{"id":14336,"date":"2019-12-09T10:04:06","date_gmt":"2019-12-09T07:04:06","guid":{"rendered":"http:\/\/www.yeniterter.az\/?p=14336"},"modified":"2019-12-09T10:15:21","modified_gmt":"2019-12-09T07:15:21","slug":"erm%c9%99nistan-az%c9%99rbaycan-dagliq-qarabag-munaqis%c9%99sinin-tarixi-kokl%c9%99ri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/yeniterter.az\/?p=14336","title":{"rendered":"ERM\u018fN\u0130STAN-AZ\u018fRBAYCAN, DA\u011eLIQ QARABA\u011e M\u00dcNAQ\u0130\u015e\u018fS\u0130N\u0130N TAR\u0130X\u0130 K\u00d6KL\u018fR\u0130"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"size-medium wp-image-14338 alignleft\" src=\"http:\/\/www.yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/59022705_2322688901353409_1518181904463953920_n-300x220.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"220\" srcset=\"https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/59022705_2322688901353409_1518181904463953920_n-300x220.jpg 300w, https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/59022705_2322688901353409_1518181904463953920_n-768x563.jpg 768w, https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/59022705_2322688901353409_1518181904463953920_n.jpg 960w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/>XX \u0259srin sonlar\u0131na yax\u0131n ke\u00e7mi\u015f SSR\u0130 m\u0259kan\u0131nda ged\u0259n ictimai-siyasi prosesl\u0259r Sovet imperiyas\u0131n\u0131n subyektl\u0259ri olan b\u0259zi respublikalarda m\u00fcnaqi\u015f\u0259l\u0259rl\u0259 m\u00fc\u015fayi\u0259t olundu. Bu hadis\u0259l\u0259rd\u0259n \u0259n \u00e7ox \u0259ziyy\u0259t \u00e7\u0259k\u0259nl\u0259r indiki Erm\u0259nistan Respublikas\u0131nda v\u0259 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f v\u0259 onun \u0259traf\u0131ndak\u0131 b\u00f6lg\u0259l\u0259rd\u0259 ya\u015fayan dinc az\u0259rbaycanl\u0131lar idi. Erm\u0259nistan\u0131n Az\u0259rbaycan\u0131n Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f b\u00f6lg\u0259sin\u0259 olan torpaq iddias\u0131 y\u00fczl\u0259rl\u0259 ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259nt\u0259q\u0259sinin xaraba-zarl\u0131\u011fa \u00e7evrilm\u0259si, minl\u0259rl\u0259 insan\u0131n h\u0259lak olmas\u0131, 1 milyona q\u0259d\u0259r dinc \u0259halinin \u00f6z ev-e\u015fiyind\u0259n did\u0259rgin d\u00fc\u015fm\u0259si il\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259ndi. Erm\u0259nistan silahl\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n i\u015f\u011fal edilmi\u015f Az\u0259rbaycan torpaqlar\u0131ndan did\u0259rgin d\u00fc\u015f\u0259n bu insanlar\u0131n faci\u0259sinin k\u00f6kl\u0259ri tarixin daha d\u0259rin qatlar\u0131na gedir.<br \/>\nAz\u0259rbaycan\u0131n q\u0259dim yurd yerl\u0259rind\u0259n, z\u0259ngin m\u0259d\u0259niyy\u0259t m\u0259b\u0259dl\u0259rind\u0259n say\u0131lan bu \u0259razil\u0259r zaman-zaman qanl\u0131 m\u00fcharib\u0259l\u0259r meydan\u0131na \u00e7evrils\u0259 d\u0259, bu torpaqlar\u0131n \u0259sl faci\u0259si XVIII \u0259srin sonu XIX \u0259srin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 ba\u015flad\u0131.<!--more--><br \/>\n<img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"size-medium wp-image-14338 alignright\" src=\"http:\/\/www.yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/59022705_2322688901353409_1518181904463953920_n-300x220.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"220\" srcset=\"https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/59022705_2322688901353409_1518181904463953920_n-300x220.jpg 300w, https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/59022705_2322688901353409_1518181904463953920_n-768x563.jpg 768w, https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/59022705_2322688901353409_1518181904463953920_n.jpg 960w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><span style=\"line-height: 1.5;\">Qafqaz\u0131 i\u015f\u011fal etm\u0259yi qar\u015f\u0131s\u0131na m\u0259qs\u0259d qoymu\u015f \u00c7ar Rusiyas\u0131 Az\u0259rbaycan u\u011frunda \u0130ranla m\u00fcharib\u0259l\u0259r\u0259 ba\u015flad\u0131. N\u0259tic\u0259d\u0259 \u015eimali Az\u0259rbaycan \u0259razisin-d\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n b\u00fct\u00fcn xanl\u0131qlar Rusiya imperiyas\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n i\u015f\u011fal olundu. 1828-ci il fevral\u0131n 10-da \u00c7ar Rusiyas\u0131 il\u0259 \u0130ran aras\u0131nda imzalanm\u0131\u015f T\u00fcrkm\u0259n\u00e7ay m\u00fcqavil\u0259sin\u0259 g\u00f6r\u0259 \u015eimali Az\u0259rbaycan Rusiya imperiyas\u0131n\u0131n, C\u0259nubi Az\u0259rbaycan is\u0259 \u0130ran\u0131n t\u0259rkibin\u0259 daxil oldu. 1826-1828-ci ill\u0259r m\u00fcharib\u0259si gedi\u015find\u0259 \u0130randan v\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n c\u0259nub \u0259razil\u0259rind\u0259n C\u0259nubi Qafqaza 18 min erm\u0259ni ail\u0259si k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fcld\u00fc. Daha sonrak\u0131 iki ild\u0259 Yelizavetpol v\u0259 \u0130r\u0259van quberniyalar\u0131 \u0259razisin\u0259 \u0130ran-dan 40 min, T\u00fcrkiy\u0259d\u0259n is\u0259 84 000 er-m\u0259ni k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fcld\u00fc.<\/span><span style=\"line-height: 1.5;\">Rus \u00e7ar\u0131n\u0131n x\u00fcsusi himay\u0259si alt\u0131nda erm\u0259nil\u0259r az zaman i\u00e7\u0259risind\u0259 yerli az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131 silah v\u0259 zor g\u00fcc\u00fcn\u0259 qa\u00e7q\u0131na \u00e7evirdil\u0259r.<\/span><span style=\"line-height: 1.5;\">Bel\u0259likl\u0259, XX \u0259srin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 bu \u0259razil\u0259rd\u0259ki demoqrafik v\u0259ziyy\u0259t xeyli d\u0259yi\u015fdi.<\/span><span style=\"line-height: 1.5;\">Yeni yurd yerl\u0259rind\u0259 m\u0259skunla\u015fan erm\u0259nil\u0259r az ke\u00e7m\u0259di ki, &#8220;D\u0259nizd\u0259nd\u0259niz\u0259 B\u00f6y\u00fck Erm\u0259nistan&#8221; x\u00fclyas\u0131na d\u00fc\u015fd\u00fcl\u0259r. 1890-c\u0131 ild\u0259 Tiflisd\u0259 \u201cDa\u015f-naks\u00fctyun\u201d t\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n yarad\u0131lmas\u0131 il\u0259 erm\u0259ni mill\u0259t\u00e7il\u0259ri b\u00fct\u00fcn Qafqaz \u0259razisind\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131 \u0259haliy\u0259 qar\u015f\u0131 k\u00fctl\u0259vi q\u0131r\u011f\u0131n \u0259m\u0259liyyatlar\u0131na ba\u015flad\u0131lar. Bu qanl\u0131 hadis\u0259l\u0259r 1905-1907-ci ill\u0259rd\u0259 x\u00fcsusil\u0259 qabard\u0131. H\u0259min ill\u0259rd\u0259 Z\u0259ng\u0259zurda, Qaraba\u011fda v\u0259 dig\u0259r b\u00f6lg\u0259l\u0259rd\u0259 minl\u0259rl\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131 q\u0259tl\u0259 yetirildi.<\/span><span style=\"line-height: 1.5;\">1918-ci il may ay\u0131n\u0131n 27-d\u0259 Zaqaf-qaziya Seyminin burax\u0131lmas\u0131 il\u0259 G\u00fcr-c\u00fcstan, Az\u0259rbaycan v\u0259 Erm\u0259nistan \u00f6z m\u00fcst\u0259qillikl\u0259rini elan etdil\u0259r<\/span><span style=\"line-height: 1.5;\">Bu, o zaman idi ki, d\u00fcnya m\u00fcharib\u0259-sinin qalibl\u0259ri bu regionda yeni s\u0259rh\u0259dl\u0259ri c\u0131zmaqla m\u0259\u015f\u011ful idil\u0259r. Bol\u015fevizmin yay\u0131lmas\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fcst\u0259qil Qafqaz respublikalar\u0131-n\u0131n m\u00f6vcudlu\u011funu z\u0259ruri hesab ed\u0259n Q\u0259rb d\u00f6vl\u0259tl\u0259ri yaln\u0131z \u0130r\u0259van\u0131n erm\u0259nil\u0259r\u0259 paytaxt olaraq veril\u0259c\u0259yi t\u0259qdird\u0259 Az\u0259rbaycan Xalq Cumhuriyy\u0259tini tan\u0131yacaqlar\u0131n\u0131 bildirdil\u0259r. M\u00fcst\u0259qilliyini qorumaq v\u0259 d\u00fcnya \u00f6lk\u0259l\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n tan\u0131nmaq \u00fc\u00e7\u00fcn Az\u0259rbaycan g\u00fcz\u0259\u015ft\u0259 getm\u0259y\u0259 m\u0259cbur oldu.<\/span><span style=\"line-height: 1.5;\">Bu, \u0130r\u0259van v\u0259 ona yax\u0131n mahallarda ya\u015fayan y\u00fcz minl\u0259rl\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131n\u0131n faci\u0259sin\u0259 s\u0259b\u0259b oldu.<\/span>1905-1907-ci v\u0259 1918-1920-ci ill\u0259r-d\u0259 Zaqafqaziyada ba\u015f vermi\u015f iki q\u0131r-\u011f\u0131n zaman\u0131 2 milyona yax\u0131n az\u0259rbaycanl\u0131 erm\u0259nil\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n q\u0259tl\u0259 yeti-rildi, \u00f6z ev-e\u015fiyind\u0259n zorla qovuldu.<br \/>\n1920-ci ild\u0259 bol\u015fevik Rusiyas\u0131n\u0131n h\u0259rbi t\u0259cav\u00fcz\u00fc n\u0259tic\u0259sind\u0259 Az\u0259rbay-can Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259ti i\u015f\u011fal olundu. T\u00fcrkiy\u0259 il\u0259 m\u00fcharib\u0259d\u0259 a\u011f\u0131r m\u0259\u011flubiyy\u0259t\u0259 u\u011frayan da\u015fnak Erm\u0259nista-n\u0131nda da bir q\u0259d\u0259r sonra Sovet hakimiyy\u0259ti quruldu.<br \/>\nSovet Rusiyas\u0131 1920-ci ild\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n Z\u0259ng\u0259zur b\u00f6lg\u0259sini \u0259razisi ki\u00e7ik olan Erm\u0259nistana ba\u011f\u0131\u015flad\u0131. 1923-c\u00fc ild\u0259 is\u0259 erm\u0259nil\u0259rin m\u0259nafeyin\u0259 uy\u011fun olaraq Az\u0259rbaycan SSR \u0259razisind\u0259 Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f Muxtar Vilay\u0259ti yarad\u0131ld\u0131.<br \/>\n\u0130kinci d\u00fcnya m\u00fcharib\u0259si ba\u015fa \u00e7atd\u0131qdan sonra 1945-ci ilin noyabr\u0131nda Erm\u0259nistan h\u00f6kum\u0259tinin v\u0259sat\u0259tini \u0259sas g\u00f6t\u00fcr\u0259r\u0259k SSR\u0130 h\u00f6kum\u0259ti xaricd\u0259 ya\u015fayan erm\u0259nil\u0259rin Sovet Erm\u0259nistan\u0131na k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fclm\u0259si haqq\u0131nda q\u0259rar verdi. 1946-1948-ci ill\u0259rd\u0259 100 min n\u0259f\u0259r erm\u0259ni q\u0259bul edilib Erm\u0259nistanda yerl\u0259\u015fdirildi.<br \/>\nXaricd\u0259n k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fcl\u0259n erm\u0259nil\u0259rin yerl\u0259\u015fdirilm\u0259sind\u0259 \u00e7\u0259tinlikl\u0259r oldu\u011funu b\u0259han\u0259 ed\u0259n Erm\u0259nistan h\u00f6kum\u0259ti bu respublikada ya\u015fayan az\u0259rbaycanl\u0131 \u0259halinin Az\u0259rbaycan SSR-\u0259 k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fcl-m\u0259si t\u0259klifi il\u0259 \u0130osif Stalin\u0259 m\u00fcraci\u0259t etdi. SSR\u0130 Nazirl\u0259r Sovetinin 1947-ci il dekabr\u0131n 27-d\u0259 q\u0259bul etdiyi 4083 \u2116-li q\u0259rar\u0131na \u0259sas\u0259n, 1948-1953-c\u00fc il-l\u0259rd\u0259 144654 n\u0259f\u0259r az\u0259rbaycanl\u0131 zorla Erm\u0259nistandan k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fcld\u00fc.<br \/>\n1985-ci ild\u0259 Mixail Qorba\u00e7ovun ha-kimiyy\u0259t\u0259 g\u0259li\u015fi il\u0259 onun \u0259traf\u0131na toplad\u0131\u011f\u0131 erm\u0259nil\u0259r v\u0259 erm\u0259nip\u0259r\u0259st q\u00fcv-v\u0259l\u0259r d\u0259rhal h\u0259r\u0259k\u0259t\u0259 ke\u00e7\u0259r\u0259k \u0259vv\u0259lc\u0259-d\u0259n \u00fcr\u0259kl\u0259rind\u0259 g\u0259zdirdikl\u0259ri \u00abB\u00f6y\u00fck Erm\u0259nistan\u00bb ideyas\u0131n\u0131 realla\u015fd\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7oxdan haz\u0131rlad\u0131qlar\u0131 plan\u0131 or-taya qoydular. 1986-c\u0131 ild\u0259 Mixail Qorba\u00e7ovun Fransaya s\u0259f\u0259ri zaman\u0131 onun xeyir-duas\u0131n\u0131 alan erm\u0259ni mill\u0259t-\u00e7il\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn niyy\u0259tl\u0259rinin h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259si yolunda indi birc\u0259 mane\u0259 qal\u0131rd\u0131-SSR\u0130 Nazirl\u0259r Soveti s\u0259drinin birinci m\u00fcavini, Sovet \u0130ttifaq\u0131 Kommunist Partiyas\u0131n\u0131n Siyasi B\u00fcrosunun yegan\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131 \u00fczv\u00fc olan Heyd\u0259r \u018fli-yev. H\u0259l\u0259 Az\u0259rbaycan Kommunist Partiyas\u0131 M\u0259rk\u0259zi Komit\u0259sinin birinci katibi i\u015fl\u0259diyi d\u00f6vrl\u0259rd\u0259n Heyd\u0259r \u018fliyevin bu m\u0259s\u0259l\u0259y\u0259 s\u0259rt v\u0259 k\u0259skin m\u00fc-nasib\u0259tind\u0259n x\u0259b\u0259rdar olan erm\u0259ni se-parat\u00e7\u0131lar\u0131 v\u0259 onlar\u0131n Kremld\u0259ki havadarlar\u0131 ilk t\u0259dbir kimi, 1987-ci ild\u0259 onun tutdu\u011fu v\u0259zif\u0259d\u0259n uzaqla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131na nail oldular.<br \/>\n\u201cD\u0259nizd\u0259n d\u0259niz\u0259 B\u00f6y\u00fck Erm\u0259nistan\u201d ideyas\u0131n\u0131n \u0259sas m\u00fc\u0259llifi v\u0259 ilhamvericisi olan \u201cDa\u015fnaksutyun\u201d partiyas\u0131n\u0131n m\u0259nzilq\u0259rargah\u0131n\u0131n Parisd\u0259n Yerevana k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fclm\u0259si, regionda v\u0259ziyy\u0259tin son h\u0259dd\u0259 q\u0259d\u0259r g\u0259rginl\u0259\u015f-m\u0259sin\u0259 g\u0259tirib \u00e7\u0131xartd\u0131.<br \/>\n1988-ci ilin fevral ay\u0131nda Sumqay\u0131t \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 SSR\u0130 D\u00f6vl\u0259t T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik Komit\u0259sinin v\u0259 erm\u0259nil\u0259rin \u0259li il\u0259 h\u0259-yata ke\u00e7irdiyi hadis\u0259l\u0259rd\u0259n sonra er-m\u0259ni mill\u0259t\u00e7il\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n h\u0259d\u0259qorxu v\u0259 terror hesab\u0131na Erm\u0259nistanda ya\u015fayan 250 mind\u0259n art\u0131q az\u0259rbaycanl\u0131 \u00f6z do\u011fma yurdlar\u0131ndan qovuldu. Bu etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259 \u0259m\u0259liyyatlar\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259 216 n\u0259f\u0259r q\u0259tl\u0259 yetirildi ki, bunlardan 57-si qad\u0131n, 23-\u00fc u\u015faq idi.<br \/>\nBel\u0259likl\u0259, erm\u0259ni mill\u0259t\u00e7il\u0259rinin 1905-ci ild\u0259n ba\u015flayan etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259 siyas\u0259ti n\u0259tic\u0259sind\u0259 \u00fcmumilikd\u0259 1,5 milyon az\u0259rbaycanl\u0131 did\u0259rgin sal\u0131nd\u0131 v\u0259 Erm\u0259nistan monoetnik d\u00f6vl\u0259t\u0259 \u00e7evrildi.<br \/>\nErm\u0259nistandak\u0131 etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259 \u0259m\u0259liyyat\u0131n\u0131 ba\u015fa \u00e7atd\u0131ran erm\u0259ni mill\u0259t\u00e7il\u0259ri b\u00fct\u00fcn q\u00fcvv\u0259l\u0259rini Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011fda c\u0259ml\u0259\u015fdirib, bu \u0259razid\u0259 ya-\u015fayan erm\u0259ni separat\u00e7\u0131lar\u0131 il\u0259 birg\u0259 \u00f6z terror\u00e7u f\u0259aliyy\u0259tl\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn Az\u0259rbaycan \u0259razisini \u0259sas h\u0259d\u0259f\u0259 \u00e7evirdil\u0259r.<br \/>\n1991-ci ilin yay\u0131ndan etibar\u0259n Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f \u0259razisind\u0259 m\u00fcharib\u0259 a\u00e7\u0131q xa-rakter alma\u011fa ba\u015flad\u0131. SSR\u0130-nin da\u011f\u0131lmas\u0131 art\u0131q m\u00fct\u0259\u015f\u0259kkil ordu formas\u0131nda f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n erm\u0259ni h\u0259rbi birl\u0259\u015f-m\u0259l\u0259rinin Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f \u0259razisind\u0259 geni\u015fmiqyasl\u0131 h\u0259rbi \u0259m\u0259liyyatlara ba\u015flamas\u0131na t\u0259kan verdi.<br \/>\n1992-ci il fevral\u0131n 25-d\u0259n 26-a ke\u00e7\u0259n gec\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f \u0259razisind\u0259ki Erm\u0259nistan silahl\u0131 d\u0259st\u0259-l\u0259ri &#8220;Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f separat\u00e7\u0131 q\u00fcvv\u0259-l\u0259ri&#8221;nin q\u0259rargah r\u0259isi Arkadi Tomas-yan\u0131n, m\u00fcdafi\u0259 naziri Serj Sarkisya-n\u0131n (sonralar Erm\u0259nistan prezidenti), Erm\u0259nistan\u0131n ke\u00e7mi\u015f r\u0259hb\u0259ri Robert Ko\u00e7aryan\u0131n v\u0259 dig\u0259r erm\u0259ni liderl\u0259rinin r\u0259hb\u0259rliyi v\u0259 ke\u00e7mi\u015f SSR\u0130-nin Xank\u0259ndind\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n 366-c\u0131 motoat\u0131c\u0131 alay\u0131n k\u00f6m\u0259kliyi il\u0259 Xocal\u0131 \u015f\u0259h\u0259-rind\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lara v\u0259 Ax\u0131sxa t\u00fcrkl\u0259rin\u0259 qar\u015f\u0131 soyq\u0131r\u0131m cinay\u0259tini h\u0259yata ke\u00e7irdil\u0259r.<br \/>\n\u00d6z do\u011fma yurdlar\u0131ndan did\u0259rgin d\u00fc\u015f-m\u00fc\u015f az\u0259rbaycanl\u0131 qa\u00e7q\u0131n v\u0259 m\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcnl\u0259r respublikan\u0131n 62 \u015f\u0259h\u0259r v\u0259 rayonunda, 1600-d\u0259n \u00e7ox s\u0131x m\u0259skunla\u015fma obyektin\u0259 s\u0131\u011f\u0131naraq, 12 \u00e7ad\u0131r d\u00fc\u015f\u0259rg\u0259sind\u0259, 3 d\u0259mir yolu \u00fcz\u0259rind\u0259ki y\u00fck vaqonlar\u0131ndan ibar\u0259t q\u0259s\u0259b\u0259d\u0259, 16 fin tipli q\u0259s\u0259b\u0259d\u0259, yataqxanalarda, tikintisi yar\u0131m\u00e7\u0131q qalm\u0131\u015f binalarda, yeralt\u0131 qazmalarda v\u0259 s. a\u011f\u0131r v\u0259 d\u00f6z\u00fcl-m\u0259z \u015f\u0259raitli obyektl\u0259rd\u0259 ya\u015fama\u011fa m\u0259cbur oldular.<br \/>\nAz\u0259rbaycanda h\u0259m\u00e7inin 1990-c\u0131 ild\u0259 Orta Asiyadan did\u0259rgin sal\u0131nm\u0131\u015f 50 min n\u0259f\u0259r\u0259d\u0259k Ax\u0131sxa t\u00fcrk\u00fc il\u0259 yana\u015f\u0131, \u00e7e\u00e7en m\u0259n\u015f\u0259li Rusiya v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131, \u018ffqan\u0131stan, \u0130ran, \u0130raq, F\u0259l\u0259stind\u0259n olan 11 min n\u0259f\u0259r\u0259d\u0259k \u00abqa\u00e7q\u0131n\u00bb statu-su almaq ist\u0259y\u0259nl\u0259r s\u0131\u011f\u0131nacaq tap\u0131b.<br \/>\nBel\u0259likl\u0259, 30 il\u0259 yax\u0131nd\u0131r ki, Az\u0259rbaycan\u0131n ayr\u0131lmaz t\u0259rkib hiss\u0259si olan Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f v\u0259 ona biti\u015fik 7 rayon bu g\u00fcn\u0259 kimi erm\u0259ni i\u015f\u011fal\u0131 alt\u0131ndad\u0131r. Q\u0259rbi Az\u0259rbaycandan zorla \u00e7\u0131xar\u0131lan Az\u0259rbaycanl\u0131 \u0259halisi il\u0259 birlikd\u0259 2 milyon soyda\u015f\u0131m\u0131z haz\u0131rda qa\u00e7-q\u0131n v\u0259 m\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcn olaraq respublikan\u0131n m\u00fcxt\u0259lif \u0259razil\u0259rind\u0259 m\u0259skunla\u015f\u0131b.<br \/>\n\u00dcmid edirik ki, erm\u0259nil\u0259rin tapda\u011f\u0131 alt\u0131nda olan Az\u0259rbaycan torpaqlar\u0131 tezlikl\u0259 i\u015f\u011faldan azad edil\u0259c\u0259k v\u0259 \u00f6z do\u011fma yurdlar\u0131m\u0131zda Az\u0259rbaycan\u0131n \u00fc\u00e7r\u0259ngli bayra\u011f\u0131 dal\u011falanacaq!<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>XX \u0259srin sonlar\u0131na yax\u0131n ke\u00e7mi\u015f SSR\u0130 m\u0259kan\u0131nda ged\u0259n ictimai-siyasi prosesl\u0259r Sovet imperiyas\u0131n\u0131n subyektl\u0259ri olan b\u0259zi respublikalarda m\u00fcnaqi\u015f\u0259l\u0259rl\u0259 m\u00fc\u015fayi\u0259t olundu. Bu hadis\u0259l\u0259rd\u0259n \u0259n \u00e7ox \u0259ziyy\u0259t \u00e7\u0259k\u0259nl\u0259r indiki Erm\u0259nistan Respublikas\u0131nda v\u0259 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f v\u0259 onun \u0259traf\u0131ndak\u0131 b\u00f6lg\u0259l\u0259rd\u0259 ya\u015fayan dinc az\u0259rbaycanl\u0131lar idi. Erm\u0259nistan\u0131n Az\u0259rbaycan\u0131n Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f b\u00f6lg\u0259sin\u0259 olan torpaq iddias\u0131 y\u00fczl\u0259rl\u0259 ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259nt\u0259q\u0259sinin xaraba-zarl\u0131\u011fa \u00e7evrilm\u0259si, minl\u0259rl\u0259 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[10],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/14336"}],"collection":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=14336"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/14336\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=14336"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=14336"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=14336"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}