{"id":11313,"date":"2019-01-10T09:30:19","date_gmt":"2019-01-10T06:30:19","guid":{"rendered":"http:\/\/www.yeniterter.az\/?p=11313"},"modified":"2019-01-10T10:30:18","modified_gmt":"2019-01-10T07:30:18","slug":"zorakiliq","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/yeniterter.az\/?p=11313","title":{"rendered":"ZORAKILIQ"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: center;\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-11314 alignright\" src=\"http:\/\/www.yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/qadin-kisi-300x187.png\" alt=\"\" width=\"262\" height=\"163\" srcset=\"https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/qadin-kisi-300x187.png 300w, https:\/\/yeniterter.az\/wp-content\/uploads\/qadin-kisi.png 700w\" sizes=\"(max-width: 262px) 100vw, 262px\" \/><strong>(Novella)<\/strong><\/p>\n<p>Redaksiyam\u0131za bir \u015fikay\u0259t m\u0259ktubu g\u0259lmi\u015fdi. Orada qeyd olunurdu ki, h\u0259yat yolda\u015f\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n daim zorak\u0131l\u0131\u011fa m\u0259ruz qal\u0131r\u2013d\u00f6y\u00fcl\u00fcr, s\u00f6y\u00fcl\u00fcr, t\u0259hqir olunur. Bu \u015fidd\u0259tl\u0259r\u0259 daha d\u00f6z\u0259 bilmir. N\u0259 q\u0259d\u0259r fiziki v\u0259 m\u0259n\u0259vi z\u0259rb\u0259l\u0259r\u0259 tab g\u0259tirsin?! X\u0259cal\u0259tind\u0259n evd\u0259 iki u\u015fa\u011f\u0131n\u0131n v\u0259 qon\u015fular\u0131n\u0131n \u00fczl\u0259rin\u0259 baxa bilmir. Qazan\u0131b g\u0259tirir, lakin h\u0259yat yolda\u015f\u0131 onlar\u0131n yedikl\u0259rini, i\u00e7dikl\u0259rini z\u0259h\u0259r-z\u0259qquma d\u00f6nd\u0259rir, haram el\u0259yib burunlar\u0131ndan g\u0259tirir. B\u0259z\u0259n is\u0259 g\u00f6zl\u0259rinin alt\u0131 qara, \u00fcz-g\u00f6z\u00fc g\u00f6y\u0259rib \u015fi\u015fmi\u015f halda i\u015f\u0259 getm\u0259y\u0259 m\u0259cbur olur. Soru\u015fanlara is\u0259 g\u00fcnd\u0259 bir yalan uydurur-gah deyir ki, y\u0131x\u0131lm\u0131\u015fam, gah deyir: \u201cBa\u015f\u0131m qap\u0131ya d\u0259yib\u201d, gah da deyir ki, u\u015fa\u011fa hirsl\u0259nib \u00f6z\u00fcm\u00fc d\u00f6ym\u00fc\u015f\u0259m. H\u0259yat yolda\u015f\u0131 ona a\u011fz\u0131n\u0131 a\u00e7ma\u011fa imkan vermir. Din\u0259n kimi q\u0131\u015fq\u0131r\u0131r ki, s\u0259n sus! S\u0259sini e\u015fid\u0259nd\u0259 d\u0259li oluram. Ay \u015f\u0259r\u0259fsiz, ay al\u00e7aq, ay q\u0131r\u0131\u015fmal, ay mat\u0131\u015fka!!! M\u0259nimki ya\u015famaq deyil, z\u00fcl\u00fcm \u00e7\u0259km\u0259kdir. Bel\u0259 \u00f6m\u00fcr s\u00fcrm\u0259kd\u0259ns\u0259, \u00f6l\u00fcm f\u0259rzdir. \u0130nan\u0131n, art\u0131q intihar etm\u0259k h\u0259ddin\u0259 \u00e7atm\u0131\u015fam. Onda da u\u015faqlar\u0131m g\u0259lib durur g\u00f6z\u00fcm\u00fcn qaba\u011f\u0131nda. Qorxumdan bo\u015fanmaq \u00fc\u00e7\u00fcn m\u0259hk\u0259m\u0259y\u0259 d\u0259 \u0259riz\u0259 yaza bilmir\u0259m, yoxsa m\u0259ni \u00f6ld\u00fcr\u0259r.<!--more--><br \/>\n\u0130ndi m\u0259n n\u0259 etm\u0259liy\u0259m? Bir yol g\u00f6st\u0259rin. Amma, siz Allah, bu m\u0259ktubdan onun x\u0259b\u0259ri olmas\u0131n! Yoxsa&#8230;<br \/>\n\u015eikay\u0259t m\u0259ktubunu oxuduqdan sonra q\u0259zetin \u0259m\u0259kda\u015flar\u0131 Xeyransa M\u0259mm\u0259dquliyevan\u0131, Nazxan\u0131m Xan\u0131\u015fovan\u0131, Xanp\u0259ri Bax\u0131\u015fovan\u0131 v\u0259 Ba\u011fdag\u00fcl M\u0259nsimovan\u0131 i\u015f ota\u011f\u0131ma \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131m. Onlar\u0131 \u0259riz\u0259nin m\u0259zmunu il\u0259 tan\u0131\u015f etdim.<br \/>\nXeyransa M\u0259mm\u0259dquluyeva h\u0259mi\u015f\u0259ki kimi sakit t\u0259rzd\u0259 dan\u0131\u015fma\u011fa ba\u015flad\u0131:<br \/>\n\u2013Zorak\u0131l\u0131q s\u00f6z\u00fcn\u00fcn m\u0259nas\u0131 \u201ch\u00fccum etm\u0259k\u201d dem\u0259kdir. Ad\u0259t\u0259n qad\u0131nlar ki\u015fil\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n zorak\u0131l\u0131\u011fa m\u0259ruz qal\u0131rlar.<br \/>\nZorak\u0131l\u0131q dey\u0259nd\u0259 \u0259ks\u0259riyy\u0259timizin beynind\u0259 \u201cd\u00f6ym\u0259k\u201d v\u0259 fiziki zorak\u0131l\u0131q canlan\u0131r. Amma zorak\u0131l\u0131q t\u0259kc\u0259 bunlarla m\u0259hdudla\u015fm\u0131r.<br \/>\nZorak\u0131l\u0131\u011f\u0131n \u0259sas 3 n\u00f6v\u00fc var. Fiziki, psixoloji v\u0259 sosial.<br \/>\nD\u00f6vl\u0259timiz h\u0259r c\u00fcr zorak\u0131l\u0131\u011f\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq m\u0259qs\u0259di il\u0259 h\u00fcquqi m\u00fcst\u0259vid\u0259 ciddi t\u0259dbirl\u0259r h\u0259yata ke\u00e7irir, m\u00fcvafiq qanun v\u0259 q\u0259rarlar q\u0259bul edilir, q\u00fcvv\u0259d\u0259 olan m\u0259c\u0259ll\u0259l\u0259r\u0259 \u0259lav\u0259 v\u0259 d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r olunur, h\u0259tta h\u0259bs q\u0259timkan t\u0259dbirl\u0259ri d\u0259 t\u0259tbiq edilir. Lakin ki\u015fil\u0259rin qad\u0131nlar \u00fcz\u0259rind\u0259 zorak\u0131l\u0131\u011f\u0131 h\u0259l\u0259 d\u0259 aradan tam qald\u0131r\u0131lmay\u0131b.<br \/>\nRayonumuzda da bu q\u0259bild\u0259n olan hadis\u0259l\u0259r ba\u015f verir. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 respublikam\u0131zda qeyd\u0259 al\u0131nan bo\u015fanmalara g\u00f6r\u0259 T\u0259rt\u0259r \u00f6n c\u0259rg\u0259l\u0259rd\u0259dir v\u0259 buna da \u0259sas s\u0259b\u0259b ki\u015finin qad\u0131n \u00fcz\u0259rind\u0259 zorak\u0131l\u0131q \u0259m\u0259ll\u0259ridir. Biz\u0259 g\u0259l\u0259n \u015fikay\u0259t \u0259riz\u0259si d\u0259 m\u0259hz bu dedikl\u0259rimin \u0259yani s\u00fcbutudur.<br \/>\nNazxan\u0131m Xan\u0131\u015fova \u00f6z h\u0259mkar\u0131n\u0131n fikirl\u0259rini bir az da geni\u015fl\u0259ndirdi:<br \/>\n\u2013N\u0259y\u0259 g\u00f6r\u0259 ki\u015fil\u0259r qad\u0131n \u00fcz\u0259rind\u0259 \u201ca\u011fa\u201dl\u0131q etm\u0259lidir? \u00d6lk\u0259mizd\u0259 gender b\u0259rab\u0259rliyi aktual bir m\u0259s\u0259l\u0259 kimi qar\u015f\u0131ya qoyulubsa, n\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn bel\u0259 zorak\u0131 hallar ba\u015f verm\u0259lidir? Ax\u0131, ki\u015fil\u0259rin hans\u0131 h\u00fcquqlar\u0131 bizd\u0259n \u00fcst\u00fcnd\u00fcr?! \u201cZ\u0259rif cins\u201d adland\u0131r\u0131lan xan\u0131mlara qar\u015f\u0131 bu \u015fidd\u0259t, bu aqressiya hardan qaynaqlan\u0131r?!<br \/>\nFiziki zorak\u0131l\u0131q bir yana, bu g\u00fcn psixoloji zorak\u0131l\u0131q \u201cmeydan sulay\u0131r\u201d. Psixoloji zorak\u0131l\u0131q dedikd\u0259, insan\u0131n m\u0259n\u0259vi zorak\u0131l\u0131\u011fa m\u0259ruz qalmas\u0131 ba\u015fa d\u00fc\u015f\u00fcl\u00fcr. \u0130st\u0259r fiziki, ist\u0259rs\u0259 d\u0259 sosial zorak\u0131l\u0131q az m\u00fcdd\u0259t\u0259 ke\u00e7ir. Psixoloji zorak\u0131l\u0131q is\u0259 dig\u0259rl\u0259rind\u0259n f\u0259rqli olaraq qal\u0131c\u0131 v\u0259 uzun m\u00fcdd\u0259tli t\u0259sir\u0259 malikdir. Travmalar\u0131n yaranmas\u0131n\u0131n k\u00f6k\u00fcnd\u0259 m\u0259hz psixoloji zorak\u0131l\u0131q dayan\u0131r. Bunun da g\u00fcnah\u0131, \u0259lb\u0259tt\u0259, ki\u015fil\u0259rd\u0259 olur.<br \/>\nBiz\u0259 \u0259riz\u0259 yazan o qad\u0131n g\u00f6r\u00fcn zorak\u0131l\u0131qdan n\u0259 q\u0259d\u0259r bezibs\u0259, \u00f6z can\u0131na q\u0131ymaq d\u0259r\u0259c\u0259sin\u0259 \u00e7at\u0131b. G\u00f6r\u0259n onun ki\u015fisi he\u00e7 utan\u0131rm\u0131? Adam da \u00f6z \u00f6m\u00fcr-g\u00fcn yolda\u015f\u0131na, iki \u00f6vlad\u0131n anas\u0131na bu q\u0259d\u0259r m\u0259\u015f\u0259qq\u0259t \u00e7\u0259kdir\u0259rmi?! M\u0259n ba\u015fa d\u00fc\u015f\u0259 bilmir\u0259m ki, niy\u0259 b\u0259zi ki\u015fil\u0259r bu q\u0259d\u0259r \u0259zazil olurlar?! \u018fks\u0259r vaxt\u0131 ail\u0259 m\u00fcnaqi\u015f\u0259l\u0259rinin baiskar\u0131 m\u0259hz ki\u015fil\u0259rdir. M\u0259nc\u0259, el\u0259 bu \u0259riz\u0259ni yazan\u0131n \u0259ri d\u0259 el\u0259 h\u0259min vicdans\u0131z ki\u015fil\u0259rd\u0259ndir!<br \/>\nXanp\u0259ri Bax\u0131\u015fova da s\u00f6hb\u0259tin axar\u0131na qo\u015fuldu:<br \/>\n\u2013\u018flb\u0259tt\u0259, ki\u015fil\u0259rin ham\u0131s\u0131 bel\u0259 deyil. \u00d6z ail\u0259sini can\u0131ndan \u00e7ox sev\u0259n ki\u015fil\u0259r d\u0259 var, Lakin bel\u0259 zorak\u0131l\u0131q hallar\u0131n\u0131 e\u015fid\u0259nd\u0259 adam q\u0259z\u0259bl\u0259nm\u0259y\u0259 bilmir. A\u011f\u0131ll\u0131 adamlar he\u00e7 vaxt ail\u0259d\u0259 m\u00fcnaqi\u015f\u0259 yaratmazlar. \u00c7\u00fcnki bu m\u00fcnaqi\u015f\u0259l\u0259rd\u0259 zorak\u0131l\u0131q \u0259m\u0259ll\u0259rin\u0259 m\u0259ruz qalm\u0131\u015f anadan \u00e7ox \u0259zab \u00e7\u0259k\u0259n, g\u0259rginlik ke\u00e7ir\u0259n u\u015faqlar olur. Bel\u0259 ail\u0259l\u0259rd\u0259 b\u00f6y\u00fcy\u0259n u\u015faqlar\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259yi sual alt\u0131nda qal\u0131r v\u0259 onlar \u00e7ox aqressiv olurlar.<br \/>\nM\u0259nc\u0259, zorak\u0131l\u0131\u011fa m\u0259ruz qalan h\u0259min qad\u0131n m\u00fctl\u0259q m\u0259h-k\u0259m\u0259y\u0259 m\u00fcraci\u0259t etm\u0259li, bu yolla pozulmu\u015f h\u00fcquq v\u0259 azad-l\u0131qlar\u0131 b\u0259rpa olunmal\u0131 v\u0259 g\u00fcnahkar ki\u015fisi haqq\u0131nda konkret t\u0259dbir g\u00f6r\u00fclm\u0259lidir.<br \/>\nBa\u011fdag\u00fcl M\u0259nsimova dig\u0259r zorak\u0131l\u0131q hallar\u0131 il\u0259 yana\u015f\u0131 \u0259sas sosial zorak\u0131l\u0131qdan b\u0259hs etdi. Bildirdi ki, sosial zorak\u0131l\u0131q da Az\u0259rbaycanda, h\u0259m\u00e7inin T\u0259rt\u0259r rayonunda \u00e7ox yay\u0131l\u0131b. Ad\u0131ndan da g\u00f6r\u00fcnd\u00fcy\u00fc kimi, sosial zorak\u0131l\u0131q sosial sah\u0259d\u0259 ba\u015f verir. M\u0259s\u0259l\u0259n, ki\u015fil\u0259r qad\u0131nlar\u0131 i\u015fl\u0259m\u0259y\u0259 qoymur, h\u0259r hans\u0131 bir yer\u0259 getm\u0259y\u0259 icaz\u0259 vermir. Onun t\u0259l\u0259bl\u0259rin\u0259 \u0259m\u0259l etm\u0259dikd\u0259 is\u0259 aqressiya v\u0259 i\u015fg\u0259nc\u0259 ba\u015flay\u0131r.<br \/>\nKi\u015fil\u0259rin qad\u0131nlar\u0131 t\u0259hqir etm\u0259si, \u015fantaj, al\u00e7altma, h\u0259d\u0259l\u0259m\u0259, l\u0259yaq\u0259tin\u0259 v\u0259 \u015f\u0259r\u0259fin\u0259 x\u0259l\u0259l yetirm\u0259 kimi hallara yol verm\u0259si psixoloji zorak\u0131l\u0131\u011f\u0131n t\u0259zah\u00fcr\u00fcd\u00fcr.<br \/>\n\u018flb\u0259tt\u0259, zorak\u0131l\u0131q t\u0259k bunlarla bitmir. \u0130qtisadi zorak\u0131l\u0131q, m\u0259cburetm\u0259 v\u0259 laqeydlik hallar\u0131 da zorak\u0131l\u0131\u011f\u0131 \u015f\u0259rtl\u0259ndir\u0259n faktorlar s\u0131ras\u0131ndad\u0131r.<br \/>\n\u2013M\u0259n\u0259 qalsa\u2013dey\u0259, Ba\u011fdag\u00fcl \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131na yekun vurmaq ist\u0259yir\u2013arvad\u0131n\u0131n g\u00fcn\u00fcn\u00fc qara el\u0259y\u0259n h\u0259min ki\u015fini redaksiyam\u0131za \u00e7a\u011f\u0131r\u0131b, ona bir \u201cqulaq-burmas\u0131\u201d verm\u0259k laz\u0131md\u0131r ki, dig\u0259r bu sayaq ki\u015fil\u0259r\u0259 d\u0259 bir ibr\u0259t d\u0259rsi olsun. Lap onun karikaturas\u0131n\u0131 da q\u0259zetimizd\u0259 ver\u0259rik. G\u00f6r\u00fcn, o ki\u015fi \u00f6z arvad\u0131n\u0131 n\u0259 g\u00fcn\u0259 qoyub ki, o yaz\u0131q redaksiyam\u0131za m\u00fcraci\u0259t etm\u0259y\u0259 m\u0259cbur qal\u0131b.<br \/>\nM\u00fczakir\u0259 q\u0131z\u0131\u015f\u0131rd\u0131. Onlar ki\u015fil\u0259rin \u0259leyhin\u0259 o ki, var, d\u00f6\u015f\u0259dil\u0259r. Qad\u0131nlar oldu huri-m\u0259l\u0259k, dilsiz-a\u011f\u0131zs\u0131z \u201cz\u0259rif cins\u201din fa\u011f\u0131r n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259ri, ki\u015fil\u0259r is\u0259 oldu \u00f6k\u00fcz, qanmaz, nadan, hissiyats\u0131z, yaln\u0131z i\u015fg\u0259nc\u0259 verm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn yaranm\u0131\u015f kobud bir varl\u0131q.<br \/>\nBunlar h\u0259l\u0259 bilmirdil\u0259r ki, redaksiyam\u0131za \u0259riz\u0259ni yazan evin qad\u0131n\u0131 yox, ki\u015fisidir, arvad\u0131n\u0131n ona verdiyi i\u015fg\u0259nc\u0259l\u0259rd\u0259n bez\u0259n yaz\u0131q ki\u015fi.<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><em><strong>Tofiq YUS\u0130F<\/strong><\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>(Novella) Redaksiyam\u0131za bir \u015fikay\u0259t m\u0259ktubu g\u0259lmi\u015fdi. Orada qeyd olunurdu ki, h\u0259yat yolda\u015f\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n daim zorak\u0131l\u0131\u011fa m\u0259ruz qal\u0131r\u2013d\u00f6y\u00fcl\u00fcr, s\u00f6y\u00fcl\u00fcr, t\u0259hqir olunur. Bu \u015fidd\u0259tl\u0259r\u0259 daha d\u00f6z\u0259 bilmir. N\u0259 q\u0259d\u0259r fiziki v\u0259 m\u0259n\u0259vi z\u0259rb\u0259l\u0259r\u0259 tab g\u0259tirsin?! X\u0259cal\u0259tind\u0259n evd\u0259 iki u\u015fa\u011f\u0131n\u0131n v\u0259 qon\u015fular\u0131n\u0131n \u00fczl\u0259rin\u0259 baxa bilmir. Qazan\u0131b g\u0259tirir, lakin h\u0259yat yolda\u015f\u0131 onlar\u0131n yedikl\u0259rini, i\u00e7dikl\u0259rini z\u0259h\u0259r-z\u0259qquma d\u00f6nd\u0259rir, haram el\u0259yib burunlar\u0131ndan [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[11],"tags":[12],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/11313"}],"collection":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=11313"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/11313\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=11313"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=11313"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/yeniterter.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=11313"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}