{"id":1666,"date":"2015-11-05T14:37:44","date_gmt":"2015-11-05T11:37:44","guid":{"rendered":"http:\/\/www.yeniterter.az\/?p=1666"},"modified":"2015-11-27T13:31:54","modified_gmt":"2015-11-27T10:31:54","slug":"dunya-bir%e2%80%88p%c9%99nc%c9%99r%c9%99dir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/yeniterter.az\/?p=1666","title":{"rendered":"D\u00dcNYA B\u0130R\u2008P\u018fNC\u018fR\u018fD\u0130R&#8230;"},"content":{"rendered":"<h2><em><strong>M\u018fMM\u018fD ASLANSIZ QALAN D\u00dcNYA<\/strong><\/em><\/h2>\n<p><a href=\"http:\/\/www.yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/Scan4.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"  wp-image-1667 alignleft\" src=\"http:\/\/www.yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/Scan4-217x300.jpg\" alt=\"Scan\" width=\"92\" height=\"127\" srcset=\"https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/Scan4-217x300.jpg 217w, https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/Scan4.jpg 724w\" sizes=\"(max-width: 92px) 100vw, 92px\" \/><\/a>S\u00f6zl\u0259rind\u0259 bir b\u00fclb\u00fcl c\u0259h-c\u0259hi, bir k\u0259klik n\u0259\u011fm\u0259sinin \u015firinliyi vard\u0131 M\u0259mm\u0259d Aslan\u0131n. O \u015feir oxuyanda d\u00fcnya yaddan \u00e7\u0131x\u0131rd\u0131. Sanki bulaq z\u00fcmz\u00fcm\u0259siydi, yarpaq p\u0131\u00e7\u0131lt\u0131s\u0131yd\u0131, \u00e7i\u00e7\u0259k d\u0259nizinin l\u0259p\u0259l\u0259riydi M\u0259mm\u0259d Aslan\u0131n \u015feirl\u0259ri. Az\u0259rbaycan dilinin \u015f\u0259hdi-\u015fir\u0259si, bal dad\u0131 hopmu\u015fdu bu azman \u015fairin misralar\u0131na. Adam doymaq bilmirdi.<br \/>\nYaz\u0131rd\u0131:<!--more--><br \/>\nY\u00f6n\u0259ldim bula\u011fa bir qurtum i\u00e7im,<br \/>\nC\u0131\u011f\u0131r f\u0259r\u015f\u0259 d\u00f6n\u00fcb, g\u00fcl \u0259l\u00e7im-\u0259l\u00e7im, B\u0259s nec\u0259 tapday\u0131m, b\u0259s nec\u0259 ke\u00e7im?<br \/>\nMin nax\u0131\u015f pozular izimd\u0259n m\u0259nim.<br \/>\nR\u0259ssam dostu bu b\u0259nd\u0259 bir dostluq \u015farj\u0131 \u00e7\u0259kmi\u015fdi\u2013 M\u0259mm\u0259din \u0259l-aya\u011f\u0131n\u0131 g\u00fcl -\u00e7i\u00e7\u0259kl\u0259 ba\u011flay\u0131b \u00e7\u0259m\u0259n-liy\u0259 uzatm\u0131\u015fd\u0131lar, bir ne\u00e7\u0259 n\u0259f\u0259r d\u0259 onun \u0259traf\u0131ndak\u0131 \u00e7\u0259m\u0259n-\u00e7i\u00e7\u0259yi insafs\u0131zcas\u0131na tapdalay\u0131rd\u0131. R\u0259ssam \u015f\u0259klin a\u015fa\u011f\u0131s\u0131ndan yazm\u0131\u015fd\u0131: \u201cDi d\u00f6z!\u201d.<br \/>\n\u015eeirin sonunda demi\u015fdi:<br \/>\n\u00dcr\u0259yim yaylaqda itibdir bu g\u00fcn,<br \/>\nX\u0259b\u0259rim olmay\u0131b \u00f6z\u00fcmd\u0259n m\u0259nim.<br \/>\nAda\u015f\u0131 v\u0259 cani-dild\u0259n sevdiyi m\u00f6ht\u0259\u015f\u0259m \u015fair M\u0259mm\u0259d Araz\u0131n bu \u015feir \u00e7ox xo\u015funa g\u0259lmi\u015f v\u0259 ona n\u0259zir\u0259 d\u0259 yazm\u0131\u015fd\u0131&#8230;<br \/>\nHeyif M\u0259mm\u0259d Aslandan ! O da getdi!&#8230;<br \/>\nGetdi ki, \u0259b\u0259diyy\u0259td\u0259 uzun m\u00fcdd\u0259t \u201cAz\u0259rbaycan t\u0259bi\u0259ti\u201d jurnal\u0131n\u0131n redaksiyas\u0131nda bir yerd\u0259 i\u015fl\u0259dikl\u0259ri, yax\u0131n sirda\u015f\u0131 v\u0259 qarda\u015f\u0131 M\u0259mm\u0259d Arazla yenid\u0259n g\u00f6r\u00fc\u015fs\u00fcn&#8230;<br \/>\n&#8230; 1968-ci il idi. M\u0259mm\u0259d day\u0131m Abbas F\u0259t\u0259liyevl\u0259 dostluq edirdi. Onda M\u0259mm\u0259d K\u0259lb\u0259c\u0259rd\u0259 m\u0259kt\u0259bl\u0259rin birind\u0259 d\u0259rs deyirdi. Tez-tez T\u0259rt\u0259r\u0259 g\u0259lib-gedirdi. Buna dig\u0259r s\u0259b\u0259b d\u0259 vard\u0131.<br \/>\nM\u0259n h\u0259min vaxtlar yerli radio verili\u015fl\u0259ri redaksiyas\u0131nda t\u0259\u015fkilat\u00e7\u0131-m\u00fcxbir v\u0259zif\u0259sind\u0259 i\u015fl\u0259yirdim.<br \/>\nBir g\u00fcn \u015feir x\u0131ridar\u0131 olan day\u0131m Abbas m\u0259n\u0259 bir qo\u015fma verdi. Dedi ki, M\u0259mm\u0259d Aslan g\u00f6nd\u0259rib. \u018fg\u0259r \u015fairs\u0259ns\u0259 cavab\u0131n\u0131 yaz.<br \/>\nV\u0259r\u0259qi al\u0131b, qo\u015fman\u0131 oxudum. Bel\u0259 ba\u015flay\u0131rd\u0131:<br \/>\nG\u0259ldim s\u0259ni g\u00f6r\u0259m, qism\u0259t olmad\u0131,<br \/>\nNazland\u0131 yerin\u0259 g\u00fcl: m\u0259n\u0259m, m\u0259n\u0259m.<br \/>\nG\u00fcn\u00fcm nec\u0259 ke\u00e7di,bil\u0259 bilm\u0259dim,<br \/>\nS\u0259sl\u0259ndi saniy\u0259: \u0130l m\u0259n\u0259m, m\u0259n\u0259m.<br \/>\nQorxa-qorxa bir cavab yazd\u0131m. \u0130ki-\u00fc\u00e7 g\u00fcn ke\u00e7m\u0259mi\u015f day\u0131m dedi ki, M\u0259mm\u0259d Aslan g\u0259lib, s\u0259ni g\u00f6rm\u0259k ist\u0259yir. \u00dc\u00e7l\u00fckd\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015fd\u00fck.<br \/>\n\u2013S\u0259nd\u0259n \u015fair olacaq. M\u0259ni K\u0259lb\u0259c\u0259rd\u0259n T\u0259rt\u0259r\u0259 g\u0259tir\u0259n qo\u015fman\u0131n i\u00e7ind\u0259ki bir misra oldu: \u201c\u0130ntizar\u0131n \u00fcr\u0259yimd\u0259 yuxular\u201d.Yatar yox ha, yuxular. \u00c7ox g\u00f6z\u0259ldir!<br \/>\nTan\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131n v\u0259 dostlu\u011fumuzun t\u0259m\u0259li el\u0259 h\u0259min g\u00fcn qoyuldu v\u0259&#8230; 50 il\u0259 yax\u0131n bu do\u011fmal\u0131q bizim aram\u0131zda davam etdi. H\u0259yat\u0131mda az-maz n\u0259 u\u011fur qazanm\u0131\u015famsa, ona g\u00f6r\u0259 M\u0259mm\u0259d Aslana borc-luyam.<br \/>\nSon zamanlar o da, m\u0259n d\u0259 s\u0259hh\u0259timizd\u0259n gileyl\u0259nirdik. \u015e\u0259k\u0259rli diabet h\u0259r ikimizi b\u0259rbad hala salm\u0131\u015fd\u0131.(Onun bir \u201c\u015e\u0259k\u0259rnam\u0259\u201d \u015feiri d\u0259 var).<br \/>\nBiz \u0259vv\u0259ll\u0259r bir-birimizl\u0259 tez-tez m\u0259ktubla\u015fard\u0131q, g\u00f6r\u00fc\u015f\u0259rdik, son zamanlar is\u0259 telefonla dan\u0131\u015fma\u011fa imkan\u0131m\u0131z \u00e7at\u0131rd\u0131.<br \/>\nM\u0259n h\u0259rbi xidm\u0259td\u0259 olanda da, Q\u0259rbi Az\u0259rbaycanda ya\u015fayanda da M\u0259mm\u0259d h\u0259mi\u015f\u0259 m\u0259niml\u0259 \u0259laq\u0259 saxlayard\u0131, m\u0259n\u0259, s\u00f6z\u00fcn h\u0259qiqi m\u0259-nas\u0131nda, arxa-dayaq olard\u0131. \u015eeirl\u0259rimin ilk oxucusu v\u0259 fikir s\u00f6yl\u0259y\u0259ni idi elimizin bu sevimli \u015fairi. M\u0259ni h\u0259mi\u015f\u0259 h\u0259v\u0259sl\u0259ndir\u0259rdi. Dey\u0259rdi ki, \u015fairl\u0259rd\u0259 iki c\u00fcr ki\u015filik xarakteri m\u00fctl\u0259q olmal\u0131d\u0131r\u2013 biri yax\u015f\u0131 yazmaq, dig\u0259ri yazd\u0131qlar\u0131n\u0131 insanlara \u00e7at-d\u0131rmaq.<br \/>\nBir d\u0259f\u0259 ona g\u00f6nd\u0259rdiyim \u015feiri oxuduqdan sonra m\u0259n\u0259 yazm\u0131\u015fd\u0131: \u201c\u018fzizim Tofiq, \u201cGetdi\u201d r\u0259difli qo\u015fman\u0131 oxudum. Son bir ne\u00e7\u0259 ild\u0259 bu \u015firinlikd\u0259 \u015feir oxumam\u0131\u015fd\u0131m\u201d. Bilirdim ki, onun bel\u0259 s\u00f6zl\u0259ri m\u0259ni ruhland\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn idi v\u0259 t\u0259vaz\u00f6karl\u0131qdan ir\u0259li g\u0259lirdi.<br \/>\nOnunla dostluq etm\u0259k el\u0259 d\u0259 asan deyildi. \u00d6z\u00fcn\u00fcn etiraf etdiyi kimi: \u201c M\u0259n \u00e7\u0259tin adamam, asan deyil\u0259m,\u201d yaxud \u201cH\u0259l\u0259 ki, M\u0259mm\u0259d\u0259m, Aslan deyil\u0259m\u201d. Lakin m\u0259niml\u0259 \u00e7ox s\u0259mimi idi.<br \/>\nBir d\u0259f\u0259 yen\u0259 T\u0259rt\u0259r\u0259 g\u0259lmi\u015fdi. M\u0259n onda kiray\u0259 bir otaqda ya\u015fay\u0131rd\u0131m. Qon\u015fuluqda iki t\u0259l\u0259b\u0259 qiz vard\u0131. M\u0259mm\u0259dl\u0259 m\u0259nim anadan oldu\u011fum Xoruzlu k\u0259ndin\u0259 getdik v\u0259 gec\u0259 orada qalas\u0131 olduq. Sabah\u0131s\u0131 g\u00fcn g\u0259l\u0259nd\u0259 evin sahib\u0259si dedi ki, q\u0131zlar s\u0259nd\u0259n \u00f6tr\u00fc narahat olublar, el\u0259 bilibl\u0259r ki, ba\u015f\u0131na n\u0259s\u0259 g\u0259lib, h\u0259tta a\u011flay\u0131blar da&#8230;<br \/>\nBir azdan M\u0259mm\u0259d \u201csalfetka\u201dn\u0131n \u00fcz\u0259rind\u0259 yaz-d\u0131\u011f\u0131 bir b\u0259nd \u015feiri m\u0259n\u0259 uzatd\u0131:<\/p>\n<p><strong>Bir yana ged\u0259nd\u0259 a\u011flayan\u0131n var<\/strong><br \/>\n<strong>Sa\u011f \u0259lin ba\u015f\u0131ma, sa\u011f \u0259lin, Tofiq&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>O, n\u0259 q\u0259d\u0259r yum\u015faq idis\u0259, bir o q\u0259d\u0259r d\u0259 s\u0259rt idi.<br \/>\nYen\u0259 bir yerd\u0259 idik. Rayonumuzdan \u00f6z\u00fcn\u00fc \u015fair hesab ed\u0259n t\u0259k\u0259bb\u00fcrl\u00fc bir m\u00fc\u0259llim (ad\u0131n\u0131 q\u0259sd\u0259n \u00e7\u0259kmir\u0259m, \u00e7\u00fcnki v\u0259fat edib) M\u0259mm\u0259d Aslan\u0131 \u201cyaxalay\u0131b\u201d, \u0259l \u00e7\u0259kmirdi, yazd\u0131\u011f\u0131 uzun-uzad\u0131, m\u0259nas\u0131z \u201c\u015feirl\u0259rini\u201d pafosla v\u0259 b\u00f6y\u00fck h\u0259v\u0259sl\u0259 oxu-yurdu. \u015eair birt\u0259h\u0259r d\u00f6z\u00fcb qulaq as\u0131rd\u0131. Sonda m\u00fc\u0259llim \u201c\u015feirl\u0259ri\u201d haqq\u0131nda onun fikrini soru\u015fdu. M\u0259mm\u0259d \u00e7ox sakit t\u0259rzd\u0259 dedi:<br \/>\n\u2013 Sizin k\u0259ndd\u0259 mal-qara var?<br \/>\nM\u00fc\u0259llim \u00e7a\u015f-ba\u015f halda cavab verdi:<br \/>\n\u2013B\u0259li,var, n\u0259dir ki?<br \/>\nM\u0259mm\u0259d ona daha he\u00e7 n\u0259 dem\u0259di. M\u00fc\u0259llim p\u0259rt halda \u00e7\u0131x\u0131b getdi.<br \/>\nH\u00fcseyn Arifl\u0259, M\u0259mm\u0259d Arazla v\u0259 dig\u0259r \u00e7a\u011fda\u015f \u015fairl\u0259rimizl\u0259 m\u0259ni M\u0259mm\u0259d tan\u0131\u015f el\u0259mi\u015fdi, ham\u0131s\u0131na da t\u0259rifl\u0259mi\u015fdi.<br \/>\n\u0130lk d\u0259f\u0259 m\u0259ni geni\u015f Az\u0259rbaycan oxucusuna H\u00fcseyn Arifin \u201cAz\u0259rbaycan g\u0259ncl\u0259ri\u201d q\u0259zeti il\u0259 (1972-ci il) t\u0259qdim etm\u0259sin\u0259 d\u0259 M\u0259mm\u0259d Aslan s\u0259b\u0259b olmu\u015fdu.<br \/>\nH\u0259l\u0259 Sovet h\u00f6kum\u0259tinin vaxt\u0131nda M\u0259mm\u0259d Aslan Az\u0259rbaycanla T\u00fcrkiy\u0259 aras\u0131nda bir k\u00f6rp\u00fc yarat-m\u0131\u015fd\u0131. Onun sonralar yazd\u0131\u011f\u0131 \u201c\u018frzurumun g\u0259-diyin\u0259 varanda&#8230;\u201d kitab\u0131 m\u0259hz bu g\u00f6r\u00fc\u015fl\u0259rin xatir\u0259l\u0259rind\u0259n yaranm\u0131\u015fd\u0131. O, tez-tez T\u00fcrkiy\u0259d\u0259 t\u0259\u015fkil olunan t\u00fcrk yazarlar\u0131n\u0131n Allah\u0131n \u015f\u0259nin\u0259 yazd\u0131qlar\u0131 \u015feir yar\u0131\u015fmas\u0131nda i\u015ftirak edir v\u0259 qalib olurdu. M\u0259n\u0259 dan\u0131\u015f\u0131rd\u0131 ki, bu \u015feir yar\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n birind\u0259 h\u0259m M\u0259mm\u0259d Aslan imzas\u0131 il\u0259, h\u0259m d\u0259 Muxtaro\u011flu kimi iki \u015feirl\u0259 i\u015ftirak etdim, bunlardan biri birinci, dig\u0259ri ikinci yer\u0259 layiq g\u00f6r\u00fcld\u00fc. M\u00fcnsifl\u0259r hey\u0259ti bilm\u0259di ki, Muxtaro\u011flu el\u0259 M\u0259mm\u0259d Aslan\u0131n \u00f6z\u00fcd\u00fcr, ona demi\u015fdil\u0259r ki, bu yar\u0131\u015fmada h\u0259r \u015fair yaln\u0131z bir yaz\u0131s\u0131 il\u0259 i\u015ftirak ed\u0259 bil\u0259r v\u0259 raz\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 alaraq ikinci yeri dig\u0259r bir \u015fair\u0259 vermi\u015fdil\u0259r.<br \/>\nM\u0259nim M\u0259mm\u0259d Aslanla ba\u011fl\u0131 bir kitabl\u0131q xatir\u0259l\u0259rim v\u0259 xeyli \u015feirl\u0259rim var. O, \u201cAz\u0259rbaycan t\u0259bi\u0259ti\u201d jurnal\u0131nda m\u0259sul katib, \u201cEkran-efir\u201d q\u0259ze-tind\u0259 ba\u015f redaktor, televiziyada verili\u015f m\u00fc\u0259llifi i\u015fl\u0259y\u0259nd\u0259 d\u0259 m\u0259nim bir \u00e7ox \u015feirl\u0259rimin d\u0259rcini v\u0259 oxunu\u015funu t\u0259\u015fkil edib. (Bir \u201cxatal\u0131 \u015feirimin\u201d \u00fcst\u00fcnd\u0259 az qala onu ba\u015f redaktorluqdan \u00e7\u0131xar\u0131rm\u0131\u015flar).<br \/>\nSon zamanlarda yen\u0259 m\u0259n\u0259 z\u0259ng vurmu\u015fdu. Dedi ki, m\u0259n\u0259 h\u0259sr etdiyin \u201c S\u0259nin \u015feirl\u0259rin\u201d \u015feiri \u00e7ox g\u00f6z\u0259ldir. Onu indi t\u0259rtib etdiyim kitab\u0131ma salaca\u011fam. Amma sonuncu b\u0259ndd\u0259 m\u0259ni eti-bars\u0131zl\u0131qda su\u00e7lam\u0131san. Yox, m\u0259n etibars\u0131z deyil\u0259m, \u00f6z ad\u0131n\u0131 m\u0259n\u0259 qoyma! O b\u0259nd bel\u0259 idi:<\/p>\n<p><strong> \u018flb\u0259t Tofiq itkin d\u00fc\u015f\u00fcb yad\u0131ndan,<\/strong><br \/>\n<strong> Xatir\u0259si susub y\u0259qin lal kimi.<\/strong><br \/>\n<strong> Buralarda \u00f6y\u00fcn\u00fcr\u0259m ad\u0131nnan,<\/strong><br \/>\n<strong> Sin\u0259md\u0259dir k\u00f6hn\u0259 dostluq bal kimi.<\/strong><\/p>\n<p>Bir d\u0259f\u0259 ona da\u011flar haqq\u0131nda bir \u015feirimi oxudum. Orada bel\u0259 bir beyt vard\u0131:<\/p>\n<p><em><strong> Sarma\u015f\u0131\u011f\u0131 niy\u0259 m\u0259ni buxovlar?<\/strong><\/em><br \/>\n<em><strong> M\u0259n onsuz da k\u00f6l\u0259siy\u0259m da\u011flar\u0131n.<\/strong><\/em><\/p>\n<p>\u2013\u00c7ox yax\u015f\u0131d\u0131r! \u2013 dedi. Amma bu \u201cniy\u0259\u201d var ey, onu \u201cnahaq\u201d s\u00f6z\u00fc il\u0259 \u0259v\u0259z ets\u0259n, n\u0259t\u0259h\u0259r olar? \u201c Sarma\u015f\u0131\u011f\u0131 nahaq m\u0259ni buxovlar\u201d.<br \/>\nG\u00f6rd\u00fcm ki, bu bir s\u00f6z\u00fc d\u0259yi\u015fm\u0259k o q\u0259d\u0259r g\u00f6z\u0259l al\u0131n\u0131r, he\u00e7 n\u0259 dem\u0259dim, el\u0259 yan\u0131ndaca \u201cniy\u0259\u201dni \u201cnahaq\u201d el\u0259dim. M\u0259mm\u0259d h\u0259r s\u00f6z\u00fcn yerini v\u0259 q\u0259drini bil\u0259n s\u0259rraf bir \u015fair-dil\u00e7i idi.<br \/>\nM\u0259n ona \u00e7ox vaxt \u201cAy d\u0259d\u0259\u201d deyirdim. H\u0259qiq\u0259t\u0259n d\u0259 M\u0259mm\u0259d M\u0259mm\u0259dl\u0259rin Aslan\u0131 idi. Onun poeziyas\u0131 n\u0259 q\u0259d\u0259r ax\u0131c\u0131, poetik y\u00fckl\u00fc idis\u0259, publisistikas\u0131 da bir o q\u0259d\u0259r g\u00f6z\u0259l idi.<br \/>\nG\u00f6zl\u0259rimi yumsam bel\u0259 onun n\u0259f\u0259sini y\u00fcz yaz\u0131n\u0131n i\u00e7ind\u0259n se\u00e7\u0259 bil\u0259r\u0259m.<\/p>\n<p><strong> O \u00e7a\u011flayan gur bulaqlar<\/strong><br \/>\n<strong> \u00c7a\u011flar m\u0259nim \u00fcr\u0259yimd\u0259.<\/strong><br \/>\n<strong> Ne\u00e7\u0259 \u015firin xatir\u0259ni<\/strong><br \/>\n<strong> Saxlar m\u0259nim \u00fcr\u0259yimd\u0259.<\/strong><\/p>\n<p>Bu b\u0259ndl\u0259 ba\u015flanan, \u201c\u00dcr\u0259yimd\u0259\u201d \u015feiri D\u0259d\u0259 M\u0259mm\u0259din nec\u0259 bir \u015fair olmas\u0131n\u0131 t\u0259sdiql\u0259y\u0259n \u201caray\u0131\u015flardan\u201d biridir.<\/p>\n<p><strong> V\u0259t\u0259n g\u00f6zd\u00fcr, biz kiprik \u2013<\/strong><br \/>\n<strong> G\u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fcn ke\u015fiyini \u00e7\u0259kirik.<\/strong><br \/>\n\u0130ki misradan ibar\u0259t olan bu \u015feir V\u0259t\u0259n haqq\u0131nda deyil\u0259n s\u00f6zl\u0259rin \u00fcz\u00fck qa\u015f\u0131 deyilmi?<br \/>\nV\u0259 yaxud:<\/p>\n<p><strong> M\u0259sk\u0259nims\u0259n g\u00f6z\u0259l m\u0259kan,<\/strong><br \/>\n<strong> S\u0259ns\u0259n ver\u0259n M\u0259mm\u0259d\u0259 can.<\/strong><br \/>\n<strong> S\u0259nd\u0259n \u00f6zg\u0259, Az\u0259rbaycan, <\/strong><br \/>\n<strong> N\u0259 var m\u0259nim \u00fcr\u0259yimd\u0259?<\/strong><\/p>\n<p>Budur Az\u0259rbaycan sevgisi, budur V\u0259t\u0259n, torpaq t\u0259\u0259ss\u00fcb\u00fc! \u201cSevir\u0259m\u201d dem\u0259kn\u0259n sevmirl\u0259r ha, g\u0259r\u0259k qan\u0131nnan-can\u0131nnan el\u0259, yurda ba\u011fl\u0131 olasan &#8230;M\u0259mm\u0259d Aslan kimi.<br \/>\nCamaat\u0131n qa\u00e7q\u0131nl\u0131\u011f\u0131ndan sonrak\u0131 vaxtlar idi. Bak\u0131dan T\u0259rt\u0259r\u0259 g\u0259lmi\u015fdi. \u0130kimiz d\u0259 T\u0259rt\u0259r \u00e7ay\u0131n\u0131n \u00fcz\u0259rind\u0259ki \u0259sas k\u00f6rp\u00fcn\u00fcn o biri t\u0259r\u0259find\u0259n K\u0259lb\u0259c\u0259rin ba\u015f\u0131 \u00fcz\u0259rind\u0259 dayanan Murov da\u011f\u0131na bax\u0131rd\u0131q. Da\u011f\u0131n zirv\u0259sini duman alm\u0131\u015fd\u0131. M\u0259mm\u0259d dedi:<br \/>\n\u2013Murov x\u0259cal\u0259tind\u0259n \u00fcz\u00fcn\u00fc b\u00fcr\u00fcyub.<br \/>\nM\u0259n dedim:<br \/>\n\u2013Murovun n\u0259 g\u00fcnah\u0131 var ki? O, bizim yerimiz\u0259 x\u0259cal\u0259t \u00e7\u0259kir.<br \/>\nM\u0259niml\u0259 raz\u0131la\u015fd\u0131.<br \/>\n&#8230; 1970-ci ill\u0259r idi. \u0130lk kitab\u0131 olan \u201c Da\u011f \u00fcr\u0259yi\u201d n\u0259\u015friyyatda \u00e7apa haz\u0131rlan\u0131rd\u0131. Sovet d\u00f6vr\u00fcn\u00fcn qada\u011falar\u0131 (senzura) t\u00fc\u011fyan edirdi. \u00c7ox narahat idi. M\u0259n\u0259 dedi:<br \/>\n\u2013O kitabdan hans\u0131 \u015feiri \u00e7\u0131xar\u0131rlar \u00e7\u0131xars\u0131nlar, ka\u015f birc\u0259 b\u0259nd\u0259 d\u0259ym\u0259sinl\u0259r!&#8230;<br \/>\nKitab \u00e7ap olunandan sonra yen\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015fd\u00fck. Sevinirdi:<br \/>\n\u2013H\u0259min b\u0259nd\u0259 d\u0259ym\u0259ybl\u0259r.<br \/>\n\u00d6yr\u0259ndim ki, bu b\u0259nd u\u015faqk\u0259n d\u00fcnyadan getmi\u015f q\u0131z\u0131 K\u00f6n\u00fcl\u00fcn q\u0259brinin \u00fcst\u00fcnd\u0259 yazd\u0131\u011f\u0131 \u015feirin a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 b\u0259ndi imi\u015f:<\/p>\n<p><strong> Axtard\u0131m hayan\u0131, g\u0259zdim hayan\u0131<\/strong><br \/>\n<strong> Tapmad\u0131m q\u00fcss\u0259siz dostu, h\u0259yan\u0131,<\/strong><br \/>\n<strong> M\u0259n a\u011flar g\u00f6rm\u00fc\u015f\u0259m da\u015f\u0131, qayan\u0131,<\/strong><br \/>\n<strong> G\u00f6z\u00fcnd\u0259 ya\u015f olur yarpa\u011f\u0131n, q\u0131z\u0131m.<\/strong><\/p>\n<p>M\u0259mm\u0259d b\u0259\u015f\u0259ri \u015fair idi. O, d\u0259rdd\u0259n yazanda da, e\u015fqd\u0259n v\u0259 yaxud nifr\u0259td\u0259n yazanda da t\u0259k bir insan\u0131n deyil, b\u0259\u015f\u0259rin ovqat\u0131n\u0131 poetikl\u0259\u015fdirirdi. M\u0259s\u0259l\u0259n, 20 Yanvar \u015f\u0259hidl\u0259rin\u0259 h\u0259sr etdiyi \u201cA\u011fla, q\u0259r\u0259nfil, a\u011fla\u201d \u015feirind\u0259ki h\u00fczn f\u0259rdil\u0259\u015fm\u0259mi\u015fdir, d\u00fcny\u0259vil\u0259\u015fmi\u015fdir.<\/p>\n<p><strong> Xeyr\u0259 \u015f\u0259r \u00fcst\u00fcn g\u0259ldi,<\/strong><br \/>\n<strong> \u0130niltili \u00fcn g\u0259ldi.<\/strong><br \/>\n<strong> A\u011flamal\u0131 g\u00fcn g\u0259ldi:<\/strong><br \/>\n<strong> A\u011fla, q\u0259r\u0259nfil, a\u011fla!<\/strong><\/p>\n<p>Sanki M\u0259mm\u0259d d\u00fcnyan\u0131n bu g\u00fcn\u00fcn\u0259 yaz\u0131b bu \u015feiri.<\/p>\n<p><strong> Ayr\u0131 d\u00fc\u015fd\u00fcy\u00fcm\u00fcz g\u00f6r ne\u00e7\u0259 ayd\u0131!&#8230;<\/strong><br \/>\n<strong> Biz n\u0259yi saym\u0131\u015fd\u0131q, f\u0259l\u0259k n\u0259 sayd\u0131.<\/strong><br \/>\n<strong> Ka\u015f \u00f6l\u00fcb-dirilm\u0259k m\u00fcmk\u00fcn olayd\u0131,<\/strong><br \/>\n<strong> Onda ke\u00e7ir\u0259ydim s\u0131naqdan s\u0259ni. <\/strong><\/p>\n<p>Bu sevgini, h\u0259qiq\u0259t\u0259n d\u0259, yaln\u0131z M\u0259mm\u0259d Aslana \u015famil etm\u0259k olmaz. Burada h\u0259m d\u0259 F\u00fczuli e\u015fqi var, N\u0259simi, X\u0259tai&#8230; M\u00fc\u015ffiq, Vur\u011fun e\u015fqi var. Y\u0259ni o \u00f6z \u015feirl\u0259rind\u0259 b\u00fct\u00fcn insanlar\u0131n ya\u015fad\u0131qlar\u0131 duy\u011fular\u0131 dil\u0259 g\u0259tirirdi.<br \/>\nM\u0259mm\u0259d b\u00fct\u00f6v \u00f6mr\u00fcn\u00fc s\u00f6z\u0259 h\u0259sr etdi.<\/p>\n<p><strong> Bu yolu se\u00e7dim ki, yanam, tutu\u015fam, <\/strong><br \/>\n<strong> Alovlar i\u00e7ind\u0259 qovrulan qu\u015fam.<\/strong><br \/>\n<strong> \u00d6mr\u00fc s\u00f6z u\u011frunda girov qoymu\u015fam.<\/strong><br \/>\n<strong> Ayr\u0131 \u00fcr\u0259yim yox, ayr\u0131 ba\u015f\u0131m yox.<\/strong><\/p>\n<p>V\u0259 getdi!!!<br \/>\nHeyif, yen\u0259 heyif M\u0259mm\u0259d Aslandan! O, Az\u0259rbaycan\u0131n \u00e7a\u011fda\u015f \u0259d\u0259biyyat\u0131nda \u00f6z s\u00f6z\u00fc, \u00f6z yeri olan, zirv\u0259l\u0259nmi\u015f bir \u015fair-publisist idi. B\u0259lk\u0259 d\u0259 bel\u0259 t\u0259l\u0259sm\u0259zdi o d\u00fcnyaya, onu K\u0259lb\u0259c\u0259r d\u0259rdi apard\u0131!<br \/>\nD\u00fczd\u00fcr, d\u00f6vl\u0259timiz M\u0259mm\u0259d Aslan\u0131 qiym\u0259tl\u0259ndirmi\u015fdi\u2013 \u201c \u015e\u00f6hr\u0259t\u201d ordenin\u0259 v\u0259 \u201c \u018fm\u0259kdar inc\u0259s\u0259n\u0259t xadimi\u201d f\u0259xri ada layiq g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015fd\u00fc. Lakin son m\u0259nzil\u0259 yola sal\u0131nmas\u0131 m\u0259rasimi adi ke\u00e7di&#8230;<br \/>\nAdam \u00f6z do\u011fmas\u0131n\u0131 itir\u0259nd\u0259 hans\u0131 hala d\u00fc\u015f\u00fcr? \u0130ndi o g\u00fcnd\u0259y\u0259m. He\u00e7 bilmir\u0259m n\u0259 yazd\u0131m, nec\u0259 yazd\u0131m. O q\u00fcdr\u0259tli \u015fair\u0259 bu \u00fc\u00e7-be\u015f k\u0259lm\u0259 layiqdirmi? \u018flb\u0259tt\u0259 yox!<br \/>\nM\u0259mm\u0259d Aslans\u0131z qalan d\u00fcnya onun h\u0259sr\u0259tini h\u0259l\u0259 \u00e7ox \u00e7\u0259k\u0259c\u0259k.<\/p>\n<h2 style=\"text-align: right;\"><em><strong>Tofiq YUS\u0130F<\/strong><\/em><\/h2>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>M\u018fMM\u018fD ASLANSIZ QALAN D\u00dcNYA S\u00f6zl\u0259rind\u0259 bir b\u00fclb\u00fcl c\u0259h-c\u0259hi, bir k\u0259klik n\u0259\u011fm\u0259sinin \u015firinliyi vard\u0131 M\u0259mm\u0259d Aslan\u0131n. O \u015feir oxuyanda d\u00fcnya yaddan \u00e7\u0131x\u0131rd\u0131. Sanki bulaq z\u00fcmz\u00fcm\u0259siydi, yarpaq p\u0131\u00e7\u0131lt\u0131s\u0131yd\u0131, \u00e7i\u00e7\u0259k d\u0259nizinin l\u0259p\u0259l\u0259riydi M\u0259mm\u0259d Aslan\u0131n \u015feirl\u0259ri. Az\u0259rbaycan dilinin \u015f\u0259hdi-\u015fir\u0259si, bal dad\u0131 hopmu\u015fdu bu azman \u015fairin misralar\u0131na. Adam doymaq bilmirdi. Yaz\u0131rd\u0131:<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[11],"tags":[12],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1666"}],"collection":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1666"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1666\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1666"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1666"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1666"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}