laq\u0259l\u0259rinin d\u0259rinl\u0259\u015fm\u0259sind\u0259 bu qrupun \u00e7ox b\u00f6y\u00fck rolu ola bil\u0259r.<\/p>\n<p>\u018fn \u00f6n\u0259mli m\u0259s\u0259l\u0259 he\u00e7 bir zaman i\u015f\u011falla raz\u0131la\u015fmamaqd\u0131r. \u018fn vacib olan budur. \u00d6z\u00fcn\u00fc m\u00fcdafi\u0259 etm\u0259k \u0259zmi olan \u00f6lk\u0259nin xalq\u0131n\u0131 he\u00e7 vaxt m\u0259\u011flub ed\u0259 bilm\u0259rs\u0259n. Bu, yaln\u0131z m\u00fcv\u0259qq\u0259ti ola bil\u0259r. Az\u0259rbaycan Ukraynan\u0131n v\u0259 dig\u0259r \u00f6lk\u0259l\u0259rin \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcn\u00fc a\u00e7\u0131q \u015f\u0259kild\u0259 d\u0259st\u0259kl\u0259yib. Rusiya il\u0259 bizim ticar\u0259timiz \u00e7ox\u015fax\u0259lidir. Az\u0259rbaycan v\u0259 Fransa aras\u0131nda g\u00fccl\u00fc m\u0259d\u0259ni m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r m\u00f6vcuddur. Biz m\u0259d\u0259niyy\u0259t, t\u0259hsil sah\u0259l\u0259rind\u0259 b\u00f6y\u00fck ir\u0259lil\u0259yi\u015f\u0259 nail olmu\u015fuq.<\/p>\n<p>Avropa \u0130ttifaq\u0131 il\u0259 yax\u0131n \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q Az\u0259rbaycan\u0131n m\u00fcasirl\u0259\u015fm\u0259sin\u0259, o c\u00fcml\u0259d\u0259n g\u0259nc n\u0259sl\u0259, t\u0259hsil potensial\u0131na ciddi t\u00f6hf\u0259 ver\u0259c\u0259k. Avropa \u0130ttifaq\u0131 il\u0259 s\u0131x \u0259laq\u0259l\u0259r Az\u0259rbaycan c\u0259miyy\u0259tinin d\u00fcny\u0259vi xarakterini g\u00fccl\u0259ndir\u0259c\u0259k. Bu, bizim d\u00f6vl\u0259t siyas\u0259timizin \u00f6n\u0259mli t\u0259rkib hiss\u0259sidir. Bu d\u00f6vl\u0259t siyas\u0259ti Az\u0259rbaycan \u0259halisi t\u0259r\u0259find\u0259n geni\u015f \u015f\u0259kild\u0259 d\u0259st\u0259kl\u0259nir. D\u00fcny\u0259vilik bizim d\u00f6vl\u0259t\u00e7iliyimizin fundamental s\u00fctunlar\u0131ndan biridir v\u0259 Avropa \u0130ttifaq\u0131 il\u0259 s\u0131x \u0259laq\u0259l\u0259r Az\u0259rbaycan\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259k d\u00fcny\u0259vi inki\u015faf\u0131na m\u00fcsb\u0259t t\u0259sir g\u00f6st\u0259r\u0259c\u0259k.<\/p>\n<p>Rusiya s\u00fclhm\u0259raml\u0131lar\u0131n\u0131n m\u00f6vcudlu\u011fu m\u0259s\u0259l\u0259si 10 noyabr gec\u0259si imzalanm\u0131\u015f \u00dc\u00e7t\u0259r\u0259fli B\u0259yannam\u0259nin bir hiss\u0259sidir. H\u0259min B\u0259yannam\u0259d\u0259 h\u0259rbi hey\u0259tin v\u0259 h\u0259rbi zirehli ma\u015f\u0131nlar\u0131n d\u0259qiq saylar\u0131 \u0259ks olunub, h\u0259r \u015fey bu s\u0259n\u0259d \u0259sas\u0131ndad\u0131r. H\u0259m\u00e7inin onlar\u0131n s\u00fclhm\u0259raml\u0131 f\u0259aliyy\u0259ti il\u0259 ba\u011fl\u0131 m\u00fcdd\u0259t m\u00f6vcuddur \u2013 5 il. \u018fg\u0259r h\u0259min raz\u0131la\u015fman\u0131n t\u0259r\u0259fl\u0259rind\u0259n h\u0259r hans\u0131 biri q\u0259rar vers\u0259 ki, 5 il kifay\u0259tdir, onda m\u00fcdd\u0259tin sonuna 6 ay qalm\u0131\u015f bu a\u00e7\u0131q \u015f\u0259kild\u0259 elan edilir. Rusiya s\u00fclhm\u0259raml\u0131lar\u0131 il\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n h\u0259rbi qulluq\u00e7ular\u0131 aras\u0131nda yax\u015f\u0131 s\u0259viyy\u0259d\u0259 qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 \u0259laq\u0259 var.<\/p>\n<p>N\u0259qliyyat d\u0259hlizl\u0259rinin q\u0131sa m\u00fcdd\u0259td\u0259 realla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 ist\u0259yirik. Erm\u0259nistan, n\u0259hay\u0259t, q\u0259rar verm\u0259lidir ki, onlar bunu nec\u0259 g\u00f6rm\u0259k ist\u0259yirl\u0259r. Z\u0259ng\u0259zurdan yoxlamas\u0131z ke\u00e7id m\u0259s\u0259l\u0259sin\u0259 sadiqik v\u0259 Erm\u0259nistan\u0131n bunun bir hiss\u0259si olmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn biz, h\u0259tta elektrik x\u0259tl\u0259ri haqq\u0131nda d\u00fc\u015f\u00fcn\u0259 bil\u0259rik.<\/p>\n<p>Erm\u0259nistan \u00f6lk\u0259miz\u0259 qar\u015f\u0131 ill\u0259r \u0259rzind\u0259 ekoloji terror t\u00f6r\u0259tdiyi diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131l\u0131b. 30 il \u0259rzind\u0259 \u00e7aylar\u0131m\u0131zdan m\u0259hrum olmu\u015fduq. Erm\u0259nistan yaz v\u0259 yayda, bizim suya ehtiyac\u0131m\u0131z olanda T\u0259rt\u0259r \u00e7ay\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 ba\u011flay\u0131r v\u0259 y\u00fcz minl\u0259rl\u0259 hektar \u0259razil\u0259rimizd\u0259 quraql\u0131q yarad\u0131rd\u0131 v\u0259 sonra q\u0131\u015fda onlar \u00e7ay\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131r v\u0259 sel yarad\u0131rd\u0131lar.<\/p>\n<p>Yeni idar\u0259\u00e7ilik sistemi il\u0259 ba\u011fl\u0131 bildirilib ki, Qaraba\u011f v\u0259 \u015eu\u015fa \u00fczr\u0259 x\u00fcsusi n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259r t\u0259yin olunub. Dig\u0259r \u0259razil\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 x\u00fcsusi n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259r t\u0259yin edil\u0259c\u0259k. Bu yeni idar\u0259\u00e7ilik modelini s\u0131naqdan ke\u00e7iririk. \u00c7\u00fcnki m\u00f6vcud regional idar\u0259\u00e7ilik sistemi Sovet \u0130ttifaq\u0131n\u0131n \u00e7\u00f6km\u0259sind\u0259n sonra yarad\u0131l\u0131b v\u0259 o q\u0259d\u0259r d\u0259 h\u0259rt\u0259r\u0259fli d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclm\u0259mi\u015fdir. Qaraba\u011fda s\u0131naqdan ke\u00e7irdiyimiz yeni sistem f\u0259rqli olacaq v\u0259 yekun s\u0131naqlar bit\u0259nd\u0259n sonra bu sistemi Az\u0259rbaycan\u0131n dig\u0259r \u0259razil\u0259rin\u0259 d\u0259 t\u0259tbiq etm\u0259k v\u0259 regionlarda d\u00f6vl\u0259t idar\u0259\u00e7iliyini t\u0259kmill\u0259\u015fdirm\u0259k m\u00fcmk\u00fcn olacaq.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00a0 Aprelin 29-da ADA Universitetind\u0259 \u201cC\u0259nubi QAfqaz: \u0130nki\u015faf v\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q m\u00f6vzusunda beyn\u0259lxalq konfrans ke\u00e7irilib. Prezident \u0130lham \u018fliyev konfransda giri\u015f nitqi s\u00f6yl\u0259yib. Prezident \u0130lham \u018fliyev bildirib ki, \u00a0erm\u0259nil\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n 30 il\u0259 yax\u0131n davam ed\u0259n i\u015f\u011fal \u0259rzind\u0259 b\u00fct\u00fcn \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rimiz v\u0259 k\u0259ndl\u0259rimizd\u0259 barbarl\u0131q v\u0259 vandalizm aktlar\u0131 h\u0259yata ke\u00e7irilib, b\u00fct\u00fcn \u015f\u0259h\u0259r v\u0259 k\u0259ndl\u0259r da\u011f\u0131d\u0131l\u0131b. K\u00fctl\u0259vi da\u011f\u0131nt\u0131lar Birinci Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259sinin [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[10],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21494"}],"collection":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=21494"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21494\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":21499,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21494\/revisions\/21499"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=21494"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=21494"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=21494"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}